“Η Ελλάδα κινδυνεύει με παρατεταμένη παρακμή και εθνικό εφησυχασμό”. Ανοιχτό άφησε για ακόμη μία φορά ο Αντώνης Σαμαράς το ενδεχόμενο δημιουργίας νέου κόμματος, δηλώνοντας ότι αισθάνεται υποχρέωση να συνεισφέρει στην πατρίδα, καθώς διακρίνει σημάδια παρακμής.
Με άγριο σφυροκόπημα για τον τρόπο άσκησης της πολιτικής ηγεσίας από την κυβέρνηση Μητσοτάκη και προειδοποιήσεις για την πορεία της ελληνικής κοινωνίας ο Αντώνης Σαμαράς, στη διημερίδα της εφημερίδας «Το Βήμα».
Ο πρώην πρωθυπουργός υποστήριξε ότι απέναντι στα σημάδια παρακμής υπάρχουν δύο διαφορετικές αντιλήψεις ηγεσίας: από τη μία η «διαχειριστική» ηγεσία, που περιορίζεται στη διατήρηση της εξουσίας και μεταθέτει τα προβλήματα στο μέλλον, και από την άλλη εκείνη που επιχειρεί να αλλάξει τον ρου της ιστορίας, δίνοντας στην κοινωνία όραμα και προοπτική.
Αναφερόμενος στην Ελλάδα του σήμερα, ο κ. Σαμαράς υποστήριξε ότι διαπιστώνει «πραγματικά σημάδια παρακμής», αλλά και πολιτικές ευθύνες για τη σημερινή κατάσταση.
Παράλληλα, άσκησε κριτική στην υπονόμευση της εθνικής συνείδησης, όπως τη χαρακτήρισε, και στην αντικατάστασή της από την αξία του πλουτισμού και την «πολιτική ορθότητα». Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στην ερήμωση της υπαίθρου και στην εγκατάλειψη της ελληνικής περιφέρειας, την οποία απέδωσε στην απουσία του κράτους και στην επικράτηση μιας οικονομικής και διαχειριστικής αντίληψης με επίκληση των κανόνων της αγοράς.
Ο πρώην πρωθυπουργός προειδοποίησε ότι, εάν αυτή η «υλιστική και διαχειριστική αντίληψη» συνεχιστεί, δεν θα αμφισβητηθεί μόνο η εκάστοτε πολιτική ηγεσία, αλλά ενδεχομένως και η πολιτική συνολικά. «Κρούω εδώ τον κώδωνα του κινδύνου για τη Δημοκρατία και για το μέλλον της», τόνισε, σημειώνοντας ότι η απογοήτευση του ελληνικού λαού είναι πλέον «έμπρακτη και ορατή».
Η ομιλία Σαμαρά
«Η Ελλάδα κινδυνεύει με παρατεταμένη παρακμή και εθνικό εφησυχασμό»
Ακολούθως εστίασε στην πολιτική ευθύνη για την κατάσταση της ελληνικής κοινωνίας και στην ανάγκη επιστροφής της πολιτικής των ιδεών και των οραμάτων. Μίλησε για οπισθοχώρηση στην παιδεία, υποχώρηση της πνευματικότητας και της συλλογικότητας, επικράτηση μιας υλιστικής και ατομιστικής αντίληψης, αλλά και για την ερήμωση της ελληνικής υπαίθρου.
Συνδέοντας την κατάσταση αυτή με την απογοήτευση των πολιτών, έκανε λόγο για «έμπρακτη και ορατή» αποστασιοποίηση από την πολιτική.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στην ελληνική επαρχία, λέγοντας ότι βλέπει ολοένα περισσότερα έρημα χωριά, ενώ στάθηκε ιδιαίτερα στο «κενό βλέμμα» πολλών νέων ανθρώπων. «Κοντεύω 50 χρόνια βουλευτής επαρχίας», ανέφερε, περιγράφοντας τη συγκίνηση που του προκαλεί η εικόνα της εγκατάλειψης χωριών που μέχρι πρόσφατα ήταν ζωντανά.
Ο κ. Σαμαράς τάχθηκε υπέρ μιας «επιστροφής της πολιτικής των ιδεών και των οραμάτων», υποστηρίζοντας ότι αυτό είναι απαραίτητο όχι μόνο για την επιβίωση του δημοκρατικού πολιτεύματος, αλλά και για την κοινωνική συνοχή και την εθνική επιβίωση. «Η Ελλάδα θα κινδυνεύσει όχι απλά με παρατεταμένη παρακμή, αλλά και μ’ έναν επικίνδυνο πια εθνικό εφησυχασμό», προειδοποίησε.
Κλείνοντας τη συγκεκριμένη αποστροφή της ομιλίας του, ο πρώην πρωθυπουργός έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στον κίνδυνο του «εθνικού εφησυχασμού», λέγοντας χαρακτηριστικά: «Δεν θα πω κάτι παραπάνω, θα πω μόνο μια λέξη. Θράκη».
«Το πρώτο Μνημόνιο ήταν λάθος – Είχαμε δίκιο για τους πολλαπλασιαστές»
Στο δεύτερο μέρος της παρέμβασή του αναφέρθηκε στην περίοδο της οικονομικής κρίσης και ειδικότερα στην αντιπαράθεσή του με την τρόικα για τους όρους του πρώτου Μνημονίου, περιγράφοντας τη δική του εκδοχή για τις εξελίξεις εκείνης της περιόδου.
Όπως είπε, όταν το 2010 έφτασε στα χέρια του το πρώτο Μνημόνιο, ο ίδιος και οι συνεργάτες του άρχισαν να εξετάζουν αναλυτικά τα οικονομικά δεδομένα και διαπίστωσαν, όπως υποστήριξε, σοβαρό λάθος στους λεγόμενους «πολλαπλασιαστές». Σύμφωνα με τον ίδιο, η πραγματική ύφεση που θα προκαλούσε το πρόγραμμα ήταν τριπλάσια από εκείνη που είχε υπολογιστεί, γεγονός που, όπως ανέφερε, καθιστούσε ανέφικτους τους μετέπειτα στόχους για τα πλεονάσματα, την ανάπτυξη και τους βασικούς οικονομικούς δείκτες.
Ο πρώην πρωθυπουργός υποστήριξε ότι παρουσίασε τις ενστάσεις του στην τρόικα, η οποία, όπως είπε, δεν τις αποδέχθηκε. Ακολούθησε, σύμφωνα με την αφήγησή του, η εκπόνηση ολοκληρωμένης μελέτης για την επαναδιαπραγμάτευση των όρων, η οποία αποτέλεσε τη βάση του «Ζαππείου 1».
Ο κ. Σαμαράς αναφέρθηκε και στην έντονη κριτική που δέχθηκε τότε, λέγοντας ότι είχε απέναντί του μεγάλο μέρος του πολιτικού συστήματος, δημοσιογράφους και επιχειρηματίες, ενώ ο ίδιος είχε χαρακτηριστεί ειρωνικά «Χάρι Πότερ».
Στη συνέχεια επικαλέστηκε τον τότε επικεφαλής οικονομολόγο του ΔΝΤ, Ολιβιέ Μπλανσάρ, ο οποίος, όπως είπε, δύο χρόνια αργότερα παραδέχθηκε δημοσίως και γραπτώς ότι οι εκτιμήσεις για τον δημοσιονομικό πολλαπλασιαστή ήταν λανθασμένες. «Είχαμε δίκιο», ανέφερε χαρακτηριστικά ο κ. Σαμαράς, υποστηρίζοντας ότι επιβεβαιώθηκε πως το πρώτο Μνημόνιο είχε βασιστεί σε λανθασμένες παραδοχές.
Ο πρώην πρωθυπουργός έκανε ακόμη αναφορά στη διαχείριση του δεύτερου Μνημονίου, ευχαριστώντας τον Ευάγγελο Βενιζέλο για τη συνεργασία εκείνης της περιόδου και υποστηρίζοντας ότι, παρά τις μεγάλες θυσίες, η χώρα κατάφερε να κινηθεί προς την έξοδο από την κρίση.
Στο ίδιο πλαίσιο αναφέρθηκε και στο πρωτογενές πλεόνασμα του 2013, το οποίο χαρακτήρισε «παγκόσμια έκπληξη», υπενθυμίζοντας ότι το Eurogroup είχε δεσμευθεί από το 2012 πως, σε περίπτωση επίτευξης πρωτογενούς πλεονάσματος, θα προχωρούσε σε μέτρα για τη μείωση του ελληνικού χρέους.
Σαμαράς: Η νύχτα με τα 72 προαπαιτούμενα και ο υπάλληλος «Πούτιν»
Μια προσωπική ιστορία από τις δραματικές ώρες της διαπραγμάτευσης με τους θεσμούς το 2012 διηγήθηκε ο Αντώνης Σαμαράς, όταν αναφέρθηκε στην προσπάθεια της κυβέρνησής του να ολοκληρώσει τα 72 προαπαιτούμενα που είχαν τεθεί προκειμένου να εξασφαλιστεί η κρίσιμη δόση των 52 δισ. ευρώ.
Ο πρώην πρωθυπουργός ανέφερε ότι, όταν ανέλαβε την κυβέρνηση, τα κρατικά ταμεία ήταν άδεια, ενώ αποκάλυψε ότι η Άνγκελα Μέρκελ του είχε προτείνει στο Βερολίνο να εξετάσει το ενδεχόμενο εξόδου της Ελλάδας από το ευρώ. Όπως είπε, απέρριψε κατηγορηματικά την πρόταση, δηλώνοντας ότι η Ελλάδα θα τα καταφέρει.
Στη συνέχεια περιέγραψε τις τελευταίες ώρες πριν από την εκπνοή της προθεσμίας για την ολοκλήρωση των 72 προαπαιτούμενων. Όπως είπε, τα ξημερώματα διαπιστώθηκε ότι έλειπε μία υπηρεσιακή υπογραφή από ένα υπουργείο. Αναζητώντας τον αρμόδιο δημόσιο υπάλληλο, τον εντόπισε τηλεφωνικά περίπου στη 1:30 τα ξημερώματα και του συστήθηκε.
«Καλησπέρα, είμαι ο Αντώνης Σαμαράς», του είπε, για να λάβει την απάντηση: «Ναι, κι εγώ είμαι ο Πούτιν», πριν ο υπάλληλος κλείσει το τηλέφωνο.
Ο κ. Σαμαράς διηγήθηκε ότι τον ξανακάλεσε, με τον υπάλληλο να επαναλαμβάνει ότι είναι ο Πούτιν. Τελικά, όπως είπε, επιστρατεύτηκε η ασφάλεια και μια ομάδα με μοτοσικλέτες πήγε και τον έφερε στο Μέγαρο Μαξίμου, σχεδόν «με τις πιτζάμες του».
«Σου είπα, Βλαδίμηρε, ο Αντώνης Σαμαράς είμαι», είπε χαρακτηριστικά ο πρώην πρωθυπουργός, προκαλώντας γέλιο στο ακροατήριο. Ο υπάλληλος υπέγραψε τελικά το απαραίτητο έγγραφο και τα προαπαιτούμενα ολοκληρώθηκαν. Όπως ανέφερε ο κ. Σαμαράς, στις 6 το πρωί αναχωρούσε το αεροπλάνο του Γιάννη Στουρνάρα για τις Βρυξέλλες, προκειμένου να μεταφερθούν εγκαίρως τα απαιτούμενα στοιχεία.
Αντώνης Σαμαράς: «Η Αθήνα συμβολίζει ολόκληρη τη χώρα – Οι μεγαλουπόλεις είναι στάδιο παρακμής των πολιτισμών»
Ο πρώην πρωθυπουργός στην αρχή της ομιλίας του τόνισε τους προβληματισμούς του για τη συγκέντρωση του πληθυσμού στην Αθήνα και τις επιπτώσεις της στην πορεία της χώρας και του δυτικού πολιτισμού, μιλώντας στη διημερίδα «Διάλογοι για την Αθήνα: Από τον μύθο στη σύγχρονη πόλη». Όπως σημείωσε, η Αττική συγκεντρώνει περίπου τον μισό πληθυσμό της Ελλάδας, με την Αθήνα να συμβολίζει, όπως είπε, ολόκληρη τη χώρα στη συνείδηση της διεθνούς κοινότητας.
Ο πρώην πρωθυπουργός έθεσε το ερώτημα αν η δημιουργία μεγαλουπόλεων αποτελεί ιστορικό νόμο, αλλά και ποια είναι η ευθύνη της πολιτικής ηγεσίας απέναντι σε αυτό το φαινόμενο. Επικαλούμενος απόψεις φιλοσόφων, κοινωνιολόγων, οικονομολόγων και αρχιτεκτόνων, υποστήριξε ότι η ανάπτυξη των μεγαλουπόλεων μπορεί να αποτελεί το τελικό στάδιο παρακμής ενός πολιτισμού, αναφέροντας ως ένα από τα συμπτώματα την υπογεννητικότητα.
Μεταξύ άλλων, ολοκλήρωσε την ομιλία του με δύο συμβουλές προς τους νέους, τις οποίες χαρακτήρισε «το δικό μου απόσταγμα» από την πολιτική του διαδρομή.
«Να μην πιστέψετε ποτέ πως ο κόσμος θα αλλάξει από εκείνους που απλά φωνάζουν πιο δυνατά», είπε, απευθυνόμενος στους νέους που παρακολουθούσαν την ομιλία του.
Και πρόσθεσε: «Να μην διαπραγματευτείτε ποτέ την αξιοπρέπειά σας».