Την έναρξη της διαδικασίας της Συνταγματικής Αναθεώρησης χαρακτήρισε «κορυφαία κοινοβουλευτική στιγμή» ο Κυβερνητικός Εκπρόσωπος Παύλος Μαρινάκης, στο πλαίσιο της ενημέρωσης των πολιτικών συντακτών, τονίζοντας ότι πρόκειται για μια διαδικασία που υπερβαίνει την τρέχουσα κοινοβουλευτική περίοδο και επεκτείνεται στην επόμενη.
Όπως ανέφερε, η κυβέρνηση δεν επιδιώκει μια «διεκπεραιωτική» αναθεώρηση, αλλά μια ουσιαστική μεταρρύθμιση με τη μέγιστη δυνατή συναίνεση, επισημαίνοντας ότι χωρίς ευρύτερες πλειοψηφίες δεν μπορεί να προχωρήσει καμία αλλαγή. «Όλες οι πολιτικές δυνάμεις θα αναμετρηθούν με την Ιστορία», σημείωσε χαρακτηριστικά.
Δημοσιονομική σταθερότητα
Πρώτη και σημαντικότερη προτεραιότητα, σύμφωνα με τον κ. Μαρινάκη, είναι η συνταγματική κατοχύρωση της δημοσιονομικής σταθερότητας, ώστε να αποτραπεί η επανάληψη πολιτικών που οδήγησαν τη χώρα σε κρίση. Όπως υπογράμμισε, στόχος είναι να μην μπορούν να ψηφίζονται προϋπολογισμοί που παράγουν υπερβολικά ελλείμματα και εκτροχιασμό των δημόσιων οικονομικών.
«Να μην επιτρέψουμε ξανά η χώρα να βρεθεί στα “βράχια” από τους επόμενους λαϊκιστές», τόνισε, κάνοντας λόγο για βαθιά πολιτική μάχη, ιδιαίτερα για τα κόμματα του κεντρώου χώρου.
Αναλυτικά η απάντηση:
Το πρώτο, το οποίο θεωρώ το πιο σημαντικό, είναι να μην επιτρέψουμε ξανά η χώρα μας να βρεθεί στα «βράχια» από τους επόμενους λαϊκιστές, τους επόμενους θιασώτες του «λεφτά υπάρχουν», τους επόμενους εμπόρους ελπίδας, τους επόμενους μαξιμαλιστές.
Να μην επιτρέπεται, δηλαδή, να ψηφίζονται προϋπολογισμοί, οι οποίοι εκτρέπουν τα δημόσια οικονομικά, παράγουν υπερβολικά ελλείμματα, το «δώστα όλα», που ξεκίνησε τη δεκαετία του ’80 να μείνει μόνο στην ιστορία ως μια άσχημη ανάμνηση που οδήγησε 650.000 νέους ανθρώπους στο εξωτερικό.
Για εμένα αυτή είναι μια βαθιά πολιτική απόφαση, μια μεγάλη πολιτική μάχη, που κάθε κόμμα και, ειδικά, τα κόμματα που είναι πέριξ του κέντρου θα αναμετρηθούν με την ιστορία. Είτε θα το στηρίξουν και θα δείξουν ότι το κακό τους παρελθόν το απέβαλαν, είτε δεν θα το στηρίξουν «πετώντας την μπάλα στην εξέδρα» και θα δείξουν ότι δεν έχουν αλλάξει τα ίδια.
Αναθεώρηση άρθρου 86
Δεύτερο κομβικό σημείο είναι η αναθεώρηση του άρθρου 86 περί ευθύνης υπουργών. Ο Κυβερνητικός Εκπρόσωπος υπογράμμισε ότι δεν πρέπει η παραπομπή ή μη υπουργών να εξαρτάται αποκλειστικά από τους κοινοβουλευτικούς συσχετισμούς.
Όπως διευκρίνισε, φίλτρο θα συνεχίσει να υπάρχει – όπως συμβαίνει σε όλες τις ευρωπαϊκές χώρες – αλλά η πρόθεση είναι να μην ελέγχεται από την εκάστοτε κυβερνητική πλειοψηφία. Ενδεικτικά ανέφερε ότι θα μπορούσε να προβλεφθεί ένα όργανο με πλειοψηφία δικαστικών, χωρίς όμως να παρουσιάσει συγκεκριμένη πρόταση.
Αναλυτικά η απάντηση:
Το πρώτο το έχω απαντήσει πάρα πολλές φορές, έχοντας προαναγγείλει, ουσιαστικά, την πρόθεση της κυβερνητικής πλειοψηφίας. Φίλτρο υπάρχει σε όλα τα κράτη. Φίλτρο. Απλά στα περισσότερα και φιλοδοξούμε και σε εμάς, δεν θέλουμε το φίλτρο να είναι οι συσχετισμοί των κομμάτων. Φίλτρο, για παράδειγμα μπορεί να είναι ένα σώμα δικαστών που να συμμετέχουν και κάποιοι κοινοβουλευτικοί, όχι κατά πλειοψηφία.
Εμείς τί δεν θέλουμε; Δεν θέλουμε να συνεχιστεί η παραπομπή ή μη ενός διατελέσαντος υπουργού ή υφυπουργού να είναι αποτέλεσμα των συσχετισμών της Βουλής. Μπορεί να είναι για παράδειγμα, μην το πάρετε αυτό ως είδηση, υποθέσεις είναι όλες αυτές, όπως συμβαίνει σε κάποιες χώρες, που είναι ένα σώμα 15 μελών, η πλειονότητα των οποίων είναι δικαστικοί. Άρα η πλειοψηφία να μην εξαρτάται από το αν είναι στην Κυβέρνηση η Νέα Δημοκρατία, ο ΣΥΡΙΖΑ, το ΠΑΣΟΚ ή οποιοδήποτε άλλο κόμμα.
Όλα αυτά θα συζητηθούν. Δεν υπάρχει σοβαρό κράτος που να μην έχει ένα φίλτρο, γιατί όπως αντιλαμβάνεστε, άπαντες θα ήταν έρμαια του κάθε δικομανούς είτε και πολιτικού αντιπάλου είτε οποιουδήποτε. Πρέπει να υπάρχει ένα φίλτρο, θεωρώ όχι φίλτρο κομμάτων, δηλαδή φίλτρο συσχετισμών στη Βουλή.
Αναθεώρηση άρθρου 16
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στο άρθρο 16, επισημαίνοντας ότι η Ελλάδα αποτελεί εξαίρεση στο ευρωπαϊκό πλαίσιο ως προς τη λειτουργία μη κρατικών πανεπιστημίων. «Ήρθε η ώρα να μην χαθεί άλλη μία ευκαιρία», ανέφερε, υπενθυμίζοντας την αποτυχημένη – όπως τη χαρακτήρισε – προσπάθεια του 2008.
Αναλυτικά η απάντηση:
Άρθρο 16: Η Ελλάδα είχε μείνει με την Κούβα εξαίρεση. Δόθηκε μια προσωρινή σημαντική λύση για την ίδρυση παραρτημάτων. Ήρθε η ώρα να μη χαθεί άλλη μια ευκαιρία όπως χάθηκε στη συνταγματική αναθεώρηση, που ολοκληρώθηκε το 2008 με την τότε ιστορική κυβίστηση του ΠΑΣΟΚ. Αυτή τη φορά να μη γίνει κάτι τέτοιο. Να υπάρχει η απαιτούμενη πλειοψηφία και να αλλάξει το άρθρο 16.
Αξιολόγηση και Δημόσιο
Ξεχωριστό βάρος έδωσε στην κατοχύρωση της αξιολόγησης στο Δημόσιο σε συνταγματικό επίπεδο, συνδέοντάς την με τη συζήτηση περί μονιμότητας. Όπως εξήγησε, σήμερα απόλυση μπορεί να υπάρξει μόνο για σοβαρό πειθαρχικό παράπτωμα, όμως η πρόθεση αφορά την αξιολόγηση της αποδοτικότητας και της συνέπειας.
Σύμφωνα με τον κ. Μαρινάκη, στόχος είναι να προστατευθεί η χώρα από μελλοντικές κυβερνήσεις που ενδέχεται να καταργήσουν την αξιολόγηση για λόγους πολιτικού κόστους. «Ήρθε η ώρα να αναμετρηθούμε με την ιστορία», είπε, υποστηρίζοντας ότι η ρύθμιση θα λειτουργήσει υπέρ των συνεπών δημοσίων υπαλλήλων.
Αναλυτικά η απάντηση:
Αυτή τη στιγμή που μιλάμε, πράγματι μπορεί να απολυθεί ένας δημόσιος υπάλληλος εάν υποπέσει σε κάποιο σοβαρό πειθαρχικό παράπτωμα, που μπορεί να έχει και ποινική διερεύνηση, που είναι ανεξάρτητη και η διαδικασία η πειθαρχική να οδηγήσει σε απόλυση. Αυτό είναι ένα πράγμα. Αυτό το οποίο θέλουμε να κάνουμε είναι εντελώς διαφορετικό. Εμείς δεν πάμε σε μία λογική πειθαρχικού παραπτώματος.
Αυτό δεν χρειάζεται αναθεώρηση του Συντάγματος. Εμείς πάμε σε μια λογική αξιολόγησης της αποδοτικότητας, της συνέπειας και όχι απαραιτήτως για να φτάσει στην απόλυση, αλλά ακόμα και στην επιβράβευση. Και γιατί το κάνουμε αυτό; Γιατί το ποιες θα είναι οι συνέπειες είναι θέμα του τακτικού νομοθέτη, όχι του συνταγματικού νομοθέτη, δηλαδή της νομοθεσίας η οποία θα προκύψει σε συνέχεια της αναθεώρησης του Συντάγματος.
Εμείς θέλουμε να το κάνουμε αυτό πριν και πάνω από όλα για να μπει στον υπέρτατο νόμο, που είναι το Σύνταγμα, η συγκεκριμένη πρόβλεψη, για να προστατεύσουμε τη χώρα από μελλοντικές επόμενες, μεθεπόμενες κυβερνήσεις λαϊκιστών, που για να γίνουν αρεστές μπορεί να καταργήσουν την όποια αξιολόγηση και να γίνουν όλα ίσα και όμοια ξανά στο δημόσιο και να επιστρέψουμε στις «ωραίες» δεκαετίες του ’80 και του ’90, με όλα αυτά τα πολλά προνόμια, όπου οι συνεπείς δημόσιοι υπάλληλοι δούλευαν εις βάρος του εαυτού τους και κάποιοι απολάμβαναν διάφορα προνόμια.
Δηλαδή τι θέλουμε να αποφύγουμε; Θέλουμε βασικά να κατοχυρωθεί στο Σύνταγμα της χώρας, εφόσον έχουμε τις απαιτούμενες πλειοψηφίες, η έννοια της αξιολόγησης, η οποία να συνδέεται και με τη μονιμότητα στο δημόσιο. Είναι μια πολύ μεγάλη πολιτική μάχη. Αντιλαμβανόμαστε ότι μπορεί να έχει κι ένα πολιτικό κόστος, αλλά αν εξηγηθεί σωστά, θεωρώ ότι δεν θα έχει. Είναι προς όφελος κυρίως των δημοσίων υπαλλήλων, των ανθρώπων, οι οποίοι, που είναι η πλειονότητά τους, ξυπνάνε το πρωί για να εξυπηρετήσουν όλους εμάς τους υπόλοιπους.
Και σίγουρα ναι, θα ξεβολευτούν κάποιοι, οι οποίοι έπαιρναν τη θέση τους και στη συνέχεια παρίσταναν τους δημοσίους υπαλλήλους. Χάθηκαν ολόκληρες δεκαετίες σε αυτή τη χώρα και σε αυτή την κουβέντα και ήρθε η ώρα να αναμετρηθούμε με την ιστορία.
Κλίμα συναίνεσης
Αναφερόμενος στις απαιτούμενες πλειοψηφίες, σημείωσε ότι η Συνταγματική Αναθεώρηση προϋποθέτει ουσιαστική συναίνεση και όχι τυπικές συγκλίσεις. «Η ουσία θα μετρήσει στο τέλος», τόνισε, καλώντας τα κόμματα να τοποθετηθούν επί συγκεκριμένων προτάσεων.
Αναλυτικά η απάντηση:
Άπαντες και κάθε κοινοβουλευτική ομάδα ξεχωριστά, άρα και κάθε κόμμα, θα αναμετρηθούμε με την Ιστορία. Η συνταγματική αναθεώρηση έχει μια συγκεκριμένη διαδικασία και κάποιες συγκεκριμένες προβλέψεις. Η βασικότερη όλων είναι το κλίμα συναίνεσης.
Ουσιαστικής συναίνεσης, όχι στα λόγια. Η συναίνεση προϋποθέτει, καταρχάς, υπομονή. Να δούμε τι θα πει η κυβερνητική πλειοψηφία και τι άλλο έχουν να πουν οι υπόλοιποι. Και όσο και αν παρατίθενται δηλώσεις απόψεις, στο τέλος της ημέρας η ουσία θα μετρήσει. Εμείς θα βάλουμε κάποια συγκεκριμένα θέματα.
Μακάρι να βάλουν και τα υπόλοιπα κόμματα τα δικά τους θέματα. Όλοι θα τοποθετηθούν θέλουν δεν θέλουν και εμείς και οι υπόλοιποι, επί των συγκεκριμένων θεμάτων. Εγώ έχω βάλει κάποια συγκεκριμένα πολιτικά ζητήματα σε συνέχεια της επιστολής του Πρωθυπουργού στην Κοινοβουλευτική Ομάδα της Νέας Δημοκρατίας, ως Πρόεδρος της Νέας Δημοκρατίας και της ανακοίνωσης που έκανε.
Νομίζω εμείς θα επιμείνουμε η συζήτηση να γίνει επί της ουσίας, για όλα αυτά θέματα τα οποία είπαμε. Επί των τίτλων και των κατηγοριών και τα λοιπά, δεν έχει καμία αξία να χάνουμε το χρόνο μας.
Αντίβαρο στον λαϊκισμό
Ο Κυβερνητικός Εκπρόσωπος χαρακτήρισε τη διαδικασία «ιστορικής σημασίας» και έκανε λόγο για ανάγκη θεσμικών δικλείδων ασφαλείας απέναντι στον λαϊκισμό, αναφερόμενος στην περίοδο 2015-2019. Όπως είπε, η χώρα δεν πρέπει να βρεθεί ξανά στο χείλος του γκρεμού, ενώ η αναθεώρηση αποτελεί ευκαιρία θεσμικής θωράκισης για τις επόμενες γενιές.
Αναλυτικά η απάντηση:
Των φρονίμων τα παιδιά, πριν πεινάσουν μαγειρεύουν. Θεωρώ, χωρίς αυτό να είναι πρόβλεψη, γιατί στη ζωή ποτέ μην λες ποτέ, ότι δεδομένου του γεγονότος ότι η διαφορά του 2027, που θα έχουμε εκλογές, σε σχέση με το 2015, όπου ήρθαν οι λαϊκιστές, είναι ότι πλέον έχουμε δείγμα γραφής. Θέλω να πιστεύω, ότι έχουμε καταλάβει πόσο ακριβά μπορούμε να πληρώσουμε την μεταφορά της «πάνω και της κάτω πλατείας» και αναφέρομαι στα κόμματα και όχι στην κοινωνία, στο Μέγαρο Μαξίμου και στα υπουργικά γραφεία.
Δηλαδή, οι λαϊκιστές είχαν έρθει, ήρθαν τα προηγούμενα χρόνια. Άρα έχουμε δείγμα γραφής. Και φόρτωσαν στη χώρα 120 αχρείαστα δις, κάνα τριαντάρι αυξημένους ή νέους φόρους, διάφορες συμφωνίες ιδιαιτέρως επιζήμιες για τη χώρα. Αποφυλάκισαν 17.000 βαρυποινίτες. Λειτούργησαν παρα-υπουργεία δικαιοσύνης. Και η χώρα μας ήταν τελευταία, τελευταία ολογράφως με κεφαλαία και μικρά γράμματα, σε ρυθμούς ανάπτυξης την περίοδο που «έβρεχε» ανάπτυξη στην Ευρώπη, ενώ τώρα έχει διπλάσιους ρυθμούς ανάπτυξης, σε σχέση με την Ευρωπαϊκή Ένωση. Το ξαναλέω, δεν πανηγυρίζω έχουμε πολύ δρόμο ακόμα να διανύσουμε για να προσεγγίσουμε κι άλλο την Ευρώπη, αλλά σίγουρα είμαστε στο σωστό δρόμο.
Αλλά αυτό δεν έχει να κάνει με τη συζήτηση για τη συνταγματική αναθεώρηση. Η συνταγματική αναθεώρηση είναι η ώρα της, δεν είναι ότι την προκαλέσαμε εμείς, είναι η στιγμή της. Αλλά, θεωρώ, ότι πρέπει να εκμεταλλευτούμε αυτή την ιστορική ευκαιρία για να μην χάσουμε κι άλλα χρόνια και να μην βρεθεί ξανά η χώρα μας στο χείλος του γκρεμού.
Ναι, θεωρώ ότι είναι ιστορικής σημασίας η πολιτική μάχη που θα δώσουμε και μακάρι να έχουμε συμμάχους μας βουλευτές και από τα υπόλοιπα κόμματα, ούτως ώστε να μην μπορεί κάποιος -και αυτό να απαγορεύεται από το Σύνταγμα- να κάνει πολιτική με δανεικά, χρεώνοντας στην πραγματικότητα και υποθηκεύοντας τις επόμενες γενιές.
Τέλος, διευκρίνισε ότι η επιστολή του Κυριάκου Μητσοτάκη απευθύνθηκε αποκλειστικά στους βουλευτές της Νέα Δημοκρατία, καθώς στάλθηκε με την ιδιότητά του ως Προέδρου του κόμματος, προκειμένου να διαμορφωθεί πρώτα η πρόταση της κυβερνητικής πλειοψηφίας πριν ανοίξει ο ευρύτερος διακομματικός διάλογος.
Αναλυτικά η απάντηση:
Η επιστολή αυτή στέλνεται από τον Πρωθυπουργό με την ιδιότητά του ως Πρόεδρος της Ν.Δ. και απευθύνεται στην κοινοβουλευτική του ομάδα που είναι η κυβερνητική πλειοψηφία, ούτως ώστε να συνδιαμορφώσουν όλοι μαζί την πρόταση της κυβερνητικής πλειοψηφίας στη διαδικασία που στη συνέχεια ακολουθεί, που είναι ο διάλογος και η συζήτηση με όλες τις πολιτικές δυνάμεις.
Άρα, πρώτα διαμορφώνουμε τη δική μας πρόταση, όπως αντίστοιχα θα διαμορφώσουν και τα υπόλοιπα κόμματα την αντίστοιχη δική τους πρόταση, και στη συνέχεια, η δική μας πρόταση θα συζητηθεί μαζί με τις προτάσεις των υπόλοιπων κομμάτων για να υπάρξουν και οι απαραίτητες συνθέσεις.
Αυτή είναι και η έννοια, για αυτό και ακριβώς η επιστολή αποστέλλεται από τον Κυριάκο Μητσοτάκη, με την ιδιότητά του ως Πρόεδρος της Ν.Δ..
Συνταγματική Αναθεώρηση: Οι πρώτες αντιδράσεις των κομμάτων-ΠΑΣΟΚ: Θα συμμετάσχουμε από δική μας αφετηρία