Σοκαριστικές καταγγελίες για αστυνομική βία έρχονται στο φως στη Γαλλία, όπου δικηγόροι και οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων στη χώρα ανέφεραν ότι αρκετοί έφηβοι έχουν υποστεί τραυματισμούς που παραπέμπουν σε συνθήκες πολέμου, εξαιτίας αστυνομικού οπλισμού που χρησιμοποιήθηκε κατά τη διάρκεια μαθητικών κινητοποιήσεων.
Παράλληλα, όπως αναφέρει ο Guardian, ένας πρωτοφανής αριθμός ανηλίκων έχει τεθεί υπό κράτηση, με ορισμένους εξ αυτών να καταγγέλλουν ότι δέχθηκαν χτυπήματα ή ρατσιστικές ύβρεις.
Η Γαλλία διανύει την τέταρτη εβδομάδα του μεγαλύτερου κύματος νεανικών διαδηλώσεων εδώ και δεκαετίες. Στο πλαίσιο αυτό, εκατοντάδες λύκεια σε όλη τη χώρα έχουν τεθεί υπό αποκλεισμό, καθώς οι μαθητές ζητούν την αντικατάσταση εκπαιδευτικών που απουσιάζουν, καθώς και την επισκευή σχολικών κτιρίων που βρίσκονται σε άθλια κατάσταση.
Καταγγελίες για ακρωτηριασμούς
Όπως δήλωσε στη Γερουσία ο υφυπουργός Εσωτερικών, Λοράν Νουνιέζ, η αστυνομία έχει ξεκινήσει εσωτερικές έρευνες για 36 καταγγελίες περί άσκησης βίας από αστυνομικούς εναντίον διαδηλωτών.
Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται περιπτώσεις τεσσάρων ανηλίκων που φέρεται να έχουν υποστεί «ακρωτηριασμούς» από εκρηκτικά, καθώς και έξι ατόμων που υπέστησαν «σοβαρούς τραυματισμούς». Επιπλέον, έχουν καταγραφεί καταγγελίες για σωματική βία, ύβρεις, καθώς και για περιστατικό που αφορά φερόμενη σεξουαλική επίθεση.
Ο 15χρονος Εβάν, μαθητής σε επαγγελματικό λύκειο με ειδίκευση στην ξυλουργική, έχασε το χέρι του από την έκρηξη αστυνομικής χειροβομβίδας κρότου-λάμψης, έξω από σχολική διαδήλωση στη Λανς, στη βόρεια Γαλλία, στις 5 Οκτωβρίου. Ο δικηγόρος του, Μπερτράν Βατέζ, δήλωσε: «Οι τραυματισμοί του θυμίζουν τραύματα πολέμου».
Σύμφωνα με τον Βατέζ, ο Εβάν είχε πάει στο σχολείο για να παρακολουθήσει τα μαθήματά του, όταν διαπίστωσε ότι βρισκόταν σε εξέλιξη διαδήλωση. Ο δικηγόρος ανέφερε ότι ο Εβάν δεν συμμετείχε σε πράξεις βίας και διέψευσε τον ισχυρισμό του εισαγγελέα της Μπετούν, σύμφωνα με τον οποίο ο νεαρός είχε μαζέψει τη χειροβομβίδα από το έδαφος.
Κατά την έκρηξη, ο Εβάν έχασε το αριστερό του χέρι, αρκετά δάχτυλα από το δεξί του χέρι, ενώ υπέστη τραυματισμούς και σε άλλα σημεία του σώματός του. Ο Βατέζ πρόσθεσε ότι ο νεαρός νοσηλεύεται «σε πολύ κρίσιμη κατάσταση» και ότι η οικογένειά του έχει προχωρήσει σε κατάθεση μηνυτήριας αναφοράς.
«Πολεμικός οπλισμός»
Ένα άλλο αγόρι, ο 14χρονος Εντέν – ο οποίος βρισκόταν κοντά σε μια μαθητική διαμαρτυρία στο Σεν-Ουέν-λ’Ομόν, βορειοδυτικά του Παρισιού – υπέστη εκτεταμένους τραυματισμούς στο πρόσωπο, συμπεριλαμβανομένων δύο καταγμάτων στη γνάθο, της απώλειας των κάτω δοντιών του και της θραύσης όλων των πάνω δοντιών του, αφού φέρεται να χτυπήθηκε από βλήμα εκτοξευτή χειροβομβίδων.
Η δικηγόρος του, Ελσά Μαρσέλ, δήλωσε ότι το βλήμα εκτοξεύτηκε από πολύ κοντινή απόσταση, μόλις 1,5 μέτρου. «Πρόκειται για πολεμικό οπλισμό», ανέφερε χαρακτηριστικά. Η οικογένεια έχει καταθέσει μήνυση για απόπειρα ανθρωποκτονίας.
AP Photo/Thibault Camus
Οι γονείς του Εντέν δήλωσαν ότι το παιδί είχε πάει στο σχολείο, αλλά το βρήκε αποκλεισμένο και θέλησε να επιστρέψει στο σπίτι του. Σε βίντεο φαίνεται ο Εντέν απέναντι από τρεις αστυνομικούς των δυνάμεων καταστολής.
Ένας αστυνομικός κινήθηκε εναντίον του με το γκλομπ, ενώ ο Εντέν έκανε μια κίνηση με το πόδι προς την πλευρά των αστυνομικών, λίγο πριν εκτοξευθεί το βλήμα. Ένας αστυνομικός έχει τεθεί σε διαθεσιμότητα και σε βάρος του διενεργείται επίσημη έρευνα.
Μαθητής έχασε την όρασή του από το ένα μάτι
Αυτή την εβδομάδα, ένας αστυνομικός στη δυτική πόλη Τουρ κατηγορήθηκε για πρόκληση σοβαρής σωματικής βλάβης, αφού ο 16χρονος μαθητής επαγγελματικού λυκείου, Μαέλ, έχασε την όραση από το ένα του μάτι – φερόμενο περιστατικό που αποδίδεται σε βολή από συσκευή εκτόξευσης πλαστικών σφαιρών. Ο αστυνομικός αρνείται τις κατηγορίες. Ο δικηγόρος της οικογένειας δήλωσε ότι ο Μαέλ δεν είχε εμπλακεί σε καμία βίαιη αντιπαράθεση με την αστυνομία, αλλά βρισκόταν απλώς σε μια μαθητική διαμαρτυρία, προσθέτοντας ότι η οικογένεια βιώνει ένα αίσθημα «αδικίας».
Εδώ και αρκετά χρόνια, η Γαλλία βρίσκεται στο επίκεντρο κριτικής όσον αφορά τη χρήση όπλων από την αστυνομία –ιδιαίτερα μετά την καταγραφή σοβαρών τραυματισμών στη διάρκεια των διαδηλώσεων του κινήματος των «Κίτρινων Γιλέκων» (gilets jaunes) την περίοδο 2018-2019– συμπεριλαμβανομένων καταγγελιών για άτομα που έχασαν την όρασή τους ή υπέστησαν ακρωτηριασμούς στα χέρια και τα πόδια.
AP Photo/Thibault Camus
Το τρέχον κύμα διαδηλώσεων έχει επίσης προκαλέσει ανησυχία σε νομικούς, καθώς ένας πρωτοφανής αριθμός ανηλίκων έχει συλληφθεί και τεθεί υπό αστυνομική κράτηση. Ορισμένοι δικηγόροι αναφέρουν καταγγελίες εφήβων ότι δέχθηκαν χτυπήματα, ταπεινώσεις ή λεκτική κακοποίηση κατά τη διάρκεια των συλλήψεων.
Σύμφωνα με το Υπουργείο Δικαιοσύνης, από την έναρξη των μαθητικών διαδηλώσεων στα μέσα Σεπτεμβρίου, συνολικά 6.773 άτομα κάτω των 18 ετών έχουν τεθεί υπό κράτηση μετά τη σύλληψή τους.
Για περισσότερα από 1.000 από αυτά τα παιδιά δεν απαγγέλθηκαν κατηγορίες· 2.190 αντιμετωπίζουν νομικές διαδικασίες, ενώ για σχεδόν 2.000 επιλέχθηκαν εναλλακτικές λύσεις αντί της περαιτέρω δικαστικής δίωξης – όπως η παρακολούθηση μαθημάτων αγωγής του πολίτη – χωρίς η υπόθεσή τους να φτάσει στο ακροατήριο και χωρίς να υπάρξει καταδίκη.
Σύμφωνα με τους δικηγόρους, οι κατηγορίες που απαγγέλθηκαν σε βάρος των ανηλίκων περιλαμβάνουν τη συμμετοχή σε συγκεντρώσεις με πρόθεση άσκησης βίας, πράξεις βίας κατά αστυνομικών και φθορές περιουσίας.
Ρατσιστικές ύβρεις και σεξουαλική παρενόχληση
Η Ναταλί Τεχιό, δικηγόρος και πρόεδρος της Γαλλικής Ένωσης για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα, επισήμανε ότι το γεγονός πως μόνο ένα μικρό μέρος των υποθέσεων που αφορούν ανηλίκους φτάνει τελικά ενώπιον δικαστή, εγείρει ερωτήματα σχετικά με το αν οι συλλήψεις ήταν βάσιμες.
Όπως δήλωσε χαρακτηριστικά: «Καταγράφεται αριθμός-ρεκόρ συλλήψεων… Συχνά, οι δικογραφίες είναι κενές περιεχομένου. Στην πραγματικότητα, ο στόχος φαίνεται να είναι περισσότερο η αποτροπή των πολιτών από το να διαδηλώσουν. Πιστεύω ότι υπάρχει μια πρόθεση για σκληρή καταστολή, με σκοπό να αποθαρρυνθεί ο κόσμος και να προκληθεί φόβος». Η Τεχιό δήλωσε: «Έχουμε λάβει αναφορές για ρατσιστικά σχόλια. Δικηγόροι μάς μετέφεραν ότι οι πελάτες τους δηλώνουν πως υπέστησαν ταπεινώσεις, βίαιη μεταχείριση ή σπρωξίματα».
AP Photo/Thibault Camus
Ο Ρομάν Μπουλέ, συμπρόεδρος της Ένωσης Ποινικολόγων της Γαλλίας ανέφερε: «Οι ποινικολόγοι ανησυχούν και εκφράζουν προβληματισμούς σχετικά με την πιθανή κατάχρηση των αστυνομικών εξουσιών, με σκοπό να αποτραπούν πολίτες κάτω των 18 ετών από το να συμμετάσχουν σε διαδηλώσεις».
Από την πλευρά του, ο Μοχάμεντ Ζετ, πρόεδρος του παραρτήματος της αριστερής συνδικαλιστικής οργάνωσης Syndicat des Avocats de France (Συνδικάτο Δικηγόρων Γαλλίας) στο Παρίσι, έχει εκπροσωπήσει αρκετούς εφήβους που τέθηκαν υπό κράτηση στην πόλη και τα προάστειά. «Είδα έναν νεαρό να κουτσαίνει μέσα σε αστυνομικό τμήμα», δήλωσε. «Ορισμένοι ανέφεραν ότι ταπεινώθηκαν ή δέχθηκαν ρατσιστικά και σεξιστικά σχόλια».
Η Πρίσα Ανσιόν, δικηγόρος της αριστερής συλλογικότητας νομικών “Collectif d’Action Judiciaire” – η οποία πραγματοποίησε διαμαρτυρία αυτή την εβδομάδα έξω από λύκειο στο Σαν Ντενίς, στα βόρεια προάστια του Παρισιού— δήλωσε: «Κατά τη διάρκεια των συλλήψεων ακούστηκαν ρατσιστικές ύβρεις, καθώς και ομοφοβικά ή σεξιστικά σχόλια, ενώ υπήρξαν και περιστατικά σεξουαλικής παρενόχλησης μέσω αγγιγμάτων. Προτρέπουμε τις οικογένειες να υποβάλουν καταγγελίες».
Μια άλλη δικηγόρος της συλλογικότητας, η Romane Bartoli, η οποία παρείχε συνδρομή σε αρκετούς εφήβους μετά τη σύλληψή τους, ανέφερε: «Οι νεαροί μάς είπαν ότι δέχθηκαν χαστούκια, κλωτσιές και γροθιές».
Τι δήλωσε ένας μαθητής που συνελήφθη
Ένας 16χρονος μαθητής λυκείου από προάστιο βόρεια του Παρισιού περιέγραψε τη σύλληψή του, η οποία έλαβε χώρα 100 μέτρα μακριά από το σχολείο του στα τέλη Σεπτεμβρίου. Ο ίδιος, ο οποίος σχεδιάζει να σπουδάσει ιατρική, δήλωσε ότι σκόπευε να πάει στο μάθημα, προτού αντιληφθεί ότι βρισκόταν σε εξέλιξη διαμαρτυρία.
Απαντώντας σε ερωτήσεις του Guardian, παρουσία του δικηγόρου του, ανέφερε ότι κρατήθηκε από την αστυνομία για περισσότερες από 12 ώρες, μοιραζόμενος έναν χώρο κράτησης με δύο ακόμη άτομα, όπου υπήρχαν μόνο δύο στρώματα.
«Ήταν ψυχολογικά δύσκολο, καθώς ένιωθα ότι δεν είχα κάνει τίποτα κακό», είπε. «Με χτύπησαν με γκλομπ και με γροθιές».
AP Photo/Thibault Camus
Πρόσθεσε ότι ένας αστυνομικός του είπε να «βουλώσει το στόμα του» και συμπλήρωσε τη φράση: «Πάντα εσείς είστε», κάτι που ο ίδιος εξέλαβε ως ρατσιστική προσβολή. Αφέθηκε ελεύθερος αφού ένας εισαγγελέας του έδωσε εντολή να παρακολουθήσει ένα πρόγραμμα αγωγής του πολίτη, ως εναλλακτική λύση αντί της άσκησης ποινικής δίωξης.
Το υπουργείο Δικαιοσύνης και το Υπουργείο Εσωτερικών – το οποίο εποπτεύει τις αστυνομικές δυνάμεις – δεν σχολίασαν τις καταγγελίες περί ύβρεων ή άσκησης βίας κατά τη διάρκεια της κράτησης από την αστυνομία.
Στο κοινοβούλιο, ο Νούνιεζ διέψευσε ότι υπήρξε οποιασδήποτε μορφής υπερβολική αστυνομική δράση ή καταστολή. Παράλληλα, ανέστειλε τη χρήση χειροβομβίδων κρότου-λάμψης κατά τη διάρκεια μαθητικών διαδηλώσεων.
Η Οντρέ Μπαγιέλ, δικαστής και εθνική εκπρόσωπος της συνδικαλιστικής ένωσης δικαστών “Union Syndicale des Magistrats” δήλωσε ότι, σε αυτό το στάδιο, είναι δύσκολο να υπάρξει σαφής εικόνα των γεγονότων. Όπως ανέφερε χαρακτηριστικά: «Δεν υπάρχει κανένα στοιχείο που να υποδηλώνει ότι υπήρξε, εκ προθέσεως και σε ευρεία κλίμακα, πρόθεση μη τήρησης της [νόμιμης] διαδικασίας».
Διαβάστε περισσότερα