Η οριστικοποίηση της Διαιτητικής Απόφασης Δ.Α. 9/2025 του ΟΜΕΔ τον Μάρτιο του 2026 αποτελεί ιστορική καμπή, καθώς αποκτά ισχύ Κλαδικής Συλλογικής Σύμβασης Εργασίας στις Ιδιωτικές Κλινικές των μεγάλων ομίλων.
Η εξέλιξη αυτή υπήρξε καρπός μιας σύνθετης διαδικασίας με πρωταγωνιστή την αδέσμευτη παράταξη «ΕΝΩΣΗ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΩΝ – ΕΝ.ΕΡ.», η οποία προώθησε στην πράξη έναν αξιόπιστο συνδικαλισμό, βασισμένο στη βαθιά γνώση του κλάδου και σε συγκροτημένο σχέδιο διεκδίκησης. Η κατάκτηση της Διαιτητικής Απόφασης ήρθε ως επιστέγασμα μιας επίπονης πορείας, η οποία περιλάμβανε απευθείας διαπραγματεύσεις με την εργοδοτική πλευρά, δύο μεγάλες κλαδικές απεργίες, προσφυγή στον ΟΜΕΔ και σκληρές δικαστικές μάχες.
Παρά το γεγονός ότι η Διαιτητική Απόφαση δεν ικανοποιεί το σύνολο των εργατικών αιτημάτων, αποτελεί μια αναντίρρητη τομή, κυρίως για δύο καθοριστικούς λόγους:
1. Ενεργοποίηση του ΟΜΕΔ: Κλονίζεται στην πράξη η εργοδοτική ασυλία και αποκαθίσταται ο δρόμος της υποχρεωτικής διαιτησίας, ως εργαλείο πίεσης των εργαζομένων.
2. Κατάργηση των εξαιρέσεων: Μπαίνει οριστικό τέλος στον τεχνητό διαχωρισμό μεταξύ νέων και παλιών εργαζομένων που επιβλήθηκε το 2012, ο οποίος απέκλειε συστηματικά τη συντριπτική πλειοψηφία των εργαζομένωναπό τις Συλλογικές Συμβάσεις.
Η εσωτερική διαπάλη και η αποδόμηση της τακτικής του ΠΑΜΕ
Η διαδρομή μέχρι τη Διαιτητική Απόφαση έφερε στην επιφάνεια μια βαθιά σύγκρουση αντιλήψεων, αποκαλύπτοντας ότι η γραμμή εγκλωβισμού της συνδικαλιστικής δράσης σε ανούσια, γενικόλογα συνθήματα και άγονες καταγγελίες, την οποία υλοποίησαν οι δυνάμεις του ΠΑΜΕ στον κλάδο, λειτούργησευπονομευτικά. Η πρακτική αυτή αποτυπώθηκε σε κομβικά γεγονότα:
• Άρνηση διεκδικητικού πλαισίου: Στο Συνέδριο της Ομοσπονδίας το 2022, οι δυνάμεις του ΠΑΜΕ καταψήφισαν την πρόταση για την Κλαδική Συλλογική Σύμβαση Εργασίας (χωρίς μάλιστα να καταθέσουν εναλλακτική πρόταση) με το προκλητικό επιχείρημα ότι ο μισθός δεν αποτελεί το βασικό ζήτημα των εργαζομένων. Για την ιστορία, το σχέδιο Σύμβασης του Συνεδρίου προέβλεπε κατώτατο μισθό ειδικότητας στα 850 ευρώ, προσφέροντας σημαντική αύξηση σε σχέση με τα 713 ευρώ του τότε εθνικού κατώτατου μισθού.
• Ανυπόστατες επιθέσεις: Τόσο κατά τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων όσο και μετά την έκδοση της απόφασης του ΟΜΕΔ, οι δυνάμεις του ΠΑΜΕ επιδόθηκαν σε εκστρατεία λασπολογίας εναντίον της διαπραγματευτικής ομάδας και της συνολικής προσπάθειας που γινόταν. Διαστρεβλώνοντας πλήρως την πραγματικότητα, επανέλαβαν τη συνήθη και εύκολη διαβολή περί «εξυπηρέτησης των συμφερόντων της εργοδοσίας».
• Καταψήφιση της προσφυγής στον ΟΜΕΔ: Μετά το αδιέξοδο των διαπραγματεύσεων με την εργοδοτική πλευρά, το ΠΑΜΕ αρνήθηκε να υπερψηφίσει την προσφυγή της εργατικής πλευράς στον ΟΜΕΔ με το πρόσχημα ότι αποτελεί «θεσμό του αστικού κράτους». Με τη στάση αυτή προτίμησε συνειδητά τη διαιώνιση της έλλειψης Σύμβασης, θυσιάζοντας τα άμεσα συμφέροντα των εργαζομένων στον βωμό της υποτιθέμενης ιδεολογικής καθαρότητας.
• Ισοπέδωση της κατάκτησης: Ακόμη και μετά την οριστική δικαστική δικαίωση, το ΠΑΜΕ επέλεξε να υποβαθμίσει και να χλευάσει μια χειροπιαστή κατάκτηση, η οποία προσφέρει άμεση οικονομική ανάσα και ασφάλεια σε ολόκληρο τον Κλάδο.
Ηχηρές παλινωδίες και αντιφάσεις
Η υπονομευτική τακτική των δυνάμεων του ΠΑΜΕ μεταφράστηκε σε σειρά από ηχηρές αντιφάσεις:
• Δικαστική επίθεση στο Κλαδικό Σωματείο Αθήνας: Το 2023, οι δυνάμεις του ΠΑΜΕ προσέφυγαν στα δικαστήρια κατά των αρχαιρεσιών του Κλαδικού Σωματείου Αθήνας. Στοχοποίησαν ανοιχτά ένα Σωματείο που συνέβαλε καθοριστικά στην υπόθεση της Σύμβασης, με το πρόσχημα της μη οικονομικής τακτοποίησης όλων των μελών, με προφανή και μοναδικό στόχο την αποδυνάμωση και την αδρανοποίησή του.
• Αφωνία στην Απεργία: Το 2024, κατά την κρίσιμη απεργία των Ιδιωτικών Κλινικών, οι δυνάμεις του ΠΑΜΕ επέλεξαν την εκκωφαντική αφωνία. Χωρίς την έκδοση ούτε μίας ανακοίνωσης στήριξης, προδίδοντας (τουλάχιστον) βαθιά αμηχανία και απροθυμία μπροστά στις εξελίξεις.
• Καιροσκοπισμός για την κατάληψη αξιωμάτων: Το 2025, η παράταξη του ΠΑΜΕ δεν δίστασε να καταλάβει θέση στο Προεδρείο της Ομοσπονδίας, την ίδια στιγμή που κατήγγειλε τη συγκρότησή του ως αντικαταστατική. Για την ιστορία, η συγκρότηση του Προεδρείου έγινε με τέτοιο τρόπο ώστε να αποκλειστούν από αυτό οι εκπρόσωποι της ΕΝ.ΕΡ. Η στάση αυτή γίνεται προκλητική αν αναλογιστεί κανείς ότι το 2024 οι ίδιοι συνδικαλιστές του ΠΑΜΕ επέλεξαν την πλήρη αποχή από το Καταστατικό Συνέδριο της Ομοσπονδίας. Η αντίφαση είναι κραυγαλέα: από τη μία πλευρά επιλέγεται η φυγομαχία από τις διαδικασίες της βάσης (Καταστατικό Συνέδριο) και από την άλλη η νομιμοποίηση αντικαταστατικών μεθοδεύσεων για την εξασφάλιση αξιωμάτων(συγκρότηση Προεδρείου Ομοσπονδίας). Οι επιλογές αυτές υπήρξαν προϊόν παρασκηνιακής σύμπραξης με τον καθεστωτικό συνδικαλισμό του Κλάδου, τον οποίο το ΠΑΜΕ υποτίθεται ότι πολεμά.
Η αγορά της Ιδιωτικής Υγείας: Ξένα funds, εργασιακή απορρύθμιση και η απάντηση της Σύμβασης
Η σημερινή πραγματικότητα στην Ιδιωτική Υγεία καθορίζεται από την κυριαρχία των ξένων επενδυτικών funds, τον παρεμβατικό ρόλο του τραπεζικού κεφαλαίου και τις συγχωνεύσεις με ασφαλιστικές εταιρείες. Τα επενδυτικά κεφάλαια, με αποκλειστικό γνώμονα τη μεγιστοποίηση της εξαγοραστικήςτουςαξίας, αξιοποιούν και επιβάλλουν τόσο την υποχρηματοδότηση του Ε.Σ.Υ. όσο και την υποβάθμιση της εργασίας, μέσα από καθηλωμένες αποδοχές και εξαντλητική εντατικοποίηση.
Στο εργασιακό πεδίο, οι μνημονιακές πολιτικές επέβαλαν τις ατομικές συμβάσεις ως κανόνα. Αυτό το καθεστώς απορρύθμισης εγκλωβίζει τους εργαζόμενους, αναγκάζοντας εκατοντάδες εξ αυτών είτε να αναζητήσουν δεύτερη απασχόληση είτε να εγκαταλείψουν οριστικά το επάγγελμα.
Μέσα σε αυτό το εχθρικό περιβάλλον, η έκδοση της Διαιτητικής Απόφασης του ΟΜΕΔ λειτούργησε ως σημείο τομής. Έσπασε μια πολυετή στασιμότητα, αποκατέστησε τη θεσμική κατοχύρωση ειδικοτήτων, επανέφερετα Σωματεία σε ρόλο ρυθμιστή και απέδειξε ότι η μόνη ρεαλιστική εργασιακή προοπτική περνά μέσα από την οργανωμένη, συλλογική διεκδίκηση.
Το νέο κεκτημένο του Κλάδου: Δικαίωση του αξιόπιστου συνδικαλισμού και κατάρρευση της γενικολογίας στην πράξη
Η επιτυχής έκβαση της υπόθεσης της Κλαδικής Σύμβασης αποδόμησε πλήρως τη συνδικαλιστική μεθοδολογία που υποτιμώντας κάθε ενδιάμεση εργατικήκατάκτηση, αρνείται τη σχεδιασμένη και σταδιακή διεκδίκηση. Πρόκειται για πρακτική εγκλωβισμού όσων την αναπαράγουνσε μια ακατάσχετη συνθηματολογία που εξαντλείται στον νεφελώδη στόχο της «αλλαγής των συσχετισμών», ενώ καταλήγει νομοτελειακά στο αντίθετο από αυτό που επαγγέλλεται,δηλαδή στην προβολή της μονοπωλιακής μεγαλοεργοδοσίας ως μιας ακλόνητης δύναμης που δεν έχει καμία απώλεια.
Η στρατηγική ήττα του ΠΑΜΕ και της αντίληψης που υπερασπίστηκε στην Ιδιωτική Υγεία σφραγίστηκε διπλά: από την ιστορική επιτυχία της Διαιτητικής Απόφασης και από την εκλογική του καθίζηση στον Κλάδο, όπου τα ποσοστά του συρρικνώθηκαν από το 35% στο 15%.
Το σημερινό κεκτημένο στις Ιδιωτικές Κλινικές αποδεικνύει ότι τίποτα δεν χαρίζεται. Κερδήθηκε βήμα-βήμα, μέσα απόσυνεργασίες με καθαρό σχέδιο, θεσμική πίεση και κινηματική εγρήγορση. Αναδείχθηκε η σημασία και η ανωτερότητα ενός συνδικαλισμού που χαρακτηρίζεται από αξιοπιστία και στοχοπροσήλωση στο αποτέλεσμα.
Πάνω σε αυτό το στέρεο έδαφος οφείλει πλέον ο Κλάδος να οικοδομήσει τις επόμενες διεκδικήσεις του για Συμβάσεις με ακόμη καλύτερους όρους, μετουσιώνοντας την πολύτιμη εμπειρία που αποκτήθηκεσε μόνιμη παρακαταθήκη.
Αλεξόπουλος Δημήτρης
Πρόεδρος Σωματείου Εργαζομένων Ιδιωτικής Υγείας Αθήνας
Αναπληρωτής Πρόεδρος Ε.Κ.Α.
Μέλος Δ.Σ. Ομοσπονδίας Ιδιωτικής Υγείας (ΟΣΝΙΕ)
Διαβάστε περισσότερα
Efsyn.gr