Το μπαράζ σκανδαλωδών αποκαλύψεων για την πρώην, πλέον, πρέσβειρα των ΗΠΑ στην Ελλάδα, αλλά και οι τραγελαφικές εξελίξεις με τη νέα και… πρώην εκπρόσωπο Τύπου του Λευκού Οίκου αναδεικνύουν ένα μοντέλο που έχει παρατηρηθεί πολλάκις στη δεύτερη θητεία του Ντόναλντ Τραμπ.
Οι αξιωματούχοι που εγκαταλείπουν τις θέσεις τους, οικειοθελώς ή όχι, είναι γυναίκες. Το θέμα ανέδειξαν πριν από λίγες ημέρες με δημοσίευμά τους οι New York Times με αφορμή την Κίμπερλι Γκιλφόιλ, αλλά επανέρχεται στο προσκήνιο και εξαιτίας της αποχώρησης της Κέιτι Ζακαράια, μετά από μόλις πέντε ημέρες στην αμερικανική κυβέρνηση.
Η πρέσβειρα και το ευρύτερο μοτίβο
Η απομάκρυνση της Κίμπερλι Γκιλφόιλ, η οποία μέχρι αυτή την εβδομάδα ήταν η πρέσβειρα των ΗΠΑ στην Ελλάδα, προκάλεσε έκπληξη ως προς τον τρόπο με τον οποίο ανακοινώθηκε. Η είδηση μεταδόθηκε ζωντανά από την τηλεόραση, κατά την πρώτη ενημέρωση των δημοσιογράφων από τη νέα εκπρόσωπο Τύπου του Λευκού Οίκου.
Ωστόσο, όπως σημειώνουν οι New York Times, ο εξαναγκασμός της Γκιλφόιλ σε παραίτηση εντάσσεται σε ένα ευρύτερο μοτίβο που παρατηρείται κατά τη δεύτερη θητεία του προέδρου Τραμπ: τα προβεβλημένα πρόσωπα που έχουν αποχωρήσει από την κυβέρνησή του, είτε οικειοθελώς είτε όχι, είναι στη συντριπτική τους πλειονότητα γυναίκες.
Η Γκιλφόιλ είναι η πιο πρόσφατη περίπτωση γυναίκας σε υψηλόβαθμη θέση που αποχωρεί φέτος. Την άνοιξη, τέσσερις από τις οκτώ γυναίκες που κατείχαν θέσεις υπουργικού επιπέδου στην κυβέρνηση Τραμπ παραιτήθηκαν ή απολύθηκαν μέσα σε μόλις τρεις μήνες:
η υπουργός Δικαιοσύνης Παμ Μπόντι,
η υπουργός Εργασίας Λόρι Τσάβες-ΝτεΡέμερ,
η υπουργός Εσωτερικής Ασφάλειας Κρίστι Λ. Νόεμ και
η διευθύντρια των υπηρεσιών Εθνικών Πληροφοριών Τούλσι Γκάμπαρντ.
Και οι τέσσερις αντικαταστάθηκαν από άνδρες.
Η Γκιλφόιλ κλήθηκε να παραιτηθεί μετά το δημοσίευμα της Wall Street Journal, σύμφωνα με το οποίο είχε ζητήσει από δωρητή να εξοφλήσει τον λογαριασμό της στην American Express, ύψους 100.000 δολαρίων, προτού διεξαχθεί η ψηφοφορία για την επικύρωση του διορισμού της. Η ίδια έχει αρνηθεί την καταγγελία. Την Τρίτη, ωστόσο, ο Τραμπ δήλωσε ότι, μολονότι η Γκιλφόιλ «έκανε καλή δουλειά», και ότι «δεν του άρεσαν όσα διάβασε».
Παράλληλα, υποβάθμισε τη σημασία της σχέσης του με την Γκιλφόιλ, η οποία συγκαταλέγεται στους πλέον ένθερμους υπερασπιστές του, και είχε αρραβωνιαστεί στο παρελθόν, τον Ντόναλντ Τραμπ Τζούνιορ, τον μεγαλύτερο γιο του προέδρου.
«Δεν ήταν μέλος της οικογένειάς μου», δήλωσε στους δημοσιογράφους. «Απ’ όσο γνωρίζω, είχε σχέση με τον γιο μου πριν από πολύ καιρό».
Οι γυναίκες του στενού περιβάλλοντος του Τραμπ δεν φαίνονται να μπλέκονται σε περισσότερες αντιπαραθέσεις απ’ ό,τι οι άνδρες. Άλλωστε, και οι άνδρες που έχει διορίσει ο πρόεδρος, έχουν επανειλημμένα βρεθεί στο επίκεντρο ελέγχου και αιτημάτων για απομάκρυνσή τους.
Ο διευθυντής του FBI, Κας Πατέλ, έχει αναγκαστεί να απαντήσει σε ερωτήματα σχετικά με τη συμπεριφορά του, μεταξύ άλλων για καταγγελίες περί υπερβολικής κατανάλωσης αλκοόλ, διάθεσης ομάδας SWAT για την προστασία της συντρόφου του, και χρήσης κυβερνητικού αεροσκάφους για προσωπικούς σκοπούς. Ο ίδιος έχει αρνηθεί τις καταγγελίες.
Το όνομα του υπουργού Εμπορίου, Χάουαρντ Λάτνικ, εμφανίστηκε σε αρχεία που έδωσε στη δημοσιότητα το υπουργείο Δικαιοσύνης, ως ενός από τους επισκέπτες του ιδιωτικού νησιού που ανήκε στον Τζέφρι Έπστιν, τον δράστη σεξουαλικών κακοποιήσεων.
Ο υπουργός Άμυνας, Πιτ Χέγκσεθ, αποκάλυψε απόρρητα σχέδια στρατιωτικών επιχειρήσεων σε συνομιλία μέσω ιδιωτικής εφαρμογής ανταλλαγής μηνυμάτων, στην οποία συμπεριλήφθηκε κατά λάθος και ο Τζέφρι Γκόλντμπεργκ, διευθυντής σύνταξης του περιοδικού The Atlantic.
Ο Τραμπ τιμώρησε έναν άνδρα που εμπλεκόταν σε εκείνη τη συνομιλία: τον Μάικ Γουόλτς, σύμβουλο Εθνικής Ασφάλειας, ο οποίος είχε προσθέσει τον δημοσιογράφο στην ομαδική συνομιλία. Ωστόσο, ο Γουόλτς εξασφάλισε μια ομαλή μετάβαση σε νέο αξίωμα: διορίστηκε πρέσβης των ΗΠΑ στα Ηνωμένα Έθνη, θέση την οποία ο Τραμπ είχε υποσχεθεί στην επί χρόνια σύμμαχό του στο Κογκρέσο, Ελίζ Στεφανίκ. Η οποία αυτοχαρακτηρίζεται «μαχήτρια του υπερ-MAGA», βρέθηκε ομως τελικά πολιτικά μετέωρη, και εντέλει αποφάσισε να μην είναι εκ νέου υποψήφια στις εκλογές.
Ειδικοί που μελετούν τους προεδρικούς διορισμούς, χαρακτήρισαν εξαιρετικά ασυνήθιστο το γεγονός ότι σημειώνονται αποχωρήσεις αξιωματούχων «αποκλειστικά και μόνο ενός φύλου».
«Δεν έχω ξαναδεί περίπτωση στην οποία όλες οι πρώτες αποχωρήσεις από το υπουργικό συμβούλιο να αφορούν άτομα του ίδιου φύλου — όλες γυναίκες», δήλωσε η Κάθριν Νταν Τέμπας, επισκέπτρια ερευνήτρια στον αντικείμενο των μελετών διακυβέρνησης, και διευθύντρια της Πρωτοβουλίας για τη Βελτίωση των Σχέσεων μεταξύ των Εξουσιών και της Διακυβέρνησης στο Ινστιτούτο Brookings.
Γυναίκες στα ύπατα αξιώματα
Όταν ο Τραμπ άρχισε να συγκροτεί την ανώτατη κυβερνητική του ομάδα, λίγο μετά την επικράτησή του στις εκλογές του 2024, αρκετές γυναίκες περιλαμβάνονταν στις επιλογές του. Διόρισε τη Σούζι Γουάιλς προσωπάρχη του Λευκού Οίκου, καθιστώντας την, την πρώτη γυναίκα που αναλαμβάνει αυτό το ισχυρό αξίωμα – το οποίο αντιστοιχεί σε θέση υπουργικού επιπέδου.
Η Καρολάιν Λέβιτ ήταν το νεότερο πρόσωπο που ανέλαβε ποτέ καθήκοντα εκπροσώπου Τύπου του Λευκού Οίκου, προτού αποχωρήσει από τη θέση της τον Αύγουστο για να αφοσιωθεί στην ανατροφή των δύο μικρών παιδιών της. Τη διαδέχθηκε μια άλλη γυναίκα, η Κέιτι Ζακαράια.
Σε δήλωσή της για το συγκεκριμένο δημοσίευμα, η εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου Τέιλορ Ρότζερς ανέφερε ότι «ο πρόεδρος Τραμπ έχει συγκροτήσει την καλύτερη κυβέρνηση στην ιστορία, επιλέγοντας κάθε μέλος της εξαιρετικής ομάδας του με βάση ένα και μόνο κριτήριο: την ικανότητά του να προσφέρει αποτελέσματα προς όφελος του αμερικανικού λαού». Και προσέθεσε: «Σε αντίθεση με τους Δημοκρατικούς, που έχουν εμμονή με την πολιτική ταυτότητας, ο πρόεδρος αξιολογεί τους ανθρώπους με βάση την αξία και τα προσόντα τους και όχι με βάση χαρακτηριστικά που δεν μπορούν να μεταβληθούν».
Σε εκδήλωση για τον Μήνα Ιστορίας των Γυναικών, πέρυσι, ο Τραμπ είχε δηλώσει ότι ήταν «ενθουσιασμένος που μπορούσε να πει ότι η κυβέρνησή μας έχει περισσότερες γυναίκες από οποιαδήποτε άλλη κυβέρνηση Ρεπουμπλικανού προέδρου, στην ιστορία της χώρας μας». Αυτό δεν ισχύει πλέον. Σήμερα έχουν απομείνει, μόλις τέσσερις γυναίκες σε θέσεις υπουργικού επιπέδου. Σε πολλές περιπτώσεις, οι γυναίκες αξιωματούχοι που αποχώρησαν φαίνεται ότι απέτυχαν σε κάποιου είδους «δοκιμασία αφοσίωσης προς τον Τραμπ».
Η Μπόντι δέχθηκε έντονη κριτική για τον χειρισμό της δημοσιοποίησης των αρχείων Έπστιν, αλλά και επειδή δεν ανταποκρίθηκε στις απαιτήσεις του Τραμπ για αντίποινα εναντίον των πολιτικών του αντιπάλων. Ο πρόεδρος ήταν επίσης δυσαρεστημένος με τις επιδόσεις της, στις ακροάσεις του Κογκρέσου και στις τηλεοπτικές εμφανίσεις της.
Οι καταθέσεις ενώπιον του Κογκρέσου φαίνεται ότι συνέβαλαν και στην απόλυση της Νόεμ, ιδίως μετά τη δήλωσή της ότι ο Τραμπ είχε εγκρίνει τη διάθεση δεκάδων εκατομμυρίων δολαρίων από δημόσιους πόρους για διαφημίσεις στις οποίες, η ίδια είχε εξέχουσα παρουσία. Ο Τραμπ διέψευσε τον ισχυρισμό αυτό.
Η Γκάμπαρντ παραιτήθηκε προκειμένου να φροντίσει τον άρρωστο σύζυγό της. Η ανακοίνωσή της, ωστόσο, έγινε σε μια περίοδο τεταμένων σχέσεων με τον Λευκό Οίκο, καθώς είχε προηγηθεί, η άρνησή της να καταθέσει στο Κογκρέσο ότι το Ιράν αποτελούσε άμεση απειλή, όπως είχε υποστηρίξει ο Τραμπ για να δικαιολογήσει τον πόλεμο εναντίον του. Ο Τραμπ είχε δηλώσει ότι η Γκάμπαρντ ήταν «πιο διαλλακτική» στο συγκεκριμένο ζήτημα απ’ ό,τι ο ίδιος.
Η Τσάβες-ΝτεΡέμερ παραιτήθηκε αφού ενεπλάκη σε σκάνδαλο, εν μέσω καταγγελιών ότι στην υπηρεσία της επικρατούσε τοξικό κλίμα και δυσλειτουργία, καθώς και ότι είχε εκμεταλλευτεί κατάφωρα την εξουσία της, διατηρώντας ανάρμοστη σχέση με συνεργάτη της και χρησιμοποιώντας δημόσιους πόρους για ιδιωτικούς σκοπούς.
Ωστόσο, ακόμη και ορισμένοι από τους δριμύτερους επικριτές του Τραμπ, οι οποίοι χαιρέτισαν την αποχώρηση των γυναικών από το υπουργικό συμβούλιο, κατήγγειλαν αυτό που θεωρούν κατάφωρο μέτρο δύο σταθμών:
«Του τελείωσαν οι γυναίκες;» διερωτήθηκε η Αλεξάντρια Οκάσιο-Κορτέζ, Δημοκρατική βουλευτής από τη Νέα Υόρκη, όταν ρωτήθηκε από δημοσιογράφο, ποιον θα έπρεπε να απολύσει στη συνέχεια ο πρόεδρος, μετά τις αποχωρήσεις της Μπόντι και της Νόεμ. «Ο Τραμπ φαίνεται ότι μπορεί να απολύει, μόνο γυναίκες υπουργούς».
Η Τζάσμιν Κρόκετ, Δημοκρατική βουλευτής από το Τέξας, η οποία αποτελεί συχνό στόχο των ειρωνικών επιθέσεων του προέδρου, έγραψε σε ανάρτησή της στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ότι ο επόμενος που θα έπρεπε να αποχωρήσει, είναι ο Χέγκσεθ. «Βλέπω ένα μοτίβο», έγραψε αναφερόμενη στον Τραμπ. «Θα πετάξει τις ανίκανες γυναίκες στα σκυλιά, πολύ πιο γρήγορα απ’ ό,τι τους ανίκανους άνδρες».
Τον Απρίλιο η Μάντλιν Ντιν, Δημοκρατική βουλευτής από την Πενσιλβάνια, έθεσε τον Λάτνικ προ των ευθυνών του για την άνιση μεταχείριση ανδρών και γυναικών κατά τη διάρκεια ακρόασης στο Κογκρέσο, επικαλούμενη τις αποκαλύψεις για τη σχέση του με τον Έπστιν. «Ανησυχεί ο πρόεδρος για τη συνεχιζόμενη σχέση που είχατε με τον κ. Έπστιν;» τον ρώτησε. «Δεν πρόκειται να συζητήσω τις συνομιλίες που έχω με τον πρόεδρο», απάντησε ο Λάτνικ. «Ο πρόεδρος Τραμπ μόλις απέλυσε τρεις υπουργούς — τρεις γυναίκες», αντέτεινε η Ντιν. «Εάν ο πρόεδρος Τραμπ είχε έστω και την παραμικρή ανησυχία για τη λογοδοσία όσων διευκόλυναν τον Τζέφρι Επστάιν, θα απέλυε κι εσάς».
Πάντως η Μέι Μέιλμαν, διευθύντρια του Independent Women’s Law Center και πρώην ανώτερη αξιωματούχος του Λευκού Οίκου και στις δύο κυβερνήσεις Τραμπ, υποστήριξε ότι πολλές γυναίκες εξακολουθούν να κατέχουν ισχυρές θέσεις ευθύνης. Ανέφερε ως παραδείγματα τη Γουάιλς, καθώς και διορισμένες αξιωματούχους όπως η Έρικα Σβαρτς, η οποία επικυρώθηκε πρόσφατα από τη Γερουσία για να αναλάβει την ηγεσία των Κέντρων Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων (CDC), και η Χαρμίτ Ντίλον, η οποία διευθύνει το τμήμα πολιτικών δικαιωμάτων του υπουργείου Δικαιοσύνης. «Δεν υπάρχει μοναξιά για τη συντηρητική γυναίκα στην κυβέρνηση Τραμπ», δήλωσε η Μέιλμαν. «Υπάρχει μόνο ενδυνάμωση. Είσαι απαραίτητο μέλος της ομάδας λόγω αυτού που είσαι, όχι λόγω του φύλου σου».
Η Κέιτι Ζακαράια, το τελευταίο «θύμα»;
Και φτάσαμε στην… Παρασκευή 16 Οκτωβρίου, ημέρα κατά την οποία ο Αμερικανός πρόεδρος έδειξε την πόρτα της εξόδου στην Κέιτι Ζακαράια, τη γυναίκα που διόρισε εκπρόσωπο Τύπου του Λευκού Οίκου μέσα σε αυτή την εβδομάδα.
Μιλώντας σε δημοσιογράφους ο Ντόναλντ Τραμπ ανέφερε«της είπα: ειλικρινά, αν ήμουν στη θέση του, θα επανεξέταζα», και τη ρώτησε «Της είπα: Κέιτι, είναι αυτό για σένα;. Ειλικρινά, δεν σου χρειάζεται»
Σε ερώτηση εάν θα αλλάξει ο ρόλος της ο Τραμπ επισήμανε «είπα πως όταν γυρίσω θα μιλήσουμε. Δε νομίζω ότι η Κέιτι θα πρέπει να υποφέρει έτσι όπως υπέφερε από τους δημοσιογράφους. Θα μιλήσω μαζί της μόλις γυρίσω».
Λίγη ώρα αργότερα ήρθε και η επισημοποίηση της παραίτησης, με την Κέιτι Ζακαράια να επιβεβαιώνει την αποχώρησή της μέσω μιας λιτής ανακοίνωσης στο Χ.
«Ο πρόεδρος Τραμπ είναι ένας καλός, υπέροχος, ευγενής, στοχαστικός, ενθουσιώδης και εργατικός άνδρας. Ελπίζω να τον εκτιμούσαν περισσότεροι Αμερικανοί. Κανένας δεν θα κάνει την Αμερική πιο μεγάλη από όσο την έχει κάνει και συνεχίζει να κάνει ο ίδιος. Ήταν τιμή μου να δουλέψω για εκείνον» έγραψε χαρακτηριστικά.
Διαβάστε περισσότερα