«Και τι θα κερδίσουμε; Μια χαρά είμαστε όπως είμαστε. Προτιμώ τη διαφθορά των Ισλανδών, παρά τη δικτατορία των Βρυξελλών», είπε ο Ινγκιμαρ, ένας 55χρονος εργάτης, στο ρεπορτάζ της γαλλικής Liberation στο Ρέικιαβικ, λίγες μέρες πριν από το δημοψήφισμα του Σαββάτου σχετικά με την επανέναρξη των διαπραγματεύσεων για την ένταξη της Ισλανδίας στην Ευρωπαϊκή Ενωση, οι οποίες είχαν διακοπεί το 2013.
Τελικά, επικράτησε η άποψη ανθρώπων σαν τον Ινγκιμαρ και το «όχι» στην Ε.Ε. υπερίσχυσε με περίπου πεντέμισι μονάδες διαφορά: 52,8% έναντι 47,2%, με ποσοστό συμμετοχής 82,5%, το υψηλότερο μετά τις εκλογές του 2009 που διεξήχθησαν εν μέσω βαθιάς οικονομικής κρίσης.
«Δεν είναι οπισθοδρόμηση, αλλά μια νίκη για τη δημοκρατία», είπε χθες η Ισλανδή πρωθυπουργός Κριστρούν Φροσταντότιρ, σχολιάζοντας τα αποτελέσματα του δημοψηφίσματος. Αν και υπέρμαχος του «ναι» η ίδια, τόνισε χθες πως «αυτή η κυβέρνηση δεν θα επαναλάβει τις ενταξιακές διαπραγματεύσεις στη διάρκεια αυτής της κοινοβουλευτικής περιόδου» που διαρκεί έως το 2028.
Το αποτέλεσμα συνιστά πλήγμα για το γόητρο της Ενωσης, που θα ήθελε να προσθέσει στα μέλη της μια εύπορη και «ιδιαίτερη» χώρα όπως η Ισλανδία, αλλά και επιβεβαίωση της ισλανδικής «διαφορετικότητας». Παρά την καμπάνια υπέρ του «ναι» που υπερτόνιζε όλα τα θετικά σημεία τού ανήκειν σε μια μεγάλη ένωση, καθώς και τις νέες γεωπολιτικές απειλές με τον κυρίαρχο φόβο στη βόρεια κυρίως Ευρώπη απέναντι στη ρωσική επιθετικότητα, αλλά και τις βλέψεις του Ντόναλντ Τραμπ για τη Γριλανδία, οι Ισλανδοί αποφάνθηκαν πως προτιμούν να κινηθούν ανεξάρτητα.
Ο ξεσηκωμός
Εξάλλου, η χώρα τους δεν είναι εντελώς ξένη προς την Ε.Ε. Είναι μέλος του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου και της Σένγκεν. Μέχρι εκεί όμως – τουλάχιστον μέχρι νεωτέρας. Σύμφωνα με τις περισσότερες αναλύσεις, οι περιορισμοί που θα επιβάλλονταν μελλοντικά στα δικαιώματα αλιείας και στη ναυτιλία, τους δύο βασικούς οικονομικούς πυλώνες της χώρας, αποτέλεσαν ισχυρό ανασταλτικό παράγοντα για την επικράτηση του «ναι».
Παράλληλα όμως έπαιξε ρόλο και το ταυτοτικό ζήτημα. Η Ισλανδία είναι μια σχετικά νέα, νησιωτική χώρα, που απέκτησε την ανεξαρτησία της από τη Δανία το 1944. «Η ταυτότητα αυτής της χώρας σφυρηλατήθηκε κατά τη διάρκεια των εκατό και πλέον χρόνων αγώνα για την εθνική κυριαρχία, δημιουργώντας μια συγκεκριμένη άποψη για την πολιτική», λέει στη Liberation ο καθηγητής πολιτικών επιστημών, Εϊρικουρ Μπέργκμαν.
Ας μην ξεχνάμε, εξάλλου, πως αυτή η ιδιαίτερη ισλανδική ιδιοσυγκρασία οδήγησε σε λαϊκό ξεσηκωμό και στη φυλάκιση των διεφθαρμένων πολιτικών και τραπεζιτών που ευθύνονται για τη χρεοκοπία του 2008. Γι’ αυτό και η χαρά που εξέφρασαν για το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος ακροδεξιοί πολιτικοί όπως η Μαρίν Λεπέν στη Γαλλία και ο Νάιτζελ Φάρατζ στη Βρετανία μάλλον βασίζεται σε λάθος λόγους.
Διαβάστε περισσότερα
Efsyn.gr