Ξεκίνησε σήμερα Τρίτη και 08.00 ώρα ΗΠΑ (18.00 ώρα Ελλάδας) στην Καλιφόρνια, η πολύκροτη δίκη της Meta ενώπιον της ομοσπονδιακής δικαιοσύνης όπου 29 από τις πολιτείες κατηγορούν τη μητρική εταιρία του Facebook και του Instagram ότι κατέστησε τις πλατφόρμες αυτές, εξαρτησιογόνες για τους ανήλικους.
Η δίκη αναμένεται να διαρκέσει περίπου 6 με 8 εβδομάδες και σε αυτήν αναμένεται να καταθέσουν μεταξύ άλλων ο Mark Zuckerberg και ο επικεφαλής του Instagram Adam Mosseri.
«Θα δείξουμε πώς η Meta παγιδεύει τα παιδιά»
Η πλευρά των εναγόντων έχει ήδη κάνει την εναρκτήρια τοποθέτησή της. Η εισαγγελέας της Καλιφόρνια Megan O’Neill έλαβε το λόγο και υποστήριξε ότι η Meta σχεδίασε σκόπιμα το Instagram και το Facebook ώστε να «παγιδεύουν» τα παιδιά και να τα κάνουν να επιστρέφουν συνεχώς στις πλατφόρμες. Το βασικό επιχείρημα είναι ότι η εταιρία γνώριζε τους κινδύνους αλλά προτεραιοποίησε την αύξηση της χρήσης και των εσόδων.Ffac
Η χαρακτηριστική διατύπωσή της ήταν ότι οι ενάγουσες πολιτείες θα δείξουν «how Meta hooked children on its platforms» — δηλαδή το «πώς η Meta παγιδεύει τα παιδιά στις πλατφόρμες της».
Οι εκατέρωθεν ισχυρισμοί
Οι πολιτείες ζητούν αποζημιώσεις ύψους, σχεδόν 200 δισεκατομμυρίων δολαρίων. Υπέβαλαν την αγωγή το 2023 και 4 από αυτές —συγκεκριμένα η Καλιφόρνια, το Κολοράντο, το Κεντάκι και το Νιού Τζέρσεϊ— επιλέχθηκαν για να παρασταθούν στο δικαστήριο.
Οι εισαγγελείς των πολιτειών αυτών, στο πλαίσιο της δίκης θα προσπαθήσουν να αποδείξουν για την Meta 3 στοιχεία:
ότι προσέθεσε στις πλατφόρμες λειτουργίες που είχαν σχεδιαστεί για να κρατούν την προσοχή των εφήβων,
ότι παραπλάνησε το κοινό σχετικά με τους κινδύνους των πλατφορμών και
ότι συνέλεξε δεδομένα από παιδιά κάτω των 13 ετών χωρίς τη συγκατάθεση των γονέων, κατά παράβαση της ομοσπονδιακής νομοθεσίας.
Οι τέσσερις εισαγγελείς ζητούν από τη Meta να καταβάλει περίπου 193 δισ. δολάρια και να προχωρήσει σε βαθιές αλλαγές στο Facebook και το Instagram, προκειμένου να προστατεύονται περισσότερο οι ανήλικοι.
«Θα αποδείξουμε ενώπιον σώματος ενόρκων ότι η Meta απέκρυψε πως γνώριζε τις βλάβες που προκαλούνται στους νέους διότι ήταν πιο επικερδές να κάνει τα στραβά μάτια», δήλωσε ο γενικός εισαγγελέας του Κεντάκι Ράσελ Κόουλμαν. «Το κάναμε με τη βιομηχανία του καπνού τη δεκαετία του 1990, το κάναμε με τις εταιρίες που ευθύνονταν για την κρίση των οπιοειδών, θα το ξανακάνουμε με Meta», προσέθεσε.
Η εταιρία από την πλευρά της, βασίζει τους ισχυρισμούς της σε τρεις πυλώνες, τους οποίους παρουσίασε εν μέρει σε προηγούμενη δίκη εις βάρος της τον χειμώνα στο Λος Άντζελες. Σε εκείνη τη δίκη, που αφορούσε την αγωγή που κατέθεσε έφηβη από την Καλιφόρνια για ψυχική βλάβη, η Meta ηττήθηκε.
Η εταιρία διαψεύδει ότι απέκρυψε κάποιον υπαρκτό εξαρτησιογόνο χαρακτήρα των πλατφορμών της, υποστηρίζοντας πως η εξάρτηση από τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης δεν περιλαμβάνεται στο επικαιροποιημένο αμερικανικό (και διεθνούς αποδοχής) εγχειρίδιο διαταραχών DSM, και πως οι επιστημονικές αντιλήψεις για το θέμα αυτό, ακόμα διίστανται.
Σε ό,τι αφορά τα δεδομένα παιδιών, η Meta παραδέχεται ότι αγνόησε τη γονική συναίνεση, υποστηρίζει όμως ότι η απαίτηση αυτή δεν αφορά την ίδια, καθώς οι κανονισμοί λειτουργίας των εφαρμογών απαγορεύουν τη χρήση τους από παιδιά κάτω των 13 ετών. Προσθέτει ότι όσοι λογαριασμοί εντοπίστηκαν ότι ανήκουν σε παιδιά κάτω των 13 ετών διαγράφηκαν και συνεπώς ότι «δεν έχει ουσιαστική γνώση» της παρουσίας τους στις πλατφόρμες – μια προϋπόθεση που ορίζεται από τον νόμο για την επιδίκαση αποζημίωσης.
Τέλος ισχυρίζεται πως τυχόν βλάβες στην ψυχική υγεία των εφήβων «δε μπορούν να αποδοθούν σε μία και μόνο εφαρμογή».
Αναφορικά με τις αλλαγές που ζητούν οι πολιτείες για την προστασία των ανηλίκων, η Meta απαντά ότι τον Σεπτέμβριο του 2024 δημιούργησε «λογαριασμούς εφήβων», κάτι για το οποίο οι εισαγγελείς εκτιμούν ότι έγινε πολύ αργά και ότι δεν αρκεί.
Attorney Paul W. Schmidt, representing Meta, arrives at the Ronald V. Dellums Federal Building and U.S. Courthouse on Tuesday, Aug. 18, 2026, in Oakland, Calif. (AP Photo/Noah Berger)
Το ιλιγγιώδες ποσό αποζημίωσης και η απάντηση της Meta
Τα 200 δισεκ. δολάρια προκύπτουν από το ότι οι νόμοι περί προστασίας των καταναλωτών, τιμωρούν κάθε παράβαση ξεχωριστά, με πρόστιμα που κυμαίνονται από μερικές χιλιάδες έως δεκάδες χιλιάδες δολάρια, ανάλογα με την πολιτεία. Έτσι οι εισαγγελείς υπολόγισαν μία παράβαση, για καθέναν ανήλικο ο οποίος επηρεάστηκε. Συγκεκριμένα οι ειδικοί εκτίμησαν, χρησιμοποιώντας εσωτερικά δεδομένα της ίδιας της Meta, πόσοι έφηβοι και παιδιά κάτω των 13 ετών έχουν χρησιμοποιήσει το Instagram και το Facebook από το 2012 μέχρι και την στιγμή υποβολής της αγωγής, στις 29 αυτές πολιτείες.
Το ποσό είναι ιλιγγιώδες ακόμα και για τα μέτρα του συγκεκριμένου κολοσσού καθώς ισοδυναμεί σχεδόν με ολόκληρο τον ετήσιο κύκλο εργασιών του και είναι τριπλάσιο από τα ετήσια κέρδη του.
Πάντως, κανείς δεν αναμένει ρεαλιστικά από την εταιρία, σε περίπτωση καταδίκης της να καταβάλει αυτό το ποσό: οι ίδιες οι πολιτείες διατηρούν το δικαίωμα να αναπροσαρμόσουν το αίτημά τους και το ύψος του πριν το τέλος της διαδικασίας, και την τελική απόφαση θα λάβει η δικαστής Ιβόν Γκονσάλες Ρότζερς, βασισμένη κυρίως στην ικανότητα της Meta να καταβάλει την αποζημίωση.
Από την πλευρά της η Meta καταγγέλλει την αποζημίωση που ζητούν οι 29 πολιτείες ως «πρωτοφανή στην ιστορία της προστασίας των καταναλωτών». Ως σημείο αναφοράς χρησιμοποιεί τον εξωδικαστικό συμβιβασμό στον οποίο κατέληξαν το 1998 οι 4 μεγάλες καπνοβιομηχανίες των ΗΠΑ με στόχο τον τερματισμό των αγωγών εις βάρος τους, και στο πλαίσιο του οποίου κατέβαλαν πάνω από 176 δισεκατομμύρια δολάρια σε διάστημα 25 ετών. Σημειωτέον ότι οι καπνοβιομηχανίες συνεχίζουν να πληρώνουν 9 δισεκατομμύρια δολάρια ετησίως.
Colorado Attorney General Philip Weiser arrives at the Ronald V. Dellums Federal Building and U.S. Courthouse on Tuesday, Aug. 18, 2026, in Oakland, Calif. (AP Photo/Noah Berger)
Διαβάστε περισσότερα