«Γεννήθηκα Ελληνίδα και θα πεθάνω Ελληνίδα. Κανένας δεν μπορεί να μου πάρει την υπηκοότητα. Ο κ. Παττακός και οι συνταγματάρχες γεννήθηκαν φασίστες και θα πεθάνουν φασίστες» έλεγε το 1967 η Μελίνα Μερκούρη, όταν ο αντιπρόεδρος της χούντας, Στυλιανός Παττακός, ανακοίνωσε την αφαίρεση της ελληνικής ιθαγένειας και τη δήμευση της περιουσίας της.
Σήμερα ή δήλωσή της θυμίζει ένα μήνυμα που ταξίδεψε σε μια χρονοκάψουλα και έρχεται να συνδέσει εξελίξεις από τη Μέση Ανατολή έως τις ΗΠΑ. Ορισμένα από τα πνευματικά τέκνα του Παττακού, όπως ο Αδωνις Γεωργιάδης, βρίσκονται σε υπουργικές θέσεις ενώ οι σύγχρονοι μέντορές τους, ο Ντόναλντ Τραμπ και ο Μπενιαμίν Νετανιάχου, απειλούν πολίτες των χωρών τους ότι θα τους αφαιρέσουν την υπηκοότητα όχι για τις πράξεις τους αλλά για τις ιδέες τους.
Το τελευταίο κρούσμα είναι σύμφωνα με τη Wall Street Journal η προσπάθεια του Τραμπ να αφαιρέσει την υπηκοότητα από το μέλος του κογκρέσου Ιλχάν Ομάρ, μια από τις ελάχιστες φωνές του Δημοκρατικού Κόμματος που κατήγγειλαν από την πρώτη στιγμή τη γενοκτονία στη Γάζα και η οποία ενοχλεί με τις θέσεις της τις ηγεσίες και των δύο κομμάτων. Στο Ισραήλ, ο Νετανιάχου απειλεί με αφαίρεση υπηκοότητας τους δημιουργούς του ντοκιμαντέρ NAZA αλλά και οποιονδήποτε δημοσιογράφο, ερευνητή, ακτιβιστή και κινηματογραφιστή «δυσφημεί» ή «συκοφαντεί» τις ένοπλες δυνάμεις του Ισραήλ.
Η ισχυρότερη χώρα του πλανήτη και η «μοναδική δημοκρατία» στη Μέση Ανατολή θα ανοίξουν τον δρόμο σε μια νέα εποχή όπου η ιδιότητα του πολίτη θα εξαρτάται από τις πολιτικές του πεποιθήσεις και την ιδεολογία του
Αν εφαρμοστούν οι συγκεκριμένες απειλές, η ισχυρότερη χώρα του πλανήτη και η «μοναδική δημοκρατία» στη Μέση Ανατολή θα ανοίξουν τον δρόμο σε μια νέα εποχή όπου η ιδιότητα του πολίτη θα εξαρτάται από τις πολιτικές του πεποιθήσεις και την ιδεολογία του και όχι με το πού και από ποιους γεννήθηκε ή αν απέκτησε νόμιμα μια νέα υπηκοότητα..
Από τον Ρούζβελτ στον Ρούμπιο
Για τις ΗΠΑ οι γνωστότερες προσπάθειες αφαίρεσης υπηκοότητας για ιδεολογικούς λόγους έχουν ιστορία σχεδόν ενός αιώνα. Το 1927, λόγου χάρη, αφαιρέθηκε η υπηκοότητα του γραμματέα του Κομμουνιστικού Κόμματος, Ουίλιαμ Σνάιντερμαν. Ηταν ο άνθρωπος τον οποίο συνάντησε τον Μάρτιο του 1941 ο πατέρας της ατομικής βόμβας, Ρόμπερτ Οπενχάιμερ, με αποτέλεσμα έκτοτε να μπει στο στόχαστρο του FBI. Την ίδια τύχη με τον Σνάιντερμαν είχε και η διάσημη Εβραία αναρχική Εμα Γκόλντμαν που έχασε εμμέσως την υπηκοότητά της (όταν αφαιρέθηκε η ιθαγένεια του συζύγου της) και απελάθηκε από την κυβέρνηση του Θεόδωρου Ρούζβελτ το 1919 στη Σοβιετική Ενωση.
Αντίθετα η αμερικανική κυβέρνηση δεν κατάφερε να αφαιρέσει την υπηκοότητα άλλων κομμουνιστών και συνδικαλιστών, όπως ο Χάρι Μπρίτζες και ο Αλεξάντερ Τράτστενμπεργκ, οι οποίοι δικαιώθηκαν στα δικαστήρια.
Εκείνη την εποχή βρισκόταν σε ισχύ ο διαβόητος «νόμος περί αποκλεισμού των αναρχικών», του 1903, που απαγόρευε την είσοδο στη χώρα και την απόκτηση ιθαγένειας με καθαρά φρονηματικά κριτήρια. Πρόκειται ουσιαστικά για την ίδια πρακτική που ανακοίνωσε ότι θα εφαρμόσει ο σημερινός υπουργός Εξωτερικών, Μάρκο Ρούμπιο, απαγορεύοντας την είσοδο στη χώρα σε «κομμουνιστές» και μέλη «μαρξιστικών δικτύων».
Η περίπτωση της Ελλάδας
Ενώ στις ΗΠΑ οι προσπάθειες αφαίρεσης ιθαγένειας πολύ συχνά σκόνταφταν στα έδρανα των δικαστηρίων η Ελλάδα του Εμφυλίου αλλά και της επταετίας έδωσε μαζικά χαρακτηριστικά στη συγκεκριμένη πρακτική.
Ακριβώς είκοσι χρόνια πριν από τη Μελίνα Μερκούρη η ελληνική υπηκοότητα είχε αφαιρεθεί σε εκατοντάδες άτομα συμπεριλαμβανομένων του Μάρκου Βαφειάδη και του Νίκου Ζαχαριάδη.
Μια άλλη ομάδα του ελληνικού πληθυσμού στην οποία αφαιρέθηκε μαζικά η ελληνική υπηκοότητα ήταν οι Εβραίοι που προσπαθούσαν να διαφύγουν από τη ναζιστική θηριωδία της Κατοχής. Οπως ανέφερε το 2011 το Παγκόσμιο Εβραϊκό Κογκρέσο (WJC) «μια ομάδα Ελλήνων Εβραίων πολέμησε στο πλευρό των κομμουνιστών ανταρτών εναντίον των ναζί. Μετά τον πόλεμο και κατά τη διάρκεια του εμφυλίου πολέμου στην Ελλάδα, από το 1946 έως το 1951, μέλη της ομάδας διώχθηκαν ως κομμουνιστές και εκτελέστηκαν, φυλακίστηκαν ή εξορίστηκαν σε στρατόπεδα συγκέντρωσης. Προκειμένου να αποφύγουν αυτή τη μοίρα, πολλοί Εβραίοι δέχτηκαν την πρόταση της κυβέρνησης να μεταβούν στην Παλαιστίνη και να στερηθούν την ιθαγένειά τους». Το απόσπασμα του WJC έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον καθώς μας θυμίζει ότι η δημιουργία ενός εβραϊκού κράτους στα εδάφη της Παλαιστίνης αποτελούσε πρωτίστως επιλογή της αντισημιτικής (και στη συγκεκριμένη περίπτωση αντικομμουνιστικής) Ευρώπης, που ήθελε να εκδιώξει τις κοινότητες των Εβραίων από τις πατρίδες τους.
Σήμερα το ίδιο κράτος απειλεί να αφαιρέσει την υπηκοότητα στους Εβραίους πολίτες του που καταδικάζουν τη γενοκτονία που πραγματοποιεί στο όνομά τους.
info-war.gr
Διαβάστε περισσότερα
Efsyn.gr