του Χρήστου Ν. Κώνστα
Η απόφαση είναι απλή. Αύριο το πρωί, η κυβέρνηση ανακοινώνει την κατάργηση του 13ου και του 14ου μισθού για όλους (δημοσίους και ιδιωτικούς υπαλλήλους) με ταυτόχρονη, υποχρεωτική, οριζόντια ενσωμάτωσή τους, στους 12 μηνιαίους μισθούς.#money-grid-35365{list-style:none;margin:0;padding:0;overflow:hidden;}#money-grid-35365>li{float:left;width:49%;min-width:250px;list-style:none;margin:0 1% 1% 0;;padding:0;overflow:hidden;}#money-grid-35365>li.last{margin-right:0;}#money-grid-35365>li.last+li{clear:both;}@media only screen and (max-width:768px) {#money-grid-35365>li{width:100%;}}
Οι 14 «μισθοί» μοιράζονται στους 12 μήνες του χρόνου κι αυτό συνεπάγεται οριζόντια αύξηση κάθε μηνιαίας καταβολής μισθού κατά +16,7% (και ελαφρώς περισσότερο, περίπου +17,2%, αν συνυπολογιστεί η νόμιμη προσαύξηση με την οποία υπολογίζονται σήμερα τα δώρα). Το ετήσιο κόστος για τον εργοδότη παραμένει στο ακέραιο ίδιο.
Το ετήσιο εισόδημα του εργαζομένου παραμένει στο ακέραιο ίδιο. Θα σταματήσει μόνο αυτό το άτυπο -άτοκο- δάνειο του εργαζόμενου προς τον εργοδότη του. Ο μισθωτός παίρνει τα χρήματά του όταν τα παράγει, όχι όταν το ημερολόγιο δείξει γιορτή.
Για να κλείσει αυτός ο αναχρονισμός με στοιχειώδη δικαιοσύνη, η ίδια εξαγγελία θα μπορούσε να συνοδευτεί από ένα δεσμευτικό χρονοδιάγραμμα αύξησης των μισθών του Δημοσίου κατά +20% σε βάθος διετίας. Οι δημόσιοι υπάλληλοι, έχασαν τα δικά τους δώρα, το 2012, χωρίς κανένα αντιστάθμισμα. Το Συμβούλιο της Επικρατείας αποφάνθηκε με απόφαση της Ολομέλειας (1201/2026 ) ότι τα «δώρα», ΑΝ επιστρέψουν κάποτε στο Δημόσιο, θα επιστρέψουν με πολιτική απόφαση, όχι με δικαστική εντολή αφού η περικοπή τους δεν παραβιάζει ούτε το Σύνταγμα ούτε το ενωσιακό δίκαιο. Μόνο ο νομοθέτης μπορεί να αποκαταστήσει την «αδικία» προς τους Δημοσίους Υπαλλήλους.
Το βράδυ του περασμένου Σαββάτου, στα εγκαίνια της ΔΕΘ, ο πρωθυπουργός ανακοίνωσε ότι, ύστερα από 15 χρόνια, θα δοθεί «επίδομα Χριστουγέννων» ύψους 500 ευρώ μικτά σε 720.000 δημοσίους υπαλλήλους, από το 2027, ως μόνιμη ενίσχυση, μαζί με αυξήσεις μισθών έως 80 ευρώ τον μήνα μικτά έως τον Ιανουάριο του 2028.
Η κυβέρνηση αντί να αναστήσει έναν αναχρονισμό, θα μπορούσε να δώσει την αξία του σε 12 καθαρές δόσεις.
Η προσαρμογή των ετήσιων αποδοχών σε 12 μηνιαίες δόσεις, θα έπρεπε να νομοθετηθεί ως υποχρεωτική και αυτοδίκαιη. Κάθε ατομική και συλλογική σύμβαση αναπροσαρμόζεται από τον νόμο, ώστε να μην υπάρξει ούτε ένας εργοδότης που θα «ξεχάσει» την αύξηση στη μετάβαση.
Μόλις ανακοινωθεί αυτή η κυβερνητική απόφαση, αυτομάτως καταργείται ένα δαιδαλώδες και αντιπαραγωγικό θεσμικό, παράπλευρο οικοδόμημα κανόνων. Οι «ειδικοί τρόποι υπολογισμού» με συντελεστές και κλάσματα δεδουλευμένου χρόνου, οι «ειδικές ημερομηνίες καταβολής», η «ειδική μεταχείριση στην παρακράτηση φόρου», εγκύκλιοι για το πώς αναλογούν σε όσους προσλήφθηκαν ή αποχώρησαν στη μέση της περιόδου, χωριστές γραμμές στα προγράμματα μισθοδοσίας και στις δηλώσεις στην ΕΡΓΑΝΗ. Τίποτε από όλα αυτά δεν παράγει €1 αξίας. Απλώς απασχολούνται οι λογιστές, μηχανογράφοι και επιθεωρητές εργασίας, με το να μετρούν το ίδιο χρήμα με 3 διαφορετικούς τρόπους. Η κατάργηση της τμηματικότητας σβήνει αυτό το οικοδόμημα μονοκοντυλιά.
Τα περιβόητα «δώρα» στον ιδιωτικό τομέα θεσμοθετήθηκαν με την υπουργική απόφαση 19040/1981. Κάθε άλλο παρά δώρα είναι. Αποτελούν δεδουλευμένη αμοιβή, που αντιστοιχεί στην εργασία συγκεκριμένων μηνών και καταβάλλεται ετεροχρονισμένα, το «δώρο Πάσχα» για την εργασία Ιανουαρίου–Απριλίου, το «δώρο Χριστουγέννων» για την εργασία Μαΐου–Δεκεμβρίου, το «επίδομα αδείας» για το δικαίωμα που γεννά κάθε μήνας απασχόλησης.
Με απλά λόγια, ο εργαζόμενος, παράγει μια αξία σήμερα και πληρώνεται για ένα κομμάτι της μετά από εβδομάδες ή μήνες.
Στα χρηματοοικονομικά αυτό ονομάζεται άτοκο δάνειο του εργαζομένου προς τον εργοδότη. Η επιχείρηση παρακρατεί de facto ένα μέρος της μισθοδοσίας και το χρησιμοποιεί ως κεφάλαιο κίνησης, χωρίς κόστος, μέχρι τη στιγμή της εξόφλησης. Σε εποχές μηδενικών επιτοκίων η στρέβλωση ήταν αόρατη. Σε εποχές που το χρήμα έχει τιμή και αξία, δεν είναι.
Αυτό το άτοκο δάνειο του εργαζόμενου προς τον εργοδότη, προβάλλεται από το συνδικαλιστικό κίνημα ως «κατάκτηση» και «δικαίωμα».
Λένε κάποιοι: «τα δώρα είναι αναγκαστική αποταμίευση. Αν μοιραστούν στους 12 μήνες, ο κόσμος θα τα ξοδέψει». Το επιχείρημα είναι ειλικρινές και βαθιά πατερναλιστικό. Προϋποθέτει έναν πολίτη ανίκανο να διαχειριστεί το δικό του εισόδημα που χρειάζεται τον εργοδότη του ως άμισθο ταμία. Όποιος θέλει να αποταμιεύει για τις γιορτές, μπορεί να το κάνει με μια πάγια εντολή δέκα δευτερολέπτων στο mobile banking και μάλιστα έντοκα, κρατώντας για τον εαυτό του τον τόκο που σήμερα χαρίζει.
Κάποιοι άλλοι λένε: «η αγορά χρειάζεται την ένεση ρευστότητας των εορτών». Όμως η συνολική αγοραστική δύναμη δεν πρόκειται να μειωθεί ούτε κατά €1. Απλώς θα κατανέμεται ομαλά. Αν κάτι διδάσκει η οικονομική ιστορία, είναι ότι το λιανεμπόριο προσαρμόζεται στις ροές εισοδήματος, όχι το αντίστροφο. Μια οικονομία που στηρίζει τον τζίρο της σε δύο χρονικές αιχμές καταναλωτικού πυρετού δεν είναι υγιέστερη από μια οικονομία με σταθερή, προβλέψιμη ζήτηση 12 μηνών.
Υπάρχει όμως το γενικότερο πρόβλημα της Ελληνικής νομοθεσίας. Τα «δώρα» δεν είναι η μόνη «τμηματική» στρέβλωση του συστήματος. Ο φόρος εισοδήματος του 2025 θα εξοφληθεί σε 8 μηνιαίες δόσεις, από το καλοκαίρι του 2026 έως τον Φεβρουάριο του 2027.
Πληρώνουμε δηλαδή τον φόρο μιας χρονιάς σχεδόν 2 χρόνια μετά την έναρξή της.
Ο ΕΝΦΙΑ σερβίρεται σε μηνιαίες δόσεις που σέρνονται ως το επόμενο έτος. Οι επιχειρήσεις πληρώνουν ακόμη και σήμερα «προκαταβολή φόρου» για την επόμενη χρονιά.
Το αποτέλεσμα είναι μια μόνιμη θολούρα. Ουδείς μπορεί να απαντήσει με ακρίβεια, μια τυχαία Τρίτη, στο απλούστερο οικονομικό ερώτημα: τι κερδίζω, τι πληρώνω, τι χρωστάω σήμερα;
Σε μια χώρα που έχει επενδύσει, δικαίως και με αναμφισβήτητη επιτυχία, στην ηλεκτρονική διακυβέρνηση, όπου η ΑΑΔΕ γνωρίζει σε πραγματικό χρόνο τα έσοδα, τις δαπάνες και τα ακίνητά μας, η επιβίωση αυτών των χρονικών λαβυρίνθων είναι αναχρονισμός.
Όπως φυσικά και είναι απαράδεκτη με τις σημερινές τεχνολογικές δυνατότητες της ΑΑΔΕ, η προκαταβολή φόρου των επιχειρήσεων.
Ζητούμενο είναι ένας μισθός, με φόρο και εισφορές που εκκαθαρίζονται στον μήνα που γεννώνται. Οι τεχνολογικές λύσεις υπάρχουν εδώ και χρόνια.
Αυτό που λείπει είναι η απόφαση.
Ας μην κρυβόμαστε, η πρόταση δεν θα ενθουσιάσει κανέναν από τους θεσμικούς παίκτες. Τα συνδικάτα θα θρηνήσουν μια «κατάκτηση» που στην πραγματικότητα είναι λογιστικό τρικ εις βάρος των μελών τους. Οι εργοδοτικές οργανώσεις θα χάσουν ένα άτοκο κεφάλαιο κίνησης που κανείς δεν παραδέχεται δημοσίως ότι απολαμβάνει. Το πολιτικό σύστημα θα χάσει το ετήσιο τελετουργικό των «ανακοινώσεων για το δώρο» που προσφέρει δωρεάν πρωτοσέλιδα δύο φορές τον χρόνο.
Ίσως γι’ αυτό η ιδέα δεν συζητείται ποτέ σοβαρά. Επειδή βολεύει όλους εκτός από αυτόν που υποτίθεται ότι προστατεύει.
Η διακύβευση, όμως, είναι μεγαλύτερη από τη μισθοδοσία. Είναι η ίδια η σχέση κράτους, επιχείρησης και πολίτη. Μια σχέση που σήμερα θεμελιώνεται στη θολούρα των τμηματικών καταβολών και θα μπορούσε να θεμελιωθεί στη διαφάνεια του πραγματικού χρόνου.
Ο εργαζόμενος που ξέρει ακριβώς τι αξίζει ο μήνας του διαπραγματεύεται καλύτερα. Η επιχείρηση που ξέρει ακριβώς τι κοστίζει ο μήνας της προγραμματίζει καλύτερα. Το κράτος που εισπράττει τον φόρο όταν γεννιέται το εισόδημα προϋπολογίζει καλύτερα.
Δεκατέσσερις μισθοί που κρύβουν δώδεκα, φόροι που πληρώνονται δύο χρόνια μετά, δόσεις που σέρνονται ως το επόμενο ημερολόγιο. Το ελληνικό οικονομικό έτος είναι ένα λογιστικό βαρίδι που κουβαλάμε από συνήθεια.
Η κατάργηση του 13ου και του 14ου μισθού, με τις αποδοχές ακέραιες, μοιρασμένες εκεί που ανήκουν, δεν θα ήταν περικοπή.
Θα ήταν η πρώτη ειλικρινής πράξη ενός συστήματος που έχει μάθει να πληρώνει τους πάντες με καθυστέρηση, ακόμη και την αλήθεια.
©ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ
#money-grid-34887{list-style:none;margin:0;padding:0;overflow:hidden;}#money-grid-34887>li{float:left;width:49%;min-width:250px;list-style:none;margin:0 1% 1% 0;;padding:0;overflow:hidden;}#money-grid-34887>li.last{margin-right:0;}#money-grid-34887>li.last+li{clear:both;}@media only screen and (max-width:768px) {#money-grid-34887>li{width:100%;}}The post Κι αν αύριο καταργούσαμε -για όλους- τον 13ο και 14ο μισθό; appeared first on ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ money-tourism.gr.
Διαβάστε περισσότερα