Η αντιτρομοκρατική υπηρεσία της βρετανικής αστυνομίας διερευνά το ενδεχόμενο το Ιράν να βρίσκεται πίσω από μια φερόμενη συνωμοσία για βομβιστική επίθεση, αφού ένοπλοι αστυνομικοί εντόπισαν εκρηκτικά σε τρία φορτηγάκια σταθμευμένα σε μικρή απόσταση από βάση της πολεμικής αεροπορίας (RAF) που χρησιμοποιείται από τον αμερικανικό στρατό.
Σύμφωνα με πληροφορίες της εφημερίδας The Guardian, μετά τη σύλληψη πέντε ανδρών με κατηγορίες που σχετίζονται με την τρομοκρατία, οι ερευνητές εξέτασαν υλικά που βρέθηκαν στα οχήματα, με την αρχική εκτίμηση να δείχνει ότι επρόκειτο για αυτοσχέδιους εκρηκτικούς μηχανισμούς.
Εικόνες που κυκλοφόρησαν την Κυριακή έδειχναν άνδρες χωρίς μπλούζα να συλλαμβάνονται και να τους περνούν χειροπέδες σε έναν σκοτεινό επαρχιακό δρόμο τις πρώτες πρωινές ώρες, αφότου η αστυνομία κλήθηκε στο σημείο κατόπιν αναφορών για τρία ύποπτα φορτηγάκια που κατευθύνονταν προς τη βάση της RAF Fairford στο Γκλόστερσαϊρ, η οποία φιλοξενεί αποστολές της αμερικανικής πολεμικής αεροπορίας κατά του Ιράν.
Απομάκρυνση των κατοίκων
Η ύποπτη συνωμοσία φαίνεται να αποτράπηκε τυχαία, όταν ένας πολίτης παρατήρησε ασυνήθιστη συμπεριφορά μιας ομάδας ανδρών αργά τη νύχτα στην ύπαιθρο και κάλεσε την αστυνομία.
Κατά τη διάρκεια του σοβαρού αυτού περιστατικού, οι κάτοικοι 85 νοικοκυριών στο χωριό Γουέλφορντ του Κότσγουολντς απομακρύνθηκαν εσπευσμένα προς το κέντρο αναψυχής του Σιρένσεστερ, ενώ αποκλείστηκε περιοχή ακτίνας 400 μέτρων γύρω από τα λευκά φορτηγάκια, καθώς ρομπότ της ομάδας εξουδετέρωσης εκρηκτικών μηχανισμών του στρατού τα εξέταζαν.
Οι έλεγχοι συνεχίστηκαν για να διαπιστωθεί αν οι ύποπτοι εκρηκτικοί μηχανισμοί ήταν ενεργοί, ενώ ρομπότ εξουδετέρωσης βομβών αναπτύχθηκαν στην ύπαιθρο του Γκλόστερσαϊρ κατά τη διάρκεια της έρευνας.
Μετά την αρχική τους σύλληψη για αδικήματα που σχετίζονται με εκρηκτικά, οι πέντε άνδρες που κρατούνταν από νωρίς την Κυριακή συνελήφθησαν εκ νέου αργότερα την ίδια ημέρα, ως ύποπτοι για προετοιμασία τρομοκρατικής ενέργειας. Οι φωτογραφίες των ανδρών χωρίς τα πουκάμισά τους ενδέχεται να υποδηλώνουν ένα προληπτικό μέτρο ασφαλείας για την αντιμετώπιση του κινδύνου ύπαρξης γιλέκων αυτοκτονίας ή κρυμμένων όπλων.
Φωτ. BBC/ Screenshot
Τουλάχιστον ένα φορτηγάκι έφερε το λογότυπο εταιρείας καυσίμων και έναν αριθμό τηλεφώνου στον οποίο έλειπε ένα ψηφίο. Μια πραγματική εταιρεία καυσίμων με την ίδια επωνυμία διέψευσε κατηγορηματικά οποιαδήποτε σχέση με το περιστατικό, δηλώνοντας: «Είμαστε εξαιρετικά ανήσυχοι που το όνομα της εταιρείας μας χρησιμοποιήθηκε χωρίς τη γνώση ή την άδειά μας». Η εταιρεία ανέφερε ότι συνεργάζεται με τις αρχές.
Σε ανακοίνωσή της, η αντιτρομοκρατική υπηρεσία της αστυνομίας ανέφερε: «Γύρω στις 12:45 π.μ. σήμερα [Κυριακή 27 Σεπτεμβρίου], η αστυνομία έλαβε κλήση σχετικά με τρία ύποπτα οχήματα που φαίνονταν να κινούνται προς την αεροπορική βάση.
»Ένοπλοι αστυνομικοί ανταποκρίθηκαν στο περιστατικό και πέντε άνδρες συνελήφθησαν στην περιοχή Γουέλφορντ ως ύποπτοι για διάπραξη αδικημάτων βάσει του Νόμου περί Εκρηκτικών. Στη συνέχεια, συνελήφθησαν εκ νέου ως ύποπτοι για προετοιμασία τρομοκρατικής ενέργειας, κατά παράβαση του άρθρου 5 του Νόμου περί Τρομοκρατίας».
Επείγοντα ερωτήματα
Οι συλλήψεις πραγματοποιούνται εν μέσω της συνεχιζόμενης σύγκρουσης μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν. Τον Ιούλιο, το Σώμα των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης του Ιράν είχε αναφερθεί στη χρήση της βάσης RAF Fairford από αμερικανικά βομβαρδιστικά, προειδοποιώντας το Ηνωμένο Βασίλειο ότι «οποιαδήποτε βάση χρησιμοποιείται για επιθετικές ενέργειες κατά του ιρανικού εδάφους αποτελεί νόμιμο στόχο για τις δυνάμεις μας».
Οι αρχές αντιτρομοκρατίας και οι υπηρεσίες ασφαλείας αναζητούν το κίνητρο. Οι συνθήκες της σύλληψης κοντά στη βάση, σε συνδυασμό με τις προγενέστερες προειδοποιήσεις της Τεχεράνης, καθιστούν το ενδεχόμενο ιρανικού κινήτρου βασική υπόθεση για τους ερευνητές και την κυβέρνηση. Ωστόσο, πηγές επισημαίνουν ότι δεν αποκλείεται κανένα ενδεχόμενο, συμπεριλαμβανομένου του κινήτρου που σχετίζεται με τον τζιχαντισμό ή άλλες αιτίες, ενώ το επίπεδο απειλής στο Ηνωμένο Βασίλειο παραμένει στο «σοβαρό» (severe) – το δεύτερο υψηλότερο επίπεδο –, γεγονός που υποδηλώνει ότι μια επίθεση θεωρείται πολύ πιθανή.
Ben Birchall/PA via AP
Το ερώτημα περί ενδεχόμενης εμπλοκής ξένων δυνάμεων αποτελεί μέρος της έρευνας, δεδομένου ότι το ιρανικό Υπουργείο Πληροφοριών και Ασφάλειας έχει ενορχηστρώσει επιθέσεις στο εξωτερικό και στο παρελθόν.
Οποιαδήποτε αποδεδειγμένη διασύνδεση με το Ιράν θα σήμαινε δραματική κλιμάκωση των εχθροπραξιών μεταξύ του Ηνωμένου Βασιλείου και της Τεχεράνης. Αν και αρκετά πρόσφατα περιστατικά στο Ηνωμένο Βασίλειο έχουν συνδεθεί με τη χώρα της Μέσης Ανατολής – συμπεριλαμβανομένου του αντισημιτικού εμπρησμού τεσσάρων ασθενοφόρων της οργάνωσης Hatzola στο Golders Green του βορειοδυτικού Λονδίνου –, η φερόμενη συνωμοσία στη βάση RAF Fairford φαίνεται να είναι πολύ πιο σοβαρή.
Παράλληλα, το περιστατικό εγείρει επείγοντα ερωτήματα για τις βρετανικές υπηρεσίες ασφαλείας, καθώς φαίνεται πως οι αρχές δεν γνώριζαν για τη φερόμενη συνωμοσία· η αστυνομία παρενέβη και έλεγξε τα τρία φορτηγάκια μόνο μετά από κλήση έκτακτης ανάγκης (999) από μια κάτοικο που τα εντόπισε ενώ επέστρεφε οδικώς στο σπίτι της.
Η αντίδραση του Τραμπ
Ο Αμερικανός πρόεδρος, Ντόναλντ Τραμπ, ισχυρίστηκε ότι οι ύποπτοι παρακολουθούνταν για «μεγάλο χρονικό διάστημα» και υποστήριξε ότι οι άνδρες «σκόπευαν να προκαλέσουν τεράστια ζημιά» – αν και, σύμφωνα με πληροφορίες της εφημερίδας Guardian, η επιχείρηση δεν βασίστηκε σε προηγούμενες πληροφορίες των μυστικών υπηρεσιών, γεγονός που υποδηλώνει ότι οι ερευνητές δεν γνώριζαν εκ των προτέρων για κάποια πιθανή συνωμοσία.
«Ήταν φανταστικό. Η συνεργασία με τη Βρετανία οδήγησε σε εξαιρετικό έργο», δήλωσε ο Τραμπ.
Ο Βρετανός πρωθυπουργός, Άντι Μπέρναμ, ενημερωνόταν για το ζήτημα από το Λίβερπουλ, όπου διεξάγεται το συνέδριο του Εργατικού Κόμματος. Επιπλέον, ακύρωσε τα σχέδιά του να συμμετάσχει σε έναν ποδοσφαιρικό αγώνα μεταξύ δημοσιογράφων και πολιτικών, προκειμένου να απαντήσει σε τηλεφωνήματα σχετικά με το περιστατικό.
Δήλωσε ότι το γεγονός προκαλεί «έντονη ανησυχία» και ότι η κυβέρνηση θα «λαμβάνει πάντα κάθε απαραίτητο μέτρο» για την προστασία των πολιτών.
Η βάση του Fairford διαθέτει έναν ιδιαίτερα μακρύ διάδρομο απογείωσης-προσγείωσης, μήκους σχεδόν 3 χιλιομέτρων. Είναι μάλιστα ενισχυμένος ώστε να αντέχει το βάρος βαρέων βομβαρδιστικών, όπως τα B-1 και B-52, τα οποία έχουν χρησιμοποιηθεί σε επιθέσεις κατά του Ιράν. Τα αεροσκάφη αυτά έχουν τη δυνατότητα μεταφοράς μεγάλου φορτίου οπλισμού, συμπεριλαμβανομένων βομβών που διαπερνούν οχυρωμένες υπόγειες εγκαταστάσεις («bunker busters»).
AP Photo/Alastair Grant
Τον Μάρτιο του τρέχοντος έτους, αφού ο τότε πρωθυπουργός, Κιρ Στάρμερ, έδωσε την άδεια για «αμυντική» δράση των ΗΠΑ κατά ιρανικών εγκαταστάσεων πυραύλων με χρήση βάσεων του Ηνωμένου Βασιλείου, τέσσερα αμερικανικά βομβαρδιστικά προσγειώθηκαν στη βάση RAF Fairford και οι ΗΠΑ άρχισαν να χρησιμοποιούν βρετανικές βάσεις για «συγκεκριμένες αμυντικές επιχειρήσεις».
Τους τελευταίους μήνες έχουν σημειωθεί διαμαρτυρίες σχετικά με την απόφαση της βρετανικής κυβέρνησης να επιτρέψει στις ΗΠΑ να χρησιμοποιούν τη βάση RAF Fairford για τη διεξαγωγή πληγμάτων κατά ιρανικών εγκαταστάσεων πυραύλων, οι οποίες στοχεύουν πλοία στα Στενά του Ορμούζ.
Όταν το Ιράν εξέδωσε την προειδοποίησή του τον Ιούλιο, εκπρόσωπος της βρετανικής κυβέρνησης δήλωσε: «Οι ένοπλες δυνάμεις μας είναι έτοιμες να διασφαλίσουν την προστασία του Ηνωμένου Βασιλείου από κάθε είδους επίθεση, είτε αυτή εκδηλώνεται στο έδαφός μας είτε από το εξωτερικό. Το Ηνωμένο Βασίλειο είναι έτοιμο ανά πάσα στιγμή να υπερασπιστεί τον εαυτό του».
Τι δήλωσαν κάτοικοι
Κάτοικοι του Γουέλφορντ που απομακρύνθηκαν από τις εστίες τους έκαναν λόγο για «αυξημένη ένταση» γύρω από τη βάση τις τελευταίες εβδομάδες, με συχνότερες και εμφανείς αστυνομικές περιπολίες.
Έξω από το κέντρο αναψυχής του Σιρένσεστερ, ο Τζέισον, κάτοικος του Γουέλφορντ που δεν θέλησε να αποκαλύψει το επίθετό του, δήλωσε: «Υπάρχει αυξημένη ένταση το τελευταίο διάστημα γύρω από τη βάση· γνωρίζουμε ότι χρησιμοποιείται από την Αμερικανική Πολεμική Αεροπορία (USAF)… Πάντα αισθανόμαστε αρκετά ασφαλείς. Ορισμένοι κάτοικοι έχουν παρατηρήσει αυξημένες αστυνομικές περιπολίες».
AP Photo/Alastair Grant
Παραμένει ασαφές το πότε θα μπορέσουν οι πολίτες να επιστρέψουν στην κανονική τους ζωή· όσοι βρίσκονταν στο κέντρο αναψυχής ανέφεραν ότι οι αρχές τούς ρώτησαν αν είχαν κάποιο άλλο μέρος να διαμείνουν το βράδυ της Κυριακής.
Ο χώρος του συλλόγου ποδοσφαίρου νέων του Fairford, που βρίσκεται περίπου 2,4 χλμ. βορειοδυτικά του Whelford, επιτάχθηκε για να χρησιμεύσει ως προσωρινή βάση των υπηρεσιών έκτακτης ανάγκης που ανταποκρίθηκαν στο συμβάν. Στον χώρο υπήρχαν αρκετά περιπολικά, ασθενοφόρα, πυροσβεστικά οχήματα, φορητές σκηνές και ένα μεγάλο κινητό κέντρο διοίκησης.
Ο Ρίτσαρντ Οκόουν, βοηθός του αρχηγού της αστυνομίας του Γκλόστερσαϊρ, δήλωσε: «Κατανοούμε την αναστάτωση που έχει προκληθεί και θέλουμε να διαβεβαιώσουμε τους πολίτες ότι εργαζόμαστε με τη μέγιστη δυνατή ταχύτητα, ώστε να μπορέσουν να επιστρέψουν στις ιδιοκτησίες τους».
Διαβάστε περισσότερα