Την Πέμπτη 30 Ιουλίου 2026, οι πρυτανικές αρχές του ΑΠΘ συμπεριέλαβαν στην ημερήσια διάταξη της συνεδρίασης του Συμβουλίου Διοίκησης την «υποβολή αίτησης στο Mοdernisation Fund 1, με σκοπό την ενεργειακή αναβάθμιση των κτιρίων της Πανεπιστημιούπολης». Συγκεκριμένα, η πρόταση αφορά 13 κτίρια του ιδρύματος, ο συνολικός προϋπολογισμός της ανέρχεται στα 60 εκατ. ευρώ με ΦΠΑ που θα καλυφθούν 80% από τους κοινοτικούς πόρους και 20% από ιδιωτικά κεφάλαια, συγκεκριμένα από εταιρείες ενεργειακών υπηρεσιών (ή αλλιώς Energy Service Companies – ESCOs), και η διάρκεια έργου είναι 36 μήνες.
Το έργο θα συμβάλει στην ανταπόκριση της Ελλάδας στις ενεργειακές δεσμεύσεις της, ειδικότερα στη βελτίωση των συνθηκών στο ιδιαιτέρως επιβαρυμένο κέντρο της Θεσσαλονίκης, με πολύ σημαντικά οφέλη, καθώς εκτιμάται η εξοικονόμηση 1,875 εκατ. ευρώ ετησίως από την κατανάλωση ενέργειας (σε τρέχουσες τιμές) και τη μείωση των εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα, ενώ θα αποτελέσει ευκαιρία και για την απαιτούμενη συντήρηση και συνολική αναβάθμιση των κτιριακών εγκαταστάσεων της πανεπιστημιούπολης.
Ποιος θα έλεγε όχι;
Εδώ όμως αρχίζουν τα ωραία… Η πρυτανική πρόταση προβλέπει μια σύμβαση διάρκειας 25 ετών και ρήτρα διαμοιρασμού οφέλους (payback ratio) στο 75% με τον ιδιώτη που θα χρηματοδοτήσει το 1/5 του έργου (εκ των εταιρειών ESCO). Τουτέστιν τα τρία τέταρτα των χρημάτων που θα εξοικονομούνται ετησίως θα καταβάλλονται απευθείας από το ΑΠΘ στην ESCO, με την αιτιολόγηση της απόσβεσης του κεφαλαίου της. Βεβαίως, με τους συγκεκριμένους όρους, η απόσβεση των 12 εκατ. ευρώ θα επιτευχθεί, όπως προβλέπει η κατατεθειμένη πρόταση, σε λιγότερο από 6,5 χρόνια!
Εύλογα λοιπόν προκύπτει το κεντρικό ερώτημα: Γιατί αυτοί οι ιδιαιτέρως προσοδοφόροι όροι για τον ιδιώτη επενδυτή φτάνουν σε ένα σύνολο χρηματοεισροών ύψους 30 εκατ. ευρώ; Δεν θα μπορούσε τόσο η διάρκεια της σύμβασης όσο και το ύψος της ρήτρας διαμοιρασμού οφέλους να εκτιμηθούν σε πολύ πιο λογικά επίπεδα, αποτέλεσμα σχετικού μειοδοτικού διαγωνισμού, συμβατά με τις μέσες αποδόσεις επενδυτικών σχεδίων στην ελληνική πραγματικότητα;
Οι πρυτανικές αρχές εξήγησαν ότι, προκειμένου να έχει πιθανότητες έγκρισης η πρόταση από το Modernisation Fund, αυτή είναι η εισήγηση του συμβούλου, τον οποίο παρεμπιπτόντως επέλεξαν με απευθείας ανάθεση χωρίς προηγούμενη έστω ενημέρωση του Συμβουλίου Διοίκησης.
Βεβαίως, προκύπτουν και άλλα σχετικά ερωτήματα: Γιατί το αρχικό κόστος μελετών και συμβουλευτικών υπηρεσιών εκτιμάται ότι μπορεί να φτάσει έως 4,3 εκατ. ευρώ; Πώς θα καλυφθεί και ποια η επιβάρυνση για το ΑΠΘ; Πού στηρίζεται η πρόβλεψη ετήσιου κόστους για τον εμπειρογνώμονα έως και 150.000 ευρώ, το οποίο, με δεδομένους τους προαναφερόμενους όρους της σύμβασης με τον ιδιώτη επενδυτή, συρρικνώνει ακόμα περαιτέρω το ετήσιο χρηματικό όφελος που θα μείνει για το ίδρυμα στις 240.000 ευρώ;
Η περιβαλλοντική κρίση και ο αναντίκριστος, προκλητικός πλουτισμός είναι οι δύο όψεις του ίδιου νομίσματος. Το να αντιμετωπίζεις το ένα επιδεινώνοντας το άλλο συντηρεί και βαθαίνει το πρόβλημα της μη βιωσιμότητας, πέρα από τους προφανείς προβληματισμούς ως προς την ορθολογική, αν μη τι άλλο, διαχείριση των δημόσιων πόρων, χρηματικών και μη. Ως εκ τούτου, το παρόν άρθρο αποτελεί ελάχιστη ανταπόκριση στην ευθύνη μας ως μελών της ακαδημαϊκής κοινότητας του ΑΠΘ και ως ενεργών πολιτών. Ελπίζουμε το ίδιο και για όσους/ες άλλους/ες εμπλέκονται.
* Καθηγητές και μέλη του Συμβουλίου Διοίκησης του ΑΠΘ
Διαβάστε περισσότερα
Efsyn.gr