Οι διεθνείς τιμές του πετρελαίου καλπάζουν για ακόμη μία φορά φέτος προς τριψήφια επίπεδα, αλλά το μεγαλύτερο πρόβλημα φαίνεται να βρίσκεται αλλού. Ενώ οι αγορές πετρελαίου προσαρμόστηκαν αξιοσημείωτα καλά στην απότομη απώλεια του ενός πέμπτου των παγκόσμιων εξαγωγών αργού πετρελαίου από τη Μέση Ανατολή κατά τη διάρκεια του πολέμου, οι λύσεις για τη βιομηχανία διύλισης ήταν πολύ πιο περιορισμένες. Τα διυλιστήρια βρέθηκαν αντιμέτωπα με τον τέλειο συνδυασμό πολέμου και περιορισμών στις εξαγωγές, ο οποίος μείωσε σημαντικά την ποσότητα αργού πετρελαίου που αυτά μπορούν να μετατρέψουν σε βενζίνη, καύσιμο αεριωθούμενων και ντίζελ τροφοδοτώντας έτσι την παγκόσμια οικονομία.
Η έως τώρα απόκλιση μεταξύ των τιμών του αργού πετρελαίου και των καυσίμων αποδεικνύει του λόγου το αληθές. Η τιμή του αργού πετρελαίου μπρεντ ήταν χθες το πρωί λίγο πάνω από τα 93 δολάρια το βαρέλι. Παρ’ όλο που ήταν περίπου 2,5 δολάρια υψηλότερη από προχθές και 25% υψηλότερα από τα προ του πολέμου επίπεδα στο τέλος του προηγούμενου Φεβρουαρίου, ήταν χαμηλότερη από το ανώτατο επίπεδο των 118 δολαρίων που καταγράφηκε στη διάρκεια της σύγκρουσης.
Το αντίστοιχο δεν συνέβη όμως με τα προϊόντα διύλισης. Από την έναρξη του πολέμου οι τιμές του ντίζελ στην Ευρώπη έχουν αυξηθεί περισσότερο από 70%, ενώ οι τιμές της βενζίνης στις ΗΠΑ περίπου κατά 60%. Αυτή η πολύ μεγαλύτερη άνοδος των τιμών των πετρελαιοπαραγώγων σε σχέση με τις τιμές του αργού αντικατοπτρίζει τη δραματική μείωση της παραγωγής στην παγκόσμια βιομηχανία διύλισης. Δεν είναι όμως μόνο τα διυλιστήρια της Μέσης Ανατολής. Συνολικά τρία από τα τέσσερα παγκόσμια κέντρα διύλισης της υφηλίου βρίσκονται σήμερα αντιμέτωπα με σοβαρά ζητήματα.
Ο πόλεμος εξουδετέρωσε περισσότερο από το 20% της δυναμικότητας διύλισης της Μέσης Ανατολής, η οποία ανέρχεται σε 9,6 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως. Η απώλεια αργού πετρελαίου στον Περσικό Κόλπο με τη σειρά της οδήγησε πολλά διυλιστήρια, ιδιαίτερα στην Ασία, να περιορίσουν τις δραστηριότητές τους. Η πίεση αυτή εντάθηκε στη συνέχεια μετά από μήνες αδιάκοπων ουκρανικών επιθέσεων στις ρωσικές ενεργειακές υποδομές. Αυτές οι επιθέσεις έχουν μειώσει την απόδοση διύλισης της Ρωσίας κατά σχεδόν 30%, κάτω από 4 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως τους τελευταίους μήνες, αναγκάζοντας τη Μόσχα να απαγορεύσει τις εξαγωγές ντίζελ έως τις αρχές Ιουλίου.
Υπάρχει επίσης η Κίνα, ένας άλλος σημαντικός εξαγωγέας καυσίμων. Το Πεκίνο έχει βοηθήσει στην αποτροπή της αύξησης των τιμών του πετρελαίου στα 150 δολάρια το βαρέλι, μειώνοντας τις εισαγωγές πετρελαίου πέρα από αυτό που πολλοί θεωρούσαν δυνατό. Αλλά το Πεκίνο έχει επίσης προσπαθήσει να αποφύγει τις εγχώριες ελλείψεις καυσίμων περιορίζοντας τις δικές του εξαγωγές καυσίμων. Τα κενά που δημιουργήθηκαν από αυτές τις 3 περιοχές άφησαν μόνα τους τα αμερικανικά διυλιστήρια του Κόλπου του Μεξικού για να καλύψουν τις «τρύπες» στη ζήτηση όπως μπορούν.
Επισκευές
Η κορύφωση της εποχής των τυφώνων πλησιάζει στην περιοχή του Κόλπου και τα διυλιστήρια εκεί έχουν δείξει στο παρελθόν ότι δεν παραμένουν αλώβητα. Στη συνέχεια το φθινόπωρο εκμεταλλεύονται τη χαμηλότερη ζήτηση για επισκευές και συντήρηση επιβραδύνοντας συνήθως την παραγωγή τους. «Το αποτέλεσμα είναι», όπως χαρακτηριστικά σημειώνουν σε έκθεσή τους την προηγούμενη εβδομάδα οι αναλυτές της Bank of America, «μια αγορά που ετοιμάζεται να εισέλθει στην ισχυρότερη περίοδο εποχικής ζήτησης με πολύ μικρό περιθώριο σφάλματος».
Αρκετοί εναποθέτουν τις ελπίδες στους στο ενδεχόμενο -παρότι τα τελευταία επεισόδια υποδεικνύουν το αντίθετο- να υπάρξει διπλωματική πρόοδος μεταξύ Ουάσινγκτον και Τεχεράνης, που θα οδηγήσει σε οριστική αποκατάσταση της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ. Μια τέτοια εξέλιξη θα οδηγήσει πιθανότατα σε σημαντική πτώση των τιμών του αργού πετρελαίου, αλλά ενδεχομένως να μην προσφέρει γρήγορη ανακούφιση στην αγορά προϊόντων διύλισης, καθώς πάνω από 20 διυλιστήρια του Περσικού έχουν υποστεί ζημιές από τον πόλεμο και θα χρειαστεί χρόνος για να επισκευαστούν.
Εν τω μεταξύ τα περιθώρια κέρδους διύλισης ντίζελ που απολαμβάνουν οι εταιρείες διύλισης έχουν εκτοξευτεί σε πρωτοφανή επίπεδα. Στην Ευρώπη έχουν υπερτριπλασιαστεί από τον Φεβρουάριο φτάνοντας τα 75 δολάρια το βαρέλι (πάνω από την τιμή του Brent), ενώ στις ΗΠΑ έχουν αυξηθεί περισσότερο από 140% αγγίζοντας το επίπεδο-ρεκόρ των 102 δολαρίων νωρίτερα αυτή την εβδομάδα.
Τα… Χριστούγεννα για τις εταιρείες διύλισης, όπως χαρακτηριστικά σημειώνει ένας σύμβουλος Ενέργειας του Αμερικανού πρώην προέδρου Τζορτζ Μπους, έρχονται νωρίς και τα δώρα είναι… μεγάλα.
Διαβάστε περισσότερα
Efsyn.gr