Την ώρα που ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης βρίσκεται στο Σαν Φραντσίσκο ξεκινώντας από εκεί, με επαφές που θα έχει σήμερα με εταιρείες υψηλής τεχνολογίας, μια επίσκεψη στις ΗΠΑ που θα συνεχιστεί στη Νέα Υόρκη για την Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ, ο κυβερνητικός συναγερμός για την ακρίβεια καλά κρατεί στην Αθήνα, με το βλέμμα όμως και στις Βρυξέλλες ενόψει ενός “δύσκολου χειμώνα”, ο οποίος θα είναι και… προεκλογικός.
Απόστολος Χονδρόπουλος
Το γεγονός άλλωστε ότι δύο μόλις εβδομάδες μετά την ΔΕΘ η τροφοδοτούμενη από διεθνείς εξελίξεις άνοδος των τιμών στην ενέργεια έχει επισκιάσει πλήρως, τόσο σε κοινωνικό όσο και σε επικοινωνιακό επίπεδο, το πακέτο των 2,2 δις ευρώ που εξαγγέλθηκε από τον Κυριάκο Μητσοτάκη, καταδεικνύει ότι πέραν πάσης αμφιβολίας η ακρίβεια είναι που συνιστά και τον μεγαλύτερο αντίπαλο του κυβερνώντος κόμματος στην πορεία προς τις εκλογές της άνοιξης του 2027.
Ενδεικτικό του συναγερμού που έχει σημάνει στο Μέγαρο Μαξίμου είναι και το γεγονός ότι μετά από μια μακρά περίοδο κατηγορηματικής απόρριψης, για δημοσιονομικούς λόγους, των πιέσεων για μείωση έμμεσων φόρων (ΦΠΑ και ΕΦΚ), η κυβέρνηση βάζει για πρώτη φορά στο τραπέζι και την προσωρινή μείωση του ΕΦΚ στα καύσιμα.
Πρωτοβουλία την οποία συνδέει ωστόσο απόλυτα με ενδεχόμενη ευρωπαϊκή απόφαση για δημοσιονομική ευελιξία σε σχέση με την οροφή δαπανών των κρατών- μελών.
Στο Ευρωπαϊκό Συμβουλίου η μείωση των φόρων στα καύσιμα
Ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης έχει ήδη γνωστοποιήσει ότι στην επόμενη συνεδρίαση του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, στα μέσα Οκτωβρίου, θα θέσει “μετ’ επιτάσεως” το ζήτημα υποστηρίζοντας την ανάγκη μίας ευρωπαϊκής πρωτοβουλίας που θα λειτουργήσει συμπληρωματικά στις εθνικές παρεμβάσεις, όπως αυτή που ο ίδιος προανήγγειλε για την χώρα μας πριν αναχωρήσει για τις ΗΠΑ και πρόκειται να εξειδικευθεί αυτή την εβδομάδα από το οικονομικό επιτελείο.
Ο κ. Μητσοτάκης έχει δηλώσει πως δεν μπορεί να προεξοφλήσει αν αυτή η στρατηγική θα είναι επιτυχημένη, έχει εκπέμψει ωστόσο ήδη το μήνυμα προς τους άλλους Ευρωπαίους ηγέτες, καθώς και προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή ότι “όσο σημαντική και αν είναι η πράσινη μετάβαση στην οποία επενδύουμε, άλλο τόσο σημαντικό είναι να στηρίξουμε τα νοικοκυριά μας απέναντι σε μια κρίση η οποία είναι τελείως εξωγενής”.
Σε περίπτωση που οι Βρυξέλλες επιμείνουν στην αυστηρή δημοσιονομική γραμμή ο ΕΦΚ στα καύσιμα δεν θα μειωθεί, καθώς ο κ. Μητσοτάκης είναι σαφής ότι δεν βγαίνει δημοσιονομικά. Το κυβερνών κόμμα θα έχει όμως ως επιχείρημα απέναντι στην πολιτική πίεση που θα δέχεται στο εσωτερικό της χώρας την ευρωπαϊκή άρνηση να επιτραπούν έκτακτες εθνικές παρεμβάσεις χωρίς αυτές να προσμετρώνται στα όρια δαπανών.
Και θα συνεχίσει να επιχειρηματολογεί για την προσήλωση στους ευρωπαϊκούς δημοσιονομικούς κανόνες προς αποφυγή περιπετειών όπως αυτές στις οποίες θα μπορούσαν να οδηγήσουν- σύμφωνα με την κυβερνητική οπτική – οι εξαγγελίες της αντιπολίτευσης.
Πρωταγωνιστικός ρόλος της Ελλάδας
Σε περίπτωση που υπό την πίεση της δύσκολης κοινωνικής πραγματικότητας που διαμορφώνεται σε όλες τις χώρες- και αντανακλάται ήδη και σε αποτελέσματα εκλογικών αναμετρήσεων όπως οι τελευταίες στην Γερμανία – η ΕΕ διαφοροποιήσει την στάση της και δώσει το “πράσινο φως” για ευελιξίες που θα επιτρέψουν και την μείωση των φόρων στα καύσιμα, η ελληνική κυβέρνηση θα επιδιώξει να αναδείξει ως πρωταγωνιστικό τον ρόλο και των δικών της πρωτοβουλιών σε αυτή την αλλαγή στάσης.
Και πιθανότατα θα εντάξει μια τέτοια εξέλιξη και σε ένα γενικότερο αφήγημα περί αυξημένου ρόλου της Ελλάδας σε σειρά σημαντικών ευρωπαϊκών αποφάσεων όπως η δημιουργία του Ταμείου Ανάκαμψης, τα εργαλεία για την προστασία των παιδιών από τον ψηφιακό εθισμό, καθώς και το μεταναστευτικό.
Η χθεσινή ανάρτηση του Κυριάκου Μητσοτάκη ήταν ενδεικτική, με τον πρωθυπουργό να φέρνει αυτά τα παραδείγματα για να τεκμηριώσει την θέση ότι “δεν είναι η πρώτη φορά που η Ελλάδα θέτει στην Ευρώπη ένα ζήτημα που ξεπερνά τα εθνικά της σύνορα”.
Πρόβλημα ακρίβειας σε όλα τα πεδία
Η κυβέρνηση καλείται να διαχειριστεί, σε προεκλογικό μάλιστα χρόνο, το πρόβλημα της ακρίβειας σε όλες τις διαστάσεις του.
Όσον αφορά το πετρέλαιο θέρμανσης, η διάθεση του οποίου θα ξεκινήσει σε λιγότερο από έναν μήνα, επιδίωξη είναι να εκκινήσει όσο το δυνατόν χαμηλότερα από 1,75 ευρώ, αλλά σε κάθε περίπτωση θα είναι αισθητά πάνω από 1,10 ευρώ που είχε ξεκινήσει τη αντίστοιχη περσινή χρονιά.
Στην βενζίνη, η μέση τιμή προσεγγίζει ήδη τα 2,2 ευρώ, ενώ η κυβέρνηση θα βρεθεί σύντομα αντιμέτωπη και με τον “πονοκέφαλο” των τιμών του ηλεκτρικού ρεύματος που επηρεάζονται από την κούρσα του φυσικού αερίου.
Από την στιγμή μάλιστα που όλοι αυτοί οι παράγοντες επιδρούν στο μεταφορικό κόστος, στο κόστος παραγωγής και εν γένει στην εφοδιαστική αλυσίδα, είναι ορατός ο κίνδυνος νέου κύματος ακρίβειας που μπορεί να διαχυθεί σε ολόκληρη την αγορά και να “εξουδετερώσει” και τις μειώσεις σε τρόφιμα και βασικά αγαθά που γίνονται στο πλαίσιο της εφαρμογής της εθνικής συμφωνίας.
Τον ασφυκτικό για κάθε οικογενειακό προϋπολογισμό, κλοιό της ακρίβειας συμπληρώνουν φυσικά τα ενοίκια, που συνεχίζουν να κινούνται ανοδικά υπό το βάρος της συνεχιζόμενης χαμηλής προσφοράς κατοικιών και των πενιχρών επιδόσεων των έως σήμερα πολιτικών για την κοινωνική κατοικία και για το άνοιγμα κλειστών σπιτιών.