Σε οποιαδήποτε ευρωπαϊκή δημοκρατία με στοιχειώδη θεσμική λειτουργία, το φορτίο υποθέσεων από το 2019 μέχρι σήμερα θα είχε ρίξει περισσότερες από μία κυβερνήσεις. Στην Ελλάδα, η κυβέρνηση Μητσοτάκη παραμένει στην εξουσία χάρη σε έναν μηχανισμό ελέγχου της ενημέρωσης, χτισμένο με μεθοδικότητα και δημόσιο χρήμα, που μετατρέπει την πραγματικότητα σε αφήγημα σταθερότητας και «αριστείας». Η αριστεία, βεβαίως, περιορίζεται στην επικοινωνία.
Στους στόχους του Predator βρέθηκαν ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ Νίκος Ανδρουλάκης, δημοσιογράφοι, υπουργοί της ίδιας της κυβέρνησης και η ηγεσία των Ενόπλων Δυνάμεων. Η απάντηση της εξουσίας ήταν ένα καρουζέλ εκδοχών, πρώτα «ιδιώτης παρακολουθεί ιδιώτη», μετά «νόμιμο αλλά πολιτικά λάθος», με επίκληση απορρήτου, απαξίωση της ΑΔΑΕ και αποκλεισμό κρίσιμων μαρτύρων στο ενδιάμεσο. Ακόμη και μετά τις καταδίκες των εμπόρων του λογισμικού και το ψήφισμα της Κοινοβουλευτικής Συνέλευσης του Συμβουλίου της Ευρώπης, κανένας υψηλόβαθμος κυβερνητικός παράγοντας δεν έχει λογοδοτήσει.
Η ίδια συνταγή εφαρμόστηκε στα Τέμπη. Εκατοντάδες κυβικά χώματος και συντριμμιών απομακρύνθηκαν από τον χώρο της τραγωδίας και το σημείο καλύφθηκε με άσφαλτο ενώ η έρευνα βρισκόταν σε εξέλιξη. Ο Κώστας Καραμανλής δεν παραπέμφθηκε για την κύρια υπόθεση, ενώ ο τότε υφυπουργός στον πρωθυπουργό Χρήστος Τριαντόπουλος παραπέμπεται σε ειδικό δικαστήριο για παράβαση καθήκοντος για το μπάζωμα. Την ίδια ώρα, ο υπουργός Δικαιοσύνης έλεγε ότι όποιος μιλά για μπάζωμα είναι για τα μπάζα, και παραμένει στη θέση του. Η αρχική ρίψη της ευθύνης στο «ανθρώπινο λάθος», η καταψήφιση εξεταστικών και προανακριτικών επιτροπών με πραγματικές εξουσίες και λειτουργία και η άρνηση ουσιαστικού ελέγχου από τη Βουλή έδειξαν μια κυβέρνηση που θέλει να σβήσει, να παρασιωπήσει, να εξαφανίσει τις ευθύνες της για τη χρόνια υποστελέχωση, τα συστήματα ασφαλείας που δεν ενεργοποιήθηκαν και τη διαχείριση των ευρωπαϊκών κονδυλίων.
Ο ΟΠΕΚΕΠΕ συμπλήρωσε το πορτρέτο. Ευρωπαϊκή έρευνα έφερε στο φως κύκλωμα εικονικών δηλώσεων βοσκοτόπων και ζώων, με πρόστιμα εκατοντάδων εκατομμυρίων ευρώ από την ΕΕ, παραιτήσεις υπουργών, μεταξύ των οποίων και του Μάκη Βορίδη, και αιτήματα άρσης ασυλίας βουλευτών. Ο ίδιος ο πρωθυπουργός ομολόγησε πελατειακές πρακτικές «ακόμη και από το δικό μας κόμμα». Οι απευθείας αναθέσεις δισεκατομμυρίων στην πανδημία, πάνω από 6,6 δισ. μόνο το 2020-2021 σύμφωνα με το Ελεγκτικό Συνέδριο, και η ροή κρατικής διαφήμισης σε φιλικά μέσα ολοκληρώνουν την εικόνα ενός κράτους που λειτουργεί ως εξυπηρετικό γραφείο για τους ημετέρους.
Στην οικονομία, η «επιτυχία» χωράει σε δείκτες και σε επαίνους των οίκων αξιολόγησης. Οι πολίτες βιώνουν ακρίβεια, μισθούς που τελειώνουν στο πρώτο δεκαήμερο και μια χώρα στις τελευταίες θέσεις της ΕΕ σε αγοραστική δύναμη. Το ΕΣΥ μένει υποστελεχωμένο και ο ασθενής πληρώνει ιδιώτες. Στην παιδεία, οι μεταρρυθμίσεις συχνά βολεύουν ιδιωτικά συμφέροντα. Στην πολιτική προστασία, κάθε καλοκαίρι και κάθε χειμώνας θυμίζουν ότι το περιβόητο «επιτελικό κράτος» υπάρχει μόνο στις παρουσιάσεις.
Πώς επιβιώνει, λοιπόν, μια κυβέρνηση με τέτοιο μητρώο; Με κρατική διαφήμιση που ρέει κατά δεκάδες εκατομμύρια τον χρόνο προς φιλικά μέσα, με συστημικά ΜΜΕ δεμένα οικονομικά με την εξουσία και με στενές σχέσεις με τους μεγαλοϊδιοκτήτες. Από τις «λίστες Πέτσα» μέχρι τους σημερινούς μηχανισμούς, η συνταγή μένει ίδια. Τα σκάνδαλα γίνονται υποσημείωση, οι αποτυχίες «παγκόσμιες κρίσεις» ή «κληρονομιά των προηγούμενων» και η κριτική «λαϊκισμός».
Στον πολίτη σερβίρεται μια τεχνητή εικόνα σταθερότητας αντί για ενημέρωση. Το επικοινωνιακό τείχος όμως έχει ρωγμές. Όσο διευρύνεται η απόσταση ανάμεσα στο δελτίο ειδήσεων και στον λογαριασμό του σούπερ μάρκετ, τόσο πιο εύθραυστο γίνεται το αφήγημα της αριστείας. Καμία ασυλία δεν κρατά για πάντα, ούτε καν η επικοινωνιακή.
*Δημοσιογράφος, Αν. Γραμματέας Τομέα Επικοινωνίας ΠΑΣΟΚ
Διαβάστε περισσότερα
Efsyn.gr