Απεργοί διανομείς είδαν όλοι μαζί τον τελικό του Μουντιάλ στην Κυψέλη -μία από τις ημέρες με τις περισσότερες παραγγελίες- στο πλαίσιο στάσης εργασίας στην efood και τη wolt, που διεξήχθη σε βαρύ κλίμα λόγω του τραγικού θανάτου 20χρονου συναδέλφου τους στην Αγία Παρασκευή. Ενωμένοι ντόπιοι και μετανάστες ανέδειξαν τα δίκαια αιτήματά τους, παρά τις διαφορετικές ταχύτητες εργαζομένων που έχουν δημιουργήσει οι δύο μεγάλες εταιρείες με κοινό «όπλο» εναντίον τους τον «μυστικό» αλγόριθμο.
Οι «έξυπνες» εφαρμογές στις ψηφιακές πλατφόρμες διαμορφώνουν ωράρια και απολαβές με βάση τον αριθμό των παραγγελιών και τη διαθεσιμότητα των διανομέων, από τους οποίους οι εργοδότες απαιτούν να αποδέχονται παραγγελίες ακόμα και κατά τη διάρκεια της οδήγησης, αυξάνοντας τον κίνδυνο τροχαίων ατυχημάτων, τα οποία αποτελούν καθημερινό φαινόμενο.
Η μείωση των αμοιβών με το κομμάτι τούς αναγκάζει να βρίσκονται συνεχώς διαθέσιμοι πάνω από την εφαρμογή για την προκήρυξη bonus ή αποστολές για έξτρα εισόδημα τα μεσημέρια του καλοκαιριού ή στις βροχές, προκειμένου να συγκεντρώσουν ένα αξιοπρεπές μεροκάματο.
Μάλιστα, πολλοί διανομείς, που εργάζονται ως «freelancers», απασχολούνται παράλληλα σε περισσότερες από μία πλατφόρμες. Αναλώσιμοι και οι «αόρατοι» εργολαβικοί διανομείς, που πέφτουν θύματα ακόμα μεγαλύτερης εκμετάλλευσης από τους «στολάρχες». Όπως έχουν καταγγείλει εκπρόσωποι των εργαζομένων, συχνά εμφανίζονται επισήμως ως μισθωτοί, δουλεύουν 12ωρα με λιγότερα χρήματα και ένσημα ή ανασφάλιστοι, ενώ παρακρατούνται τα χαρτιά όσων διαθέτουν.
Οδηγία
Ο νόμος Χατζηδάκη (Ν.4808/2021) είχε ενισχύσει τα καθεστώτα των εργολαβικών και των «αυτοαπασχολουμένων» και μεταφέρει στους εργαζομένους μεγάλο μέρος του βάρους της εργασίας, συμβάλλοντας στη μετατροπή της μισθωτής εργασίας σε «είδος υπό εξαφάνιση».
Το επόμενο διάστημα αναμένεται να ενταχθεί στην εθνική νομοθεσία η ευρωπαϊκή οδηγία 2024/2831 για τη βελτίωση των συνθηκών εργασίας στις πλατφόρμες, με την αρμόδια επιτροπή του υπουργείου Εργασίας να βρίσκεται σε διαβούλευση με συνδικαλιστικούς φορείς του κλάδου εν όψει της ενσωμάτωσης. Αν και με τραγική καθυστέρηση, η οδηγία θεσπίζει για πρώτη φορά υποχρεώσεις διαφάνειας για την αλγοριθμική διαχείριση, ακόμα και όταν χρησιμοποιούνται ενδιάμεσοι, προκειμένου να διασφαλίζεται το ίδιο επίπεδο προστασίας των εργασιακών δικαιωμάτων.
Προβλέπει ότι οι διανομείς πρέπει να ενημερώνονται για τα συστήματα ανάθεσης εργασιών, αμοιβών και αξιολογήσεων, ότι δεν μπορεί να λαμβάνονται αποκλειστικά αυτοματοποιημένες αποφάσεις για κρίσιμα ζητήματα, ότι ο εργαζόμενος έχει δικαίωμα να τις αμφισβητήσει και να ζητήσει εξήγηση και ότι η εταιρεία οφείλει να επανεξετάσει όχι όμως μέσω του αλγόριθμου. Και καλεί τα κράτη-μέλη να θεσπίσουν νομικό τεκμήριο εργασιακής σχέσης, όταν υπάρχουν στοιχεία ότι η πλατφόρμα ασκεί έλεγχο και διεύθυνση.
«Επιδιώκουμε να υιοθετηθεί στην ελληνική νομοθεσία η πρόβλεψη της οδηγίας που αναφέρει πως για ό,τι κάνει ο εργολάβος ευθύνη θα έχει και η πολυεθνική, κάτι που δεν ισχύει αυτή τη στιγμή. Αν τότε διαπιστώσουν ότι η εργολαβική απασχολεί αδήλωτους εργαζομένους, την ευθύνη θα την έχει και η εταιρεία. Αυτή τη στιγμή η efood δίνει στους “στόλους” την προτεραιότητα για τις παραγγελίες», δηλώνει στην «Εφ.Συν.» ο Μιχάλης Ρέντζιος, πρόεδρος του Σωματείου Εργαζομένων στην efood Περιφέρειας Αττικής, σημειώνοντας χαρακτηριστικά τα εξής:
«Εμείς υπάρχουμε μόνο μέσα από την εφαρμογή που οι εργολαβικές προμηθεύονται από τις πλατφόρμες. Μέσω αυτής γίνονται σε ανύποπτο χρόνο αναγνώριση και έλεγχος του ατόμου που δουλεύει, αλλά οι εργολαβικές “ξεγελούν” αυτή τη διαδικασία και όχι μόνο. Πώς γίνεται να λειτουργεί 24 ώρες το 24ωρο η εφαρμογή; Θα μπορούσε να συνδεθεί με το σύστημα “ΕΡΓΑΝΗ” και στο 8ωρο να κλείνει αυτόματα. Να μην μπορεί να λειτουργήσει πάνω από οκτώ ώρες την ημέρα».
Το σωματείο παρουσίασε πρόσφατα σε Νέα Αριστερά, ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝ.ΑΛΛ., ΚΚΕ και ΕΛΑΣ τα βασικά προβλήματα του κλάδου και προτάσεις για τις αναγκαίες θεσμικές αλλαγές.
Εκατομμύρια κέρδη χωρίς ΣΣΕ
Efood και wolt αρνούνται να υπογράψουν συλλογικές συμβάσεις εργασίας, ενώ η πρώτη είχε κληθεί και από τον μεσολαβητή και τους Διαιτητές του ΟΜΕΔ να συνάψει συμφωνία εκτός των τυπικών διαδικασιών του Οργανισμού, πριν η δευτεροβάθμια απόφασή του εκδοθεί υπέρ της τον περασμένο Μάιο, όπως είχε κάνει η Speedex προχωρώντας σε ΣΣΕ με το σωματείο.
Η πρόεδρος του Σωματείου Εργαζομένων Wolt, Ειρήνη Μωραΐτη, αναφέρει στην «Εφ.Συν.»: «Ζητάμε ουσιαστικές αυξήσεις, προσλήψεις, βαρέα και ανθυγιεινά, κάλυψη ατυχήματος, ασθένειας και κυρίως μέτρα υγείας και ασφάλειας. Υπάρχουν δύο κόσμοι, αυτός που κάθε μήνα βγάζει εκατομμύρια και ο δικός μας που δουλεύει με εξαντλητικά ωράρια, είναι μόνιμα stand-by καταρρίπτοντας το αφήγημα της εταιρείας ότι ανοίγεις και κλείνεις όποτε θες εσύ, όταν σου χτυπάει ειδοποίηση ότι εκείνες τις ώρες έχεις ενισχυμένες απολαβές ή σου λέει ότι αν παραδώσεις δέκα παραγγελίες σε αυτόν τον χρόνο θα πάρεις συν 12 ευρώ».
Διαβάστε περισσότερα
Efsyn.gr