Η κυβέρνηση της Ν.Δ. παρουσιάζει τη μείωση των κόκκινων δανείων στις τράπεζες ως μεγάλη επιτυχία. Υπάρχει, όμως, μία πραγματικότητα που χαλάει το αφήγημά της. Τα κόκκινα δάνεια έφυγαν από τους τραπεζικούς ισολογισμούς, όχι από τις πλάτες των πολιτών.
Το χρέος δεν εξαφανίστηκε, λοιπόν. Απλώς, άλλαξε χέρια.
Αυτό έκανε ο «Ηρακλής». Επιτάχυνε τις τιτλοποιήσεις μη εξυπηρετούμενων δανείων, οι απαιτήσεις μεταφέρθηκαν εκτός τραπεζικών ισολογισμών και πέρασαν σε επενδυτικά σχήματα, ενώ τη διαχείρισή τους ανέλαβαν οι servicers. Και το Δημόσιο έβαλε εγγυήσεις 20 δισ. στην υπηρεσία του σχεδίου. 20 δισ. ευρώ για να εγγυηθεί τα έσοδα των funds και των servicers.
Το ιδιωτικό χρέος αυξήθηκε κατά 37 δισ. από το 2019 ως το 2025 (από 203 δισ. σε 240 δισ.). Τα μη εξυπηρετούμενα ανοίγματα, μαζί με τους μη λογιστικοποιημένους τόκους, υπολογίζονται σε 102 δισ. ευρώ, αυξημένα κατά περίπου 11,5 δισ. σε σχέση με το 2019. Και τα ληξιπρόθεσμα χρέη προς ΑΑΔΕ και ΚΕΑΟ έφτασαν τα 166 δισ. ευρώ, αυξημένα κατά 27 δισ.
Υπάρχει, όμως, και μια ακόμη πιο αποκαλυπτική πλευρά του «Ηρακλή». Από έρευνα σε 22 δημοσιοποιημένες πράξεις απόκτησης δανείων προκύπτει ότι χαρτοφυλάκια Junior και Mezzanine ονομαστικής αξίας περίπου 36 δισ. ευρώ αποκτήθηκαν από funds με περίπου 1,5 δισ. ευρώ. Περίπου στο 4% της αξίας τους.
Και υπάρχει και μια κυβερνητική παραδοχή που δεν μπορεί να περάσει απαρατήρητη. Ο υφυπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Θάνος Πετραλιάς, ανέφερε στη Βουλή, στη συζήτηση επίκαιρης ερώτησής μας, ότι από το συνολικό σχήμα του «Ηρακλή» αναμένονται cash flows της τάξης των 30-35 δισ. ευρώ.
Αυτά τα μεγέθη δείχνουν πόσο μεγάλη οικονομική αξία υπάρχει μέσα στα χαρτοφυλάκια που μεταφέρθηκαν.
Και γεννούν ένα απλό ερώτημα. Αν υπάρχει τόσο μεγάλο περιθώριο ανάμεσα στην τιμή απόκτησης απαιτήσεων και στις μελλοντικές εισπράξεις, γιατί αυτό το περιθώριο να μη χρησιμοποιηθεί και για γενναίες, βιώσιμες ρυθμίσεις υπέρ των οφειλετών;
Εδώ βρίσκεται η δική μας πρόταση.
Προτείνουμε ένα νέο σχήμα που θα αντικαταστήσει τον ιδιωτικό «Ηρακλή», που λειτουργεί με δημόσια εγγύηση αλλά καταφανώς ενάντια στο δημόσιο συμφέρον. Ένα νέο εργαλείο που θα στηρίξει τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις, ένα μοντέλο που θα στοχεύει στη βιώσιμη ρύθμιση και όχι στη ρευστοποίηση.
Με πραγματική αξιολόγηση της δυνατότητας αποπληρωμής. Με μακροχρόνιο ορίζοντα. Με δόση συμβατή με το διαθέσιμο εισόδημα του νοικοκυριού ή τις δυνατότητες της επιχείρησης. Με δυνατότητα επαναγοράς απαιτήσεων σε τιμές που θα λαμβάνουν υπόψη την πραγματική οικονομική αξία στην οποία αυτές αποκτήθηκαν και μια εύλογη απόδοση για τον επενδυτή.
Δεν μπορεί μια απαίτηση που αγοράστηκε με τεράστια έκπτωση να αντιμετωπίζεται απέναντι στον πολίτη σαν να μην υπήρξε ποτέ αυτή η έκπτωση.
Και υπάρχει ένα πολιτικό ερώτημα που η κυβέρνηση δεν μπορεί να αποφεύγει.
Όταν έπρεπε να εξυγιανθούν οι τράπεζες, σχεδιάστηκε ένας σύνθετος χρηματοοικονομικός μηχανισμός. Το Δημόσιο έβαλε εγγυήσεις. Ανέλαβε ρίσκο. Κινητοποιήθηκε ολόκληρος ο κρατικός μηχανισμός.
Γιατί μπορεί το κράτος να εγγυάται ένα σχέδιο για καθαρούς τραπεζικούς ισολογισμούς, αλλά όχι να οργανώσει ένα σχέδιο για τους υπερχρεωμένους πολίτες και τις επιχειρήσεις;
Η απάντηση δεν μπορεί να είναι άλλος ένας γύρος πλειστηριασμών. Χρειαζόμαστε μια μεγάλη επιχείρηση πραγματικής εξυγίανσης του ιδιωτικού χρέους. Και μια πολιτική, όπως την παρουσιάσαμε στη ΔΕΘ, η οποία θα συναντά την πολιτική κοινωνικής κατοικίας.
Αυτό είναι το επόμενο βήμα.
Γιατί η επιτυχία δεν μετριέται από το πόσα κόκκινα δάνεια εξαφανίστηκαν από τους ισολογισμούς των τραπεζών. Μετριέται από το πόσα χρέη εξαφανίστηκαν από τις πλάτες των πολιτών.
*Γραμματέας της Κ.Ε. του ΣΥΡΙΖΑ-Προοδευτική Συμμαχία
Διαβάστε περισσότερα
Efsyn.gr