Με τις πρόωρες κάλπες να μπαίνουν στο συρτάρι, ο Κυριάκος Μητσοτάκης έχει πλέον μπροστά του άφθονο χρόνο μέχρι το 2027 για να «κλείσει» μέτωπα, να ξανακερδίσει τους αγρότες και –κυρίως– να φροντίσει ώστε τα σκάνδαλα να παραμείνουν εκεί που βολεύει περισσότερο: κάτω από το χαλί
Από τα Χανιά, όπου περνά τις ημέρες του Δεκαπενταύγουστου, ο πρωθυπουργός καλείται πλέον να διαχειριστεί έναν μακρύ πολιτικό δρόμο μέχρι τις κάλπες του 2027, έχοντας απέναντί του δύο βασικές προκλήσεις: τη φθορά της ΝΔ σε παραδοσιακά εκλογικά της ακροατήρια και την πιθανότητα να επιστρέψουν στην επικαιρότητα υποθέσεις που έχουν επιβαρύνει την κυβέρνηση.
Το κυβερνητικό επιτελείο επιχειρεί ήδη να αλλάξει την ατζέντα, δίνοντας βάρος σε κοινωνικές ομάδες από τις οποίες η Νέα Δημοκρατία έχει χάσει έδαφος. Παράλληλα, επιδιώκει να περιορίσει τις πολιτικές συνέπειες από ανοιχτές υποθέσεις, με πρώτο το μέτωπο των υποκλοπών και δεύτερο εκείνο του ΟΠΕΚΕΠΕ.
Η υπόθεση Predator δεν έχει τελειώσει
Η πρόσφατη απόφαση της Εισαγγελίας του Αρείου Πάγου να απορρίψει νέα αιτήματα για έρευνα στην υπόθεση των υποκλοπών διατηρεί τη σχετική δικογραφία στο αρχείο. Στην προσπάθεια επανεξέτασης της υπόθεσης είχαν προσφύγει ο Αντώνης Σαμαράς, ο Χρήστος Σπίρτζης και ο δικηγόρος Ζαχαρίας Κεσσές.
Η εξέλιξη αυτή περιορίζει, τουλάχιστον σε αυτή τη φάση, το ενδεχόμενο μιας νέας δικαστικής έρευνας, παρά τις διαφορετικές δικαστικές κρίσεις που έχουν προηγηθεί.
Ωστόσο, το ζήτημα του Predator παραμένει πολιτικά ενεργό. Στις 11 Δεκεμβρίου είναι προγραμματισμένη η δίκη σε δεύτερο βαθμό για την υπόθεση, μετά την πρωτόδικη καταδίκη τεσσάρων ιδιωτών. Το ενδιαφέρον ενισχύεται από τις τοποθετήσεις του Ταλ Ντίλιαν, ιδρυτή της Intellexa, ο οποίος έχει υποστηρίξει δημόσια ότι υπήρχε σχέση του παράνομου λογισμικού με το Μέγαρο Μαξίμου και την ΕΥΠ.
Το αίτημα να εξεταστεί ο κ. Ντίλιαν από τις αρμόδιες κοινοβουλευτικές διαδικασίες δεν προχώρησε, όπως δεν προχώρησε και η πρόταση για εξεταστική επιτροπή σχετικά με τις υποκλοπές. Έτσι, η επόμενη σημαντική θεσμική εξέλιξη παραμένει η δικαστική διαδικασία του Δεκεμβρίου, αν και το αντικείμενό της είναι σαφώς περιορισμένο.
Ένας παράγοντας στο εκλογικό ημερολόγιο
Στο εσωτερικό της ΝΔ υπάρχουν εκτιμήσεις ότι η συγκεκριμένη δικαστική εκκρεμότητα συνυπολογίστηκε από τον πρωθυπουργό στις αποφάσεις του για τον χρόνο των εκλογών. Η λογική είναι ότι μια δίκη με σημαντικό πολιτικό ενδιαφέρον θα ήταν διαφορετική υπόθεση εάν συνέπιπτε με μια προεκλογική περίοδο και μάλιστα σε συνθήκες πολιτικής πίεσης.
Με την επιλογή της εξάντλησης της τετραετίας, το Μέγαρο Μαξίμου αποκτά περισσότερο χρόνο για να διαχειριστεί τις εκκρεμότητες και να επιχειρήσει να ανακτήσει μέρος της πολιτικής πρωτοβουλίας.
Η νέα προσπάθεια μέσω ΟΠΕΚΕΠΕ
Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσεται και η παρουσία του Κυριάκου Μητσοτάκη στην ΑΑΔΕ, όπου παρουσιάστηκε η νέα διαδικασία για τις αγροτικές επιδοτήσεις. Η κυβέρνηση επιχειρεί να μετατρέψει τη μεταφορά των αρμοδιοτήτων του ΟΠΕΚΕΠΕ στην ΑΑΔΕ σε σύμβολο αλλαγής στον τρόπο διαχείρισης των κοινοτικών πόρων.
Ο πρωθυπουργός μίλησε για την απόφαση «να ενσωματώσουμε τις λειτουργίες του παλιού ΟΠΕΚΕΠΕ στην ΑΑΔΕ» και παρουσίασε τη νέα πλατφόρμα λέγοντας ότι «είμαστε σήμερα στην ευχάριστη θέση να μπορούμε να παρουσιάσουμε τη νέα, ουσιαστικά κρατική, πλατφόρμα διαχείρισης των αγροτικών επιδοτήσεων».
Το μήνυμα που θέλησε να εκπέμψει ήταν ότι ξεκινά μια νέα περίοδος ελέγχου και διαφάνειας. Χαρακτηριστικά, έκανε λόγο για «ένα πολύ σημαντικό βήμα για να μπορέσουμε, επιτέλους, να διαχειριστούμε τους πολύ σημαντικούς ευρωπαϊκούς πόρους με όρους διαφάνειας και δικαιοσύνης».
Στο ίδιο μήκος κύματος δήλωσε ότι «η χώρα δεν μπορεί να είναι άλλο αιχμάλωτη των κυκλωμάτων του βαθέος κράτους, του ρουσφετιού, του παλαιοκομματισμού».
Η συγκεκριμένη τοποθέτηση, ωστόσο, δημιουργεί ένα πολιτικό παράδοξο για την κυβέρνηση, καθώς η υπόθεση του ΟΠΕΚΕΠΕ έχει οδηγήσει ήδη σε πολιτικές και δικαστικές εξελίξεις που αφορούν πρόσωπα τα οποία συνδέθηκαν με τη Νέα Δημοκρατία και κυβερνητικές επιλογές.
Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση του Δημήτριου Μελά, ο οποίος είχε υπάρξει υποψήφιος ευρωβουλευτής της ΝΔ και στη συνέχεια ανέλαβε την ηγεσία του ΟΠΕΚΕΠΕ με κυβερνητική απόφαση. Παράλληλα, εξακολουθεί να υπάρχει πολιτική αντιπαράθεση για τον χειρισμό της υπόθεσης και τις ευθύνες που αποδίδονται στους πρώην υπουργούς Μάκη Βορίδη και Λευτέρη Αυγενάκη.
Το μεγάλο στοίχημα των αγροτών
Πέρα όμως από τη διαχείριση του σκανδάλου, η κυβέρνηση έχει έναν ακόμη λόγο να επενδύει πολιτικά στον αγροτικό κόσμο: πρόκειται για ένα εκλογικό ακροατήριο στο οποίο η ΝΔ έχει υποστεί αισθητή φθορά.
Οι αγρότες είχαν στηρίξει σε υψηλά ποσοστά τη Νέα Δημοκρατία στις εκλογικές αναμετρήσεις του 2019 και του 2023. Οι κινητοποιήσεις, όμως, και η σύγκρουση με την κυβέρνηση για τις αγροτικές ενισχύσεις έχουν μεταβάλει σημαντικά το κλίμα.
Ο πρωθυπουργός επιχείρησε να επαναφέρει τη συζήτηση σε θετικό έδαφος, υποστηρίζοντας ότι «νομίζω ότι όλοι οι αγρότες και οι κτηνοτρόφοι διαπιστώνουν ότι πια το πλαίσιο των αγροτικών επιδοτήσεων μπαίνει στα σωστά του θεμέλια».
Ταυτόχρονα, έβαλε στο τραπέζι μια ευρύτερη μεταρρύθμιση του πρωτογενούς τομέα, κάνοντας λόγο για «σχεδιασμό της μεγάλης μεταρρύθμισης του πρωτογενούς τομέα για την επόμενη πενταετία».
Η συγκεκριμένη ατζέντα, σύμφωνα με τον ίδιο, θα αποτελέσει «κεντρική προτεραιότητα για την κυβέρνησή μας, εφόσον μας εμπιστευθεί και πάλι ο ελληνικός λαός στις εκλογές του 2027», ενώ τόνισε ότι πρόκειται για ζήτημα «με το οποίο θα ασχοληθώ και προσωπικά».
Το πρόβλημα για το κυβερνητικό επιτελείο είναι ότι η δημοσκοπική εικόνα στον αγροτικό χώρο παραμένει ιδιαίτερα δύσκολη. Σύμφωνα με ευρήματα που έχουν εξεταστεί στο Μέγαρο Μαξίμου, η πρόθεση ψήφου στη ΝΔ μεταξύ των αγροτών έχει υποχωρήσει κάτω από το 20%.
Μέχρι το 2027, επομένως, η κυβέρνηση δεν έχει να διαχειριστεί μόνο τον χρόνο των εκλογών. Έχει να ανακτήσει χαμένο έδαφος σε κοινωνικές ομάδες που υπήρξαν κρίσιμες για τις προηγούμενες εκλογικές της νίκες και, ταυτόχρονα, να αποτρέψει την επιστροφή των σκανδάλων στο επίκεντρο της πολιτικής αντιπαράθεσης.
Διαβάστε περισσότερα