Σε διπλωματικούς ρυθμούς βρίσκεται μετά από πολύ μεγάλο διάστημα η Μέση Ανατολή, μετά την συμφωνία που επετεύχθη μεταξύ της Χαμάς και των ΗΠΑ.
Η παλαιστινιακή οργάνωση εξέδωσε επίσημη ανακοίνωση, στην οποία αναφέρει ότι η εφαρμογή της δεύτερης φάσης της συμφωνίας κατάπαυσης του πυρός στη Γάζα εξαρτάται από την πλήρη εφαρμογή της πρώτης φάσης από το Ισραήλ, συμπεριλαμβανομένης της απόσυρσης των στρατευμάτων και της παύσης των επιθέσεων, δηλαδή ότι είχε συμφωνηθεί εδώ και μήνες, άλλα έμειναν κενό γράμμα λόγω της παραβίασης της συμφωνίας από το Ισραήλ.
«Η δέσμευση της κατοχικής δύναμης να σταματήσει τις δολοφονίες αποτελεί τη θεμελιώδη προϋπόθεση για να προχωρήσει η εφαρμογή και να καθοριστεί χρονοδιάγραμμα για όσα έχουν συμφωνηθεί», ανέφερε η Χαμάς.
Η οργάνωση ανέφερε επίσης ως αναγκαίες προϋποθέσεις την είσοδο μιας διοικητικής επιτροπής – της Εθνικής Επιτροπής για τη Διοίκηση της Γάζας –, την ανάπτυξη μιας διεθνούς δύναμης σταθεροποίησης και τη διάλυση των πολιτοφυλακών που υποστηρίζονται από το Ισραήλ.
Σιγή ιχθύος στο Ισραήλ
Την ίδια στιγμή, στο γραφείο του Νετανιάχου επικρατεί αμηχανία, καθώς μετά από τόσες ώρες που έχει ανακοινωθεί η συμφωνία επικρατεί αφωνία από τα επίσημα κυβερνητικά χείλη.
Προς ώρας, οι μόνες αντιδράσεις που υπάρχουν εκ μέρους του Ισραήλ είναι δύο πηγές που μίλησαν στο γαλλικό πρακτορείο ειδήσεων, AFP και στο Reuters.
Συγκεκριμένα, η «πολιτική πηγή» δήλωσε στο AFP πως το Ισραήλ δεν πρόκειται να αποσύρει τις δυνάμεις του από τη Λωρίδα της Γάζας έως ότου η Χαμάς προχωρήσει σε «πραγματικό αφοπλισμό», κάτι βέβαια που δεν συνάδει με το χρονοδιάγραμμα που είχε συμφωνηθεί τον περασμένο Ιανουάριο.
«Το Ισραήλ έχει επανειλημμένα καταστήσει σαφές ότι δεν θα υπάρξει καμία αποχώρηση των Ισραηλινών Αμυντικών Δυνάμεων (IDF) από την υφιστάμενη Κίτρινη Γραμμή, εάν προηγουμένως η Χαμάς δεν προχωρήσει σε πραγματικό αφοπλισμό», ανέφερε η ισραηλινή πηγή, αναφερόμενη στη γραμμή οριοθέτησης μεταξύ της περιοχής που ελέγχεται από τη Χαμάς και εκείνης που βρίσκεται υπό τον έλεγχο του ισραηλινού στρατού.
Στο Reuters μίλησε ισραηλινός αξιωματούχος, ο οποίος τόνισε πως το Ισραήλ δεν θα αποσύρει τις δυνάμεις του πίσω από τη λεγόμενη Κίτρινη Γραμμή στη Γάζα, προτού η Χαμάς αφοπλιστεί.
Η Κίτρινη Γραμμή είναι η γραμμή οριοθέτησης στην οποία αποσύρθηκε ο ισραηλινός στρατός κατά την πρώτη φάση της συμφωνίας κατάπαυσης του πυρός στη Γάζα, η οποία τέθηκε σε ισχύ τον περασμένο Οκτώβριο. Σύμφωνα με στρατιωτικούς χάρτες του Ισραήλ, η γραμμή εκτείνεται από 1,5 έως 6,5 χιλιόμετρα (0,9 έως 4 μίλια) στο εσωτερικό της Γάζας από τα ανατολικά σύνορά της με το Ισραήλ και καλύπτει περίπου το 58% του θύλακα.
Η γραμμή χωρίζει τη Γάζα σε δύο ζώνες: μια ανατολική περιοχή που βρίσκεται υπό τον έλεγχο του ισραηλινού στρατού και μια δυτική περιοχή, όπου οι Παλαιστίνιοι αντιμετωπίζουν λιγότερους περιορισμούς στις μετακινήσεις τους, αλλά εξακολουθούν να βρίσκονται υπό τη διαρκή απειλή αεροπορικών επιδρομών και αναγκαστικού εκτοπισμού.
Πλην των πηγών, εκ μέρους της κυβέρνησης έχει αντιδράσει εντόνως μόνο ο ακροδεξιός Ιτάμαρ Μπεν Γκβρι, ο οποίος χαρακτήρισε «απαράδεκτη» την συμφωνία.
Η διακοπή των μαχών εναντίον της παλαιστινιακής ισλαμιστικής οργάνωσης ισοδυναμεί «με την αποδοχή ότι η Χαμάς θα προετοιμάσει την επόμενη σφαγή», έγραψε σε ανάρτησή του στην πλατφόρμα Telegram, αναφερόμενος στα γεγονότα της 7ης Οκτωβρίου 2023. Ο σύμμαχος του Ισραηλινού πρωθυπουργού Μπενιαμίν Νετανιάχου, που είναι αρμόδιος για την Εσωτερική Ασφάλεια, πρόσθεσε ότι «το Ισραήλ πρέπει να νικήσει» στη Γάζα.
Τι λέει το τραμπικό Συμβούλιο Ειρήνης
Το Συμβούλιο Ειρήνης και της Διεθνούς Δύναμης Σταθεροποίησης έδωσε στη δημοσιότητα τον οδικό χάρτη για την ειρήνη στη Γάζα.
Σε ανάρτησή του στην πλατφόρμα X αναφέρει ότι το Ισραήλ «οφείλει να ολοκληρώσει πλήρως, χωρίς καθυστέρηση, όλες τις δεσμεύσεις που ανέλαβε στο πλαίσιο της συμφωνίας κατάπαυσης του πυρός στη Γάζα πέρυσι», «ιδίως την παύση των στρατιωτικών επιχειρήσεων».
Τα βασικά σημεία είναι τα εξής:
Όλα τα εμπλεκόμενα μέρη επαναβεβαιώνουν τη δέσμευσή τους για τον τερματισμό της βίας στη Γάζα, την «πλήρη» αποχώρηση των ισραηλινών στρατευμάτων και τη δημιουργία «μιας αξιόπιστης πολιτικής διαδικασίας που θα οδηγήσει στην αυτοδιάθεση και την κρατική υπόσταση» των Παλαιστινίων.
Το Ισραήλ και η Χαμάς θα τερματίσουν, «χωρίς καθυστέρηση», όλες τις στρατιωτικές επιχειρήσεις στη Γάζα. Μόλις αυτό ολοκληρωθεί και συμφωνηθεί σχετικό χρονοδιάγραμμα, η Εθνική Επιτροπή για τη Διοίκηση της Γάζας (NCAG) θα εισέλθει στη Λωρίδα της Γάζας και θα αναλάβει τη διακυβέρνησή της.
Η μετάβαση από τη μία φάση στην επόμενη θα εξαρτάται από την πλήρη ολοκλήρωση όλων των προηγούμενων φάσεων.
Η Χαμάς και οι υπόλοιπες παλαιστινιακές οργανώσεις συμφώνησαν ότι όλες οι αρμοδιότητες πολιτικής διοίκησης και ασφάλειας θα μεταβιβαστούν στην NCAG. Συμφώνησαν επίσης ότι η NCAG θα «απολαμβάνει πλήρη ανεξαρτησία κατά την άσκηση των αρμοδιοτήτων της», χωρίς παρεμβάσεις από τις παλαιστινιακές οργανώσεις.
Αφού αναλάβει πλήρως τη διοίκηση της Γάζας, η NCAG θα διασφαλίσει τη συνέχεια της λειτουργίας των πολιτικών θεσμών και των δημόσιων υπηρεσιών.
Η Γάζα θα διοικείται με βάση την αρχή: «Μία Αρχή, Ένας Νόμος, Ένα Όπλο».
Όλο το αστυνομικό προσωπικό θα υποβληθεί σε ενδελεχή έλεγχο καταλληλότητας. Όσοι δεν πληρούν τα απαιτούμενα κριτήρια θα έχουν τη δυνατότητα να αναλάβουν άλλους πολιτικούς ρόλους ή να συνταξιοδοτηθούν. Νέο προσωπικό θα ενταχθεί στο υφιστάμενο αστυνομικό σώμα.
Οι αρμόδιες αρχές θα ξεκινήσουν τη διαδικασία παροπλισμού των βαρέων όπλων, των εγκαταστάσεων στρατιωτικής παραγωγής, των αποθηκών οπλισμού και των υπόγειων σηράγγων.
Θα αναπτυχθεί προσωρινά μια Διεθνής Δύναμη Σταθεροποίησης (ISF), η οποία θα λειτουργεί ως δύναμη διαχωρισμού μεταξύ των ισραηλινών δυνάμεων και των περιοχών που θα ελέγχονται από την NCAG. Η ISF θα είναι επίσης υπεύθυνη για την παρακολούθηση της τήρησης της κατάπαυσης του πυρός, την εκπαίδευση της παλαιστινιακής αστυνομίας και τη διευκόλυνση της παροχής ανθρωπιστικής βοήθειας και εφοδίων στη Γάζα.
Οι ισραηλινές δυνάμεις θα ολοκληρώσουν τη σταδιακή αποχώρησή τους από τη Λωρίδα της Γάζας. Το ειρηνευτικό σχέδιο περιλαμβάνει επίσης δέσμευση του Ισραήλ ότι δεν θα εξαναγκάσει κανέναν να εγκαταλείψει τη Λωρίδα.
Η NCAG θα είναι υπεύθυνη για τη διαχείριση των περιστατικών εσωτερικής ασφάλειας.
Η ανοικοδόμηση της Γάζας θα τελεί υπό την εποπτεία του Συμβουλίου Ειρήνης και της NCAG, «σύμφωνα με τους σχετικούς νόμους και τα διεθνή πρότυπα».
«Η Χαμάς και οι παλαιστινιακές οργανώσεις θα πρέπει να ολοκληρώσουν την παύση όλων των στρατιωτικών επιχειρήσεων, σύμφωνα με το Πρωτόκολλο του Σαρμ ελ Σέιχ και το Ειρηνευτικό Σχέδιο».
Κρατούν μικρό καλάθι στη Γάζα
Ανταποκριτής του Al Jazeera μεταδίδει από τη Λωρίδα της Γάζας πως επικρατεί επιφυλακτικότητα μεταξύ των πολιτών, λόγω των αναρίθμητων παραβιάσεων των συμφωνηθέντων από την ισραηλινή πλευρά.
«Οι άνθρωποι εδώ [στη Γάζα] αντιμετωπίζουν με επιφύλαξη [το προσχέδιο της ειρηνευτικής συμφωνίας], και αυτό οφείλεται στις προηγούμενες εμπειρίες τους», μεταδίδει το καταριανό μέσο ενημέρωσης.
«Τους τελευταίους μήνες έχουν γίνει πολλές δηλώσεις, πολλές ανακοινώσεις και έχουν υπάρξει πολιτικές εξελίξεις που παρουσιάστηκαν ως πρόοδος [στις διαπραγματεύσεις], οι οποίες όμως τελικά κατέληξαν σε κατάρρευση και δεν έφεραν καμία ουσιαστική αλλαγή στην καθημερινότητά τους.
Γι’ αυτό, αυτή τη φορά είναι πιο προσεκτικοί. Δεν τους απασχολεί ιδιαίτερα το πολιτικό παρασκήνιο όλων αυτών. Εκείνο που τους ενδιαφέρει είναι το πώς θα διαμορφωθεί η διακυβέρνηση και τι πρακτικές συνέπειες θα έχει.
Η άμεση ανησυχία τους αφορά τους βομβαρδισμούς: αν θα σταματήσουν ή όχι, αν θα μπορούν να βγαίνουν από τα σπίτια τους για να κάνουν τις καθημερινές τους δουλειές χωρίς να κινδυνεύουν συνεχώς από αιφνιδιαστικά και απρόβλεπτα πλήγματα από μη επανδρωμένα αεροσκάφη (drones), τα οποία συνεχίζονται.
Οι άνθρωποι θέλουν να αισθάνονται ασφαλείς στους δρόμους, να βλέπουν να εισέρχεται περισσότερη ανθρωπιστική βοήθεια και να αποχωρήσει ο ισραηλινός στρατός, ώστε να μπορέσουν να επιστρέψουν στα σπίτια τους. Η συντριπτική πλειονότητα των Παλαιστινίων έχει εκτοπιστεί και ζει σε καταυλισμούς εκτοπισμένων, όπου οι συνθήκες διαβίωσης είναι εξαιρετικά δύσκολες. Αυτά είναι τα ζητήματα που τους απασχολούν περισσότερο», μεταδίδει το Al Jazeera.
Επιφυλακτική και η Κάλας
Η επιτυχία της συμφωνίας για τον αφοπλισμό της Χαμάς, που επιτεύχθηκε υπό την αιγίδα των Ηνωμένων Πολιτειών με σκοπό το τέλος των συγκρούσεων ανάμεσα στο Ισραήλ και το παλαιστινιακό ισλαμιστικό κίνημα, θα εξαρτηθεί από την πλήρη εφαρμογή της «από όλες τις πλευρές», εκτίμησε σήμερα η επικεφαλής της διπλωματίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
«Πολλά στοιχεία πρέπει να μπουν στη θέση τους ώστε να λειτουργήσει. Η επιτυχία εξαρτάται από τη συνολική δέσμευση όλων των πλευρών», εκτίμησε η Κάγια Κάλας σε μήνυμα στο X.
«Η επαλήθευση της τήρησης των δεσμεύσεων από τη Χαμάς θα είναι μια σημαντική πρόκληση. Το Ισραήλ θα πρέπει τελικά να αποχωρήσει από τη Γάζα», πρόσθεσε.
Η Κάλας πρόσθεσε ότι η ΕΕ είναι έτοιμη να υποστηρίξει τα επόμενα βήματα.
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε ότι το «Συμβούλιο Ειρήνης» κατέληξε σε συμφωνία για τον αφοπλισμό της Χαμάς και άλλων ένοπλων οργανώσεων, αν και δεν είναι προσώρας σαφές πώς η Χαμάς ή το Ισραήλ θα την υποστηρίξουν, σημειώνει το Reuters.
Διαβάστε περισσότερα