Μπορεί μια ταινία να ανατρέψει μια εκλογική αναμέτρηση; Στην περίπτωση του «Dark Horse», μιας προπαγανδιστικής παραγωγής για τη ζωή του πρώην προέδρου και επίδοξου πραξικοπηματία της Βραζιλίας, Ζαΐρ Μπολσονάρο, η απάντηση είναι… θα έπρεπε, αλλά όχι για τους λόγους που φαντάζεστε. Σε μια ταινία με θέμα τον φυλακισμένο πρώην πρόεδρο της χώρας ο βασικός χρηματοδότης, Ντανιελ Βορκάρο, οδηγήθηκε στη φυλακή για ένα από τα μεγαλύτερα τραπεζικά σκάνδαλα των τελευταίων δεκαετιών, αφού πρώτα αποκαλύφθηκε ότι χρηματοδοτούσε τον γιο του φυλακισμένου προέδρου και σημερινό υποψήφιο των προεδρικών εκλογών, Φλάβιο Μπολσονάρο.
Παραδόξως δεν ήταν η πρώτη φορά που μια παραγωγή ερχόταν στο προσκήνιο της προεκλογικής αντιπαράθεσης. Το 1989 στις πρώτες προεδρικές εκλογές μετά την πτώση της δικτατορίας οι Βραζιλιάνοι παρακολουθούσαν φανατικά την κωμική σειρά «Que Rei Sou Eu?» (Τι βασιλιάς είμαι εγώ;), η οποία λέγεται ότι λειτουργούσε προπαγανδιστικά υπέρ του δεξιού υποψήφιου Φερνάντο Κολόρ που επικράτησε τελικά του 44χρονου τότε Λούλα ντα Σίλβα. Και τα τηλεοπτικά χτυπήματα στον Λούλα δεν σταμάτησαν ποτέ.
Ενδεικτικό της σημασίας που έδιναν τα πολιτικά κόμματα και κυρίως η Ακρα Δεξιά στη δύναμη της τηλεόρασης ήταν η δημιουργία το 2016 του λεγόμενου «Netflix της Δεξιάς». Η εταιρεία παραγωγής Brasil Paraleo δημιούργησε τη δική της πλατφόρμα διαμοιρασμού με στόχο να ανατρέψει την υποτιθέμενη ηγεμονία της Αριστεράς. Η πλατφόρμα, η οποία ταυτίστηκε αμέσως με τον μπολσοναρισμό, μετέδιδε ένα μίγμα σύγχρονης ακροδεξιάς προπαγάνδας και ιστορικού αναθεωρητισμού μαζί με εμπορικές ταινίες και σειρές. H Brasil Paralelo απέκτησε σύντομα θυγατρική και στο (πάντα φιλόξενο στη φασίζουσα Δεξιά) Μαϊάμι, όπου άρχισε να παράγει ντοκιμαντέρ υπέρ της οπλοκατοχής, της θρησκείας και του… Ισραήλ.
Αρκετά χρόνια νωρίτερα βέβαια το πραγματικό Netflix πραγματοποιούσε τις δικές του επιθέσεις εναντίον του Λούλα, του Εργατικού Κόμματος κυρίως, μέσα από τις γνωστές τηλεοπτικές δημιουργίες του σκηνοθέτη και παραγωγού Χοσέ Παντίγια. Αν και σε αυτή την περίπτωση τα χτυπήματα προς τον Λούλα είχαν περισσότερο φιλελεύθερο και όχι ακροδεξιό πρόσημο, αντικατόπτριζαν μια ιδεολογική μάχη που άνοιξε τον δρόμο για την άνοδο του Μπολσονάρο στην εξουσία.
Ο Παντίγια είχε δώσει δείγματα γραφής ήδη από τo 2008 με την ταινία «Tropa de Elite» (Οι Επίλεκτοι) για τη δράση των ειδικών δυνάμεων της αστυνομίας στο Ρίο ντε Τζανέιρο – μια ταινία που σύμφωνα με τον κριτικό κινηματογράφου Τζέι Γουέσμπεργκ θύμιζε «διαφημιστικό βίντεο για να στρατολογήσεις φασίστες στη συμμορία σου». Δεν είναι φυσικά τυχαίο ότι ο ήρωας της ταινίας, ο διοικητής Ρόμπερτ Νασιμέντο, έγινε σύμβολο της βραζιλιάνικης ακροδεξιάς.
Ο Λούλα ως «κακός»
Υστερα από αρκετές ακόμη διεθνείς παραγωγές, με γνωστότερη το «Narcos», ο Παντίγια θα στρέψει και πάλι τον φακό του στη Βραζιλία το 2018 με το περίφημη σειρά του Netflix, «El Mecanismo». Ο Παντίγια παρουσιάζει το μεγαλύτερο οικονομικό σκάνδαλο της χώρας φωτογραφίζοντας ως βασικούς υπεύθυνους τους πρώην προέδρους Λούλα ντα Σίλβα και Ντίλμα Ρουσέφ, ενώ αναπαράγει το αφελές φιλελεύθερο αφήγημα ότι για όλα τα δεινά της ανθρωπότητας ευθύνεται η διαφθορά των λαϊκιστών πολιτικών. «Δεν είναι η βία στις φαβέλες που πηδάει τη χώρα μας» μονολογεί ο βασικός ήρωας της σειράς και συνεχίζει ανακαλύπτοντας ότι για όλα φταίει η διαφθορά: «Δεν φταίει η έλλειψη εκπαίδευσης και το διαλυμένο σύστημα υγείας. Δεν φταίει το δημόσιο έλλειμμα και τα επιτόκια. Ολα αυτά είναι το αποτέλεσμα και όχι η αιτία… Εγώ βρήκα αυτό που πηδάει τις ζωές του λαού της Βραζιλίας».
Ο χρήσιμος Παντίγια
Αν και ο φιλελεύθερος Παντίγια υποτίθεται ότι βρίσκεται στον αντίποδα του μπολσοναρισμού, η συλλήβδην καταδίκη των πολιτικών και η αποσιώπηση των δομικών προβλημάτων της βραζιλιάνικης οικονομίας και του καπιταλιστικού συστήματος εν γένει αποτελούσαν το εύπεπτο ορεκτικό που χρειαζόταν η Ακρα Δεξιά για να… ξεβρομίσει τον τόπο.
Η τηλεοπτική σειρά θα προβληθεί μόλις δύο εβδομάδες πριν από τη φυλάκιση του Λούλα, τον Απρίλιο του 2018, και θα λειτουργήσει (με ή παρά τη θέληση του δημιουργού του) σαν φόντο σε αυτό που ορισμένοι θα αποκαλέσουν «πραξικοπηματική ανατροπή» των ηγετών του Εργατικού Κόμματος.
Ενδεικτικό του ρόλου που έπαιξε η σειρά στην προεκλογική εκστρατεία του 2018 ήταν ότι η Ντίλμα και ο Λούλα κατηγόρησαν τον Παντίγια για δολοφονία χαρακτήρα και απείλησαν το Netflix με αγωγές.
Ο Λούλα πάντως πρέπει να αισθάνθηκε ότι η εκδίκηση είναι ένα πιάτο που τρώγεται κρύο ακούγοντας πριν από μερικές μέρες το μήνυμα στήριξης του Βραζιλιάνου ηθοποιού Βάγκνερ Μόουρα. «Ξέρετε τι σημαίνει Λούλα;» ρώτησε ο πρωταγωνιστής τού «Tropa de Elite» και του «Narcos»: «Το L είναι για τη μάχη (luta) απέναντι στη βία και τις γυναικοκτονίες, το U είναι για την καθολίκευση (universalização) της δημόσιας εκπαίδευσης, το L είναι για την αφοσίωση (lado) στον λαό της Βραζιλίας και τους εργαζόμενους και το Α είναι για την αύξηση των μισθών (aumento de salario) και της αγοραστικής δύναμης».
info-war.gr
Διαβάστε περισσότερα
Efsyn.gr