Μια υπόθεση σοβαρής περιβαλλοντικής υποβάθμισης στην προστατευόμενη περιοχή του Εθνικού Θαλάσσιου Πάρκου Ζακύνθου, για την οποία υπήρξε αμετάκλητη ποινική καταδίκη και νέα ποινική καταδίκη σε δεύτερο βαθμό, κατέληξε χωρίς καμία διοικητική κύρωση.
Η υπόθεση αφορούσε εκτεταμένες χωματουργικές εργασίες και αποψιλώσεις που πραγματοποιήθηκαν το 2015 και το 2016 σε προστατευόμενη περιοχή (στον κόλπο του Λαγανά) του Εθνικού Θαλάσσιου Πάρκου Ζακύνθου. Οι παρεμβάσεις αυτές, με τις οποίες γκρεμίστηκε μια ολόκληρη πλαγιά για τη διάνοιξη δρόμου, προκάλεσαν σοβαρή περιβαλλοντική υποβάθμιση, αλλοιώνοντας το φυσικό τοπίο, καταστρέφοντας κρίσιμα φυσικά χαρακτηριστικά της περιοχής και επηρεάζοντας προστατευόμενους οικότοπους.
Για την υπόθεση επιβλήθηκε το 2018 διοικητικό πρόστιμο ύψους 200.000 ευρώ. Το 2022, το πρόστιμο μειώθηκε στις 10.000 ευρώ και στη συνέχεια μηδενίστηκε με απόφαση διοικητικού πρωτοδικείου. Ετσι, πρόσφατα, η Περιφέρεια Ιονίων Νήσων προχώρησε στην επιστροφή του ποσού που είχε εισπραχθεί από το πρόστιμο ως «αχρεωστήτως καταβληθέν», ενώ παράλληλα δεν αξιοποίησε τα διαθέσιμα ένδικα μέσα προκειμένου να υπερασπιστεί τη διοικητική κύρωση που η ίδια είχε επιβάλει. Ως αποτέλεσμα, η υπόθεση οδηγήθηκε χωρίς ουσιαστική θεσμική υποστήριξη εκ μέρους της διοίκησης προς την πλήρη ακύρωση του προστίμου.
Ποινική καταδίκη
Και όλα αυτά συνέβησαν την ίδια στιγμή που ο υπεύθυνος των εργασιών είχε ήδη καταδικαστεί αμετάκλητα από τα ποινικά δικαστήρια για την περιβαλλοντική υποβάθμιση που προκλήθηκε, καθώς και για τη διάνοιξη δρόμου χωρίς την απαιτούμενη έγκριση του αρμόδιου φορέα διαχείρισης.
Πέραν της εξέλιξης αυτής της υπόθεσης, που στέλνει το αντίθετο μήνυμα από αυτό που επιβάλλει η περιβαλλοντική νομοθεσία, όπως προκύπτει από τα διαθέσιμα στοιχεία που υπάρχουν αναρτημένα στη Διαύγεια, τα τελευταία τρία χρόνια η Περιφέρεια Ιονίων Νήσων δεν έχει επιβάλει ούτε μία διοικητική κύρωση για περιβαλλοντικές παραβάσεις του ν. 1650/1986 για την προστασία του περιβάλλοντος στη Ζάκυνθο, όπως καταγγέλλουν οι περιβαλλοντικές οργανώσεις WWF Ελλάς και MEDASSET.
Σημειώνεται ότι, από την ίδρυσή του, το 1999, το Εθνικό Θαλάσσιο Πάρκο Ζακύνθου αποτελεί μία από τις σημαντικότερες προστατευόμενες περιοχές της χώρας και της Μεσογείου. Ωστόσο, η εφαρμογή των μέτρων προστασίας του εξακολουθεί να δοκιμάζεται από επαναλαμβανόμενες παραβιάσεις της περιβαλλοντικής νομοθεσίας. Οι αδυναμίες αυτές έχουν αναδειχθεί επανειλημμένα, ενώ στο παρελθόν έχουν οδηγήσει ακόμη και σε καταδίκες της Ελλάδας από τα ευρωπαϊκά δικαστήρια.
Χτίζουν σε Θαλάσσιο Πάρκο
Ενα ακόμη χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η έναρξη οικοδομικών εργασιών στις αρχές του 2025 στο Μαραθονήσι, από ιδιωτική τουριστική εταιρεία στην οποία ανήκει η νησίδα, για την ανέγερση κτιριακού συμπλέγματος στην καρδιά του Εθνικού Θαλάσσιου Πάρκου, σε περιοχή όπου το ισχύον καθεστώς προστασίας απαγορεύει την ανέγερση κτισμάτων.
Η υπόθεση αναδείχθηκε χάρη στις παρεμβάσεις και τις ενέργειες περιβαλλοντικών οργανώσεων (ΑΡΧΕΛΩΝ, MEDASSET και WWF). Μόνο μετά από αυτές τις παρεμβάσεις ενεργοποιήθηκαν οι αρμόδιοι δημόσιοι φορείς και ξεκίνησαν οι σχετικές διαδικασίες ελέγχου, γεγονός που εγείρει ερωτήματα για την αποτελεσματικότητα της προληπτικής εποπτείας και του ελέγχου σε μια τόσο ευαίσθητη προστατευόμενη περιοχή.
Επιπλέον, από τα διαθέσιμα στοιχεία δεν προκύπτει ότι ζητήθηκε επισήμως η προβλεπόμενη γνωμοδότηση του αρμόδιου φορέα διαχείρισης κατά τη διαδικασία αδειοδότησης. Ετσι, ακόμα και σε περιπτώσεις όπου η νομοθεσία είναι σαφής, η εφαρμογή της παραμένει αβέβαιη. «Η προστασία του περιβάλλοντος δεν εξασφαλίζεται μόνο με τη θέσπιση νόμων και θεσμικών πλαισίων. Χρειάζεται έλεγχος, λογοδοσία και κανόνες που εφαρμόζονται στην πράξη. Οταν οι παραβάσεις δεν συνοδεύονται από πραγματικές συνέπειες, υπονομεύεται η αξιοπιστία ολόκληρου του συστήματος προστασίας», επισημαίνουν το WWF Ελλάς και το MEDASSET. Και καλούν την Περιφέρεια Ιονίων Νήσων και τις αρμόδιες υπηρεσίες να δώσουν απαντήσεις και να διασφαλίσουν ότι η περιβαλλοντική νομοθεσία εφαρμόζεται στην πράξη και με διαφάνεια.
Διαβάστε περισσότερα
Efsyn.gr