Το σύστημα διακυβέρνησης στην Ελλάδα της Μεταπολίτευσης λειτουργούσε μέχρι το 2009 με δύο μεγάλα κόμματα που εναλλάσσονταν ομαλά στην κυβερνητική εξουσία. Από το 2012 και μετά η ισορροπία αυτή διαταράχθηκε. Για ένα διάστημα το κενό που άφησε η συρρίκνωση του ΠΑΣΟΚ φάνηκε να το καλύπτει ο ΣΥΡΙΖΑ υπό τον Αλέξη Τσίπρα. Αλλά μετά τις εκλογές του 2019 και αυτή η ισορροπία σιγά σιγά εξασθενούσε και έπαψε να υπάρχει. Αυτό έγινε απολύτως φανερό στις εκλογές του 2023 όπου ο δεύτερος πόλος κυβερνητικής εξουσίας βρέθηκε σε απόσταση 20 ποσοστιαίων μονάδων από τον πρώτο.
Ο τρικομματισμός και η αλλαγή διακυβέρνησης
Στη συνέχεια, μετά τη θηριώδη αποχή των ευρωεκλογών του 2024 παγιώθηκε μια κατάσταση όπου το κυβερνητικό πολιτικό σύστημα (ο δικομματισμός που έγινε τρικομματισμός με ένα κόμμα στα δεξιά και δύο στην Κεντροαριστερά) συγκεντρώνει -σύμφωνα με τις μετρήσεις- ποσοστά που είναι κάτω ή απλώς αγγίζουν το 50% του εκλογικού σώματος και με απόσταση του πρώτου από το δεύτερο κόμμα περί τις δέκα μονάδες (άλλοτε λίγο πάνω κι άλλοτε λίγο κάτω).
Τη ίδια ώρα η συντριπτική πλειοψηφία των πολιτών δηλώνει δυσαρέσκεια απέναντι στην κυβερνητική πολιτική, κάτι που τελευταία εκφράζεται και σε επιθυμία για κυβερνητική αλλαγή. Εν τούτοις συνταρακτικές αλλαγές στην πρόθεση ψήφου δεν παρατηρούνται. Παρατηρούνται όμως οι δυνατότητες ώστε αυτό να συμβεί.
Οι δυνατότητες πολιτικής αλλαγής: τι δείχνουν οι έρευνες
Η μία δυνατότητα αφορά την ενεργοποίηση των πολιτών που έχουν αποστασιοποιηθεί έναντι της πολιτικής. Αυτό μέχρι στιγμής δεν συμβαίνει.
Η άλλη δυνατότητα εδράζεται στο ενδεχόμενο σοβαρών εξελίξεων και ανακατατάξεων στον χώρο της Κεντροαριστεράς ώστε η ψαλίδα με το πρώτο κόμμα να κλείσει αισθητά έως και να ανατραπεί.
Η αλήθεια είναι πως η Ν.Δ., πιθανόν, δεν θα ήταν πρώτη δύναμη σήμερα αν στον χώρο της Κεντροαριστεράς κυριαρχούσε ένα σχήμα ενότητας ή ένα κόμμα που θα συγκέντρωνε τις δυνάμεις που σήμερα είναι διασκορπισμένες σε διάφορα κομματικά σχήματα.
Για του λόγου το αληθές θα παρουσιάσουμε τα ευρήματα των τελευταίων δημοσκοπήσεων που δημοσιοποιήθηκαν μετά τη ΔΕΘ.
Η δημοσκόπηση της GPO (Star, 10.9.2026) δίνει πρόθεση ψήφου στη Ν.Δ. 25,8%, στην ΕΛΑΣ 13,5% και στο ΠΑΣΟΚ 10,8%. Δηλαδή ΠΑΣΟΚ και ΕΛΑΣ συγκεντρώνουν μαζί ποσοστό 24,1%, μια ανάσα πίσω από τη Ν.Δ.
Η ίδια εταιρεία σε δημοσκόπησή της που δημοσιεύτηκε στα «Παραπολιτικά» (19.9.2026) δίνει στη Ν.Δ. 25,8%, στην ΕΛΑΣ 13,5% και στο ΠΑΣΟΚ 11,3%.
Δηλαδή ΕΛΑΣ και ΠΑΣΟΚ μαζί φτάνουν το 24,8 απέχοντας από τη Ν.Δ. μία ποσοστιαία μονάδα.
Η έρευνα της PRORATA («Εφ.Συν.», 12.9.2026) δίνει στη Ν.Δ. 25,5%, στην ΕΛΑΣ 16,5% και στο ΠΑΣΟΚ 9%. Δηλαδή ΕΛΑΣ και ΠΑΣΟΚ μαζί έχουν ίδιο ποσοστό με τη Ν.Δ.
Η OPINION POLL (Action24, 16.9.2026) δίνει στη Ν.Δ. 25,7%, στην ΕΛΑΣ 13,2% και στο ΠΑΣΟΚ 10,1%. ΠΑΣΟΚ και ΕΛΑΣ αθροιστικά φτάνουν το 23,3% απέχοντας μόλις 2,4 μονάδες από τη Ν.Δ.
Η PULSE, (ΣΚΑΪ, 16.9.2026) δίνει στη Ν.Δ. 26,5%, στην ΕΛΑΣ 15% και στο ΠΑΣΟΚ 10,5%. ΠΑΣΟΚ και ΕΛΑΣ αθροιστικά φτάνουν το 25,5% απέχοντας μία ποσοστιαία μονάδα από τη Ν.Δ.
Η ΜRΒ (OPEN, 17.9.2026) δίνει στη Ν.Δ. 23,8%, στην ΕΛΑΣ 14,3% και στο ΠΑΣΟΚ 10,2%. ΠΑΣΟΚ και ΕΛΑΣ αθροιστικά φτάνουν το 24,5% παίρνοντας κεφάλι από τη Ν.Δ. κατά 0,7%.
Η MARC (ΑΝΤ1, 17.9.2026) δίνει στη Ν.Δ. 27,5%, στην ΕΛΑΣ 14% και στο ΠΑΣΟΚ 10,1%. ΠΑΣΟΚ και ΕΛΑΣ αθροιστικά φτάνουν το 24,1% απέχοντας από τη Ν.Δ. 3,4 ποσοστιαίες μονάδες.
Η ALCO (ALPHA, 21.9.2026) δίνει στη Ν.Δ. 24,3%, στην ΕΛΑΣ 14,4% και στο ΠΑΣΟΚ 11,1%. ΠΑΣΟΚ και ΕΛΑΣ αθροιστικά φτάνουν το 25,5% παίρνοντας κεφάλι από τη Ν.Δ. και 1,2 ποσοστιαία μονάδα.
H METRON ANALYSIS (MEGA, 24.9.2026) δίνει στη Ν.Δ. 25,1%, στην ΕΛΑΣ 13,1% και στο ΠΑΣΟΚ 10,5%. ΠΑΣΟΚ και ΕΛΑΣ αθροιστικά φτάνουν το 23,6% απέχοντας μιάμιση μονάδα από τη Ν.Δ.
Το οφθαλμοφανές συμπέρασμα και η λύση
Το οφθαλμοφανές συμπέρασμα όλων αυτών των ερευνών της κοινής γνώμης είναι ένα και μοναδικό. Η ανισορροπία στο πολιτικό σύστημα διακυβέρνησης οφείλεται στην πολυδιάσπαση που επικρατεί στον χώρο της λεγόμενης Κεντροαριστεράς. Αντιθέτως αν υπήρχε ένα ενιαίο πολιτικό σχήμα σε αυτόν τον χώρο το πρόβλημα της ανισορροπίας θα είχε λυθεί και ο κ. Μητσοτάκης και το κόμμα του, αν δεν είχαν χάσει την πρωτοκαθεδρία, τουλάχιστον, θα απειλούνταν σοβαρά να τη χάσουν. Είναι, πάντως, ηλίου φαεινότερον πως αν αυτό το ενιαίο σχήμα υπήρχε θα δημιουργούσε μια εντελώς διαφορετική δυναμική στα πράγματα και μάλλον θα ήταν κυρίαρχο στο πολιτικό παιχνίδι. Η δε Ν.Δ. του κ. Μητσοτάκη το πιο πιθανό είναι να έβλεπε την -ούτως ή άλλως- φθορά της να καλπάζει.
Το αίτημα των πολιτών για αλλαγή διακυβέρνησης αποδεικνύεται και από τις έρευνες υπαρκτό. Στην έρευνα της ALCO όπου τίθεται το σχετικό ερώτημα, υπέρ της αλλαγής διακυβέρνησης απαντάει το 67% των ερωτηθέντων και μόνο το 25% τίθεται υπέρ μιας τρίτης διακυβέρνησης Μητσοτάκη. Και μόνο αυτό το στοιχείο καταδεικνύει τη δυναμική που θα είχε ένα ενιαίο σχήμα στην Κεντροαριστερά.
Με δεδομένο ότι αυτό το σχήμα δεν υπάρχει, μία λύση απομένει. Ενας από τους δύο μεγάλους κομματικούς φορείς στον κεντροαριστερό χώρο να εκφράσει τη λαϊκή θέληση, να πείσει ότι την εκφράζει και να συγκεντρώσει τις δυνάμεις που απαιτούνται. Μέχρι στιγμής η εξέλιξη αυτή κινείται με πολύ μικρά βήματα. Ο διποδισμός του «αλόγου» δεν έχει γίνει καλπασμός. Κι αυτό δεν είναι καθόλου εύκολη υπόθεση.
Διαβάστε περισσότερα