Συνεχίζονται οι διπλωματικές κινήσεις της Αθήνας μετά την κύρωση του τουρκολιβυκού μνημονίου στη Λιβύη. Μετά την κοινή απόφαση με το Κάιρο για έναρξη της συζήτησης επέκτασης οριοθέτησης της ΑΟΖ, η Ελλάδα προβαίνει σε ακόμη μια διπλωματική ενέργεια σε Διεθνές επίπεδο.
Η Μόνιμη Αντιπρόσωπος της Ελλάδας στον ΟΗΕ, Πρέσβης Αγλαΐα Μπαλτά, απέστειλε επιστολή προς τον Γενικό Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών, σχετικά την απόφαση της Βουλής των Αντιπροσώπων της Λιβύης να εγκρίνει το παράνομο τουρκολιβυκό μνημόνιο του 2019, επισημαίνοντας τις ελληνικές θέσεις.
Ειδικότερα, υπογραμμίζεται, μεταξύ άλλων, ότι το ψευδεπίγραφο τουρκολιβυκό μνημόνιο είναι άκυρο και ανυπόστατο, αντίκειται στο Διεθνές Δίκαιο της Θάλασσας και δεν δύναται να παραγάγει έννομα αποτελέσματα έναντι τρίτων κρατών.
Ήδη η κ. Μπαλτά, έχει ενημερώσει το Συμβούλιο Ασφαλείας των Ηνωμένων Εθνών, επισημαίνοντας τους κινδύνους που ενέχει για την ασφάλεια και τη σταθερότητα στην Ανατολική Μεσόγειο.
Η συμφωνία Ελλάδας Αιγύπτου
Παράλληλα Ελλάδα και Αίγυπτος ξεκινούν τις συζητήσεις για την επέκταση της οριοθέτησης Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης.
Η εξέλιξη αυτή συνιστά ένα ουσιαστικό βήμα προόδου στις διαπραγματεύσεις μεταξύ των δύο χωρών, καθώς σηματοδοτεί μία έμπρακτη διαφοροποίηση της πάγιας επιφύλαξης της Αιγύπτου να συζητήσει με την Ελλάδα για οριοθέτηση (και) σε θαλάσσιες περιοχές στις οποίες προβάλει αμφισβητήσεις η Άγκυρα.
Είναι ταυτόχρονα ενδεικτική της δυσαρέσκειας του Καΐρου για την αυξημένη επιρροή που διεκδικεί η Άγκυρα στην Λιβύη, προσεταιριζόμενη πλέον και το καθεστώς της Ανατολικής Λιβύης, με την οποία η Αίγυπτος διατηρούσε στενές σχέσεις.
Ταυτόχρονα όμως αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία λόγω του γεγονότος ότι εδώ και αρκετό καιρό η Τουρκία επιδιώκει αναθέρμανση σχέσεων με την Αίγυπτο και έχουν γίνει μάλιστα και βήματα προς αυτή την κατεύθυνση. Χωρίς, όπως προκύπτει εκ του αποτελέσματος, να καταφέρνει η Τουρκία να δελεάσει το Κάιρο, ούτε να δημιουργήσει προϋποθέσεις για να επέλθουν ρωγμές στην στρατηγική σχέση της Ελλάδας με την Αίγυπτο.
Η συνέχιση της συζήτησης για να επεκταθεί η συμφωνία οριοθέτησης και ανατολικά του 28ου μεσημβρινού δεν σημαίνει φυσικά ότι μπορεί κανείς να προεξοφλήσει την διάρκεια και την έκβασή της.
Αναμένεται ωστόσο να δρομολογηθεί άμεσα και από μόνη της η χρονική στιγμή που αποφάσισαν οι δύο χώρες να προχωρήσουν σε αυτό το βήμα, αντιδρώντας από κοινού στην προσπάθεια να “επιβληθεί” το παράνομο τουρκολιβυκό μνημόνιο, εκπέμπει ένα πολύ ηχηρό μήνυμα. Κάτι που είχε συμβεί και το 2020 όταν η συμφωνία μερικής οριοθέτησης που είχαν υπογράψει Ελλάδα και Αίγυπτο, είχε αποτελέσει την πρώτη άμεση πρωτοβουλία αμφισβήτησης στην πράξη και ανάδειξης της ακυρότητας της συμφωνίας που είχαν συνάψει τον Νοέμβριο 2019 η Τουρκία με την κυβέρνηση της Δυτικής Λιβύης.
Οι ίσες αποστάσεις από τις ΗΠΑ
Την ώρα πάντως που η ΕΕ αντιδρά ταχύτατα για την καταδίκη της κύρωσης του παράνομου μνημονίου και Ελλάδα- Αίγυπτος κάνουν ένα ακόμη βήμα περαιτέρω εμβάθυνσης της σχέσης τους, ερωτηματικά προκαλεί η πολιτική ίσων αποστάσεων από τις ΗΠΑ.
Το Στέιτ Ντιπάρτμεντ απέφυγε να πάρει σαφή θέση και αρκέστηκε να σχολιάσει ότι Ελλάδα και Τουρκία είναι σύμμαχοι στο ΝΑΤΟ και να ενθαρρύνει τις δύο χώρες να συζητήσουν σε διμερές επίπεδο για την αντιμετώπιση των όποιων διαφωνιών τους. Και αυτό την ώρα που η παρουσία της Chevron στον ενεργειακό σχεδιασμό στα θαλάσσια οικόπεδα νοτίως της Κρήτης σηματοδοτεί και αμερικανικό ενδιαφέρον, το οποίο μάλιστα η Αθήνα έχει εκλάβει όχι μόνο ως ψήφο εμπιστοσύνης στην χώρα, αλλά και ως έμπρακτη αναγνώριση από την αμερικανική πολυεθνική της ελληνικής αποκλειστικής οικονομικής ζώνης στην περιοχή.
Τουρκολιβυκό: Διπλωματική αντεπίθεση Αθήνας και προκλήσεις-Τι σηματοδοτεί η συζήτηση με Αίγυπτο για επέκταση της ΑΟΖ