Σήμερα, εκτός απροόπτου, αναμένεται να αποπλεύσει από το Ηράκλειο με κατεύθυνση την Κάσο το γαλλικό Abeille Marengo, σηματοδοτώντας την επανεκκίνηση των ερευνών για την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας-Κύπρου.
Πίσω από την προετοιμασία για την επανέναρξη των εργασιών βρίσκεται ένα ιδιαίτερα ισχυρό διπλωματικό παρασκήνιο μεταξύ Αθήνας, Παρισιού και Αγκυρας, με το περιεχόμενο της γαλλικής ενημέρωσης προς την Τουρκία να αποτελεί τον μεγάλο γρίφο της υπόθεσης και τις διαφορετικές ερμηνείες των δύο πλευρών να αφήνουν ανοιχτά κρίσιμα ερωτήματα για όσα έχουν προηγηθεί.
Η Αθήνα, πάντως, επιμένει ότι ανεξαρτήτως του τρόπου με τον οποίο πραγματοποιήθηκε η επικοινωνία μεταξύ Γαλλίας και Τουρκίας, η αδειοδότηση των εργασιών αποτελεί αποκλειστική αρμοδιότητα της Ελλάδας και της Κύπρου, στις περιοχές της δικαιοδοσίας τους. Με άλλα λόγια, ακόμη και εάν η γαλλική πλευρά προχώρησε σε γραπτή ενημέρωση της Αγκυρας, αυτό δεν σημαίνει, σύμφωνα με την ελληνική θέση, ότι ζητήθηκε ή χορηγήθηκε τουρκική άδεια.
Το μήνυμα αυτό εξέπεμψε και ο Κυριάκος Μητσοτάκης στην κυριακάτικη ανασκόπηση του κυβερνητικού έργου, υπογραμμίζοντας ότι Ελλάδα και Κύπρος είναι οι χώρες που αδειοδοτούν τις εργασίες για το καλώδιο. Ο πρωθυπουργός αναφέρθηκε στην ολοκλήρωση της αδειοδοτικής διαδικασίας και στην έκδοση της NAVTEX, επαναβεβαιώνοντας τη βούληση της κυβέρνησης να προχωρήσει το έργο.
Η σκληρή ανακοίνωση της Αγκυρας
Η αλληλουχία των γεγονότων των τελευταίων ημερών έχει ιδιαίτερη σημασία. Την Παρασκευή, μετά την έκδοση της ελληνικής NAVTEX, η Τουρκία απάντησε με αντι-NAVTEX, αμφισβητώντας την ελληνική αρμοδιότητα σε τμήμα της περιοχής των ερευνών.
Ακολούθησε επίσημη ανακοίνωση του τουρκικού υπουργείου Εξωτερικών, στην οποία η Αγκυρα υποστήριζε ότι το γαλλικό πλοίο προτίθεται να πραγματοποιήσει παράνομες έρευνες εντός της τουρκικής, κατά τους ισχυρισμούς της, υφαλοκρηπίδας. Το ενδιαφέρον, ωστόσο, βρισκόταν σε μια συγκεκριμένη διατύπωση: η διαδικασία εξασφάλισης της τουρκικής συγκατάθεσης «δεν έχει ακόμη ολοκληρωθεί».
Η αναφορά αυτή άφηνε να εννοηθεί ότι βρισκόταν σε εξέλιξη κάποια διαδικασία συνεννόησης, χωρίς να διευκρινίζεται εάν επρόκειτο για αίτημα άδειας ή για απλή ενημέρωση.
Στις μεταγενέστερες δηλώσεις του, ο Χακάν Φιντάν εμφανίστηκε να χαμηλώνει τους τόνους, αφήνοντας να εννοηθεί ότι το ζήτημα είχε διευθετηθεί, χωρίς ωστόσο να αποσαφηνίσει τι ακριβώς είχε προηγηθεί μεταξύ Αγκυρας και Παρισιού.
Η Αθήνα αντιμετωπίζει τις δηλώσεις αυτές ως προσπάθεια της τουρκικής κυβέρνησης να διαχειριστεί τις εντυπώσεις στο εσωτερικό της χώρας. Διπλωματικές πηγές διαμηνύουν ότι η εσωτερική διαχείριση της υπόθεσης από την Αγκυρα δεν αφορά την Ελλάδα, η οποία έχει ολοκληρώσει τις προβλεπόμενες διαδικασίες αδειοδότησης.
Ρηματική διακοίνωση
Στο επίκεντρο βρίσκεται το περιεχόμενο της γαλλικής διπλωματικής επικοινωνίας. Σύμφωνα με πληροφορίες που έχουν δημοσιοποιηθεί, το Παρίσι προχώρησε σε ενημέρωση της Αγκυρας για τις επικείμενες εργασίες, ενώ υπάρχουν αναφορές και σε αποστολή ρηματικής διακοίνωσης.
Σύμφωνα με όσα καταγράφονται στον τουρκικό Τύπο, η γαλλική πλευρά είχε επαφές με την Αγκυρα για την επίσημη και γραπτή ενημέρωση των τουρκικών αρχών σχετικά με το εύρος των προγραμματισμένων ερευνών και τις γεωγραφικές συντεταγμένες της περιοχής όπου θα δραστηριοποιηθεί το Abeille Marengo. Μάλιστα, η Γαλλίδα πρέσβης στην Αγκυρα, Ιζαμπέλ Ντιμόν, φέρεται να είχε σχετική επικοινωνία με τον Τούρκο υφυπουργό Εξωτερικών, Μεχμέτ Κεμάλ Μποζάι.
Ωστόσο, το κατά πόσον οι συντεταγμένες συμπεριλήφθηκαν τελικά στη γραπτή γαλλική ενημέρωση παραμένει αδιευκρίνιστο. Το ίδιο ισχύει και για την ακριβή διατύπωση που χρησιμοποιήθηκε, καθώς η Αγκυρα επιδιώκει να εμφανίσει τη διπλωματική επικοινωνία ως διαδικασία εξασφάλισης της συγκατάθεσής της.
Σε αυτό το σημείο αποκτά ιδιαίτερο ενδιαφέρον η χρονική αλληλουχία των γεγονότων. Τι μεσολάβησε μεταξύ της αρχικής ανακοίνωσης του τουρκικού υπουργείου Εξωτερικών, που υποστήριζε ότι η διαδικασία εξασφάλισης συγκατάθεσης δεν είχε ακόμη ολοκληρωθεί, και των μεταγενέστερων δηλώσεων του Χακάν Φιντάν ότι «όλα είναι καλά»;
Το ερώτημα είναι εάν υπήρξε κάποια πρόσθετη διευκρίνιση από τη γαλλική πλευρά, η οποία ικανοποίησε τελικά την Αγκυρα, ή εάν η αλλαγή τόνου του Τούρκου υπουργού Εξωτερικών αποτέλεσε έναν διπλωματικό ελιγμό, με αποδέκτη κυρίως το εσωτερικό ακροατήριο.
Η Αθήνα, πάντως, διαμηνύει ότι δεν διαπραγματεύτηκε με το Παρίσι κάποια φόρμουλα συνεννόησης με την Τουρκία και επιμένει ότι, ανεξαρτήτως του περιεχομένου της γαλλικής επικοινωνίας, οι απαιτούμενες άδειες έχουν χορηγηθεί από την Ελλάδα και την Κύπρο, χωρίς να αναγνωρίζεται οποιαδήποτε τουρκική αρμοδιότητα.
Στο μεταξύ, η Ελληνική Αριστερή Συμπαράταξη, με ανακοίνωσή της την Κυριακή, χαρακτήρισε τις πληροφορίες για τη γαλλική ρηματική διακοίνωση «απαράδεκτη εξέλιξη», εκφράζοντας την ανησυχία ότι η Αγκυρα θα επιχειρήσει να την αξιοποιήσει για να ενισχύσει τις διεκδικήσεις της. Μάλιστα, η ΕΛΑΣ υποστηρίζει ότι μια γραπτή ενημέρωση της Τουρκίας, υπό την απειλή πρόκλησης επεισοδίου και ενώ το έργο είχε παραμείνει παγωμένο επί δύο χρόνια, ισοδυναμεί στην πράξη με αίτημα άδειας, ανεξαρτήτως της διατύπωσης που χρησιμοποιήθηκε. Κατά την εκτίμησή της, μια τέτοια εξέλιξη δημιουργεί επικίνδυνο προηγούμενο για τα ελληνικά κυριαρχικά δικαιώματα, καθώς επιτρέπει στην Τουρκία να εμφανίζεται ως μέρος της διαδικασίας έγκρισης των ερευνών.
Το ΠΑΣΟΚ, από την πλευρά του, χαρακτηρίζει σημαντικό πρώτο βήμα την επανεκκίνηση του έργου, ζητώντας να προχωρήσει απρόσκοπτα, με σεβασμό στο διεθνές δίκαιο και χωρίς υποχωρήσεις απέναντι στους τουρκικούς «λεονταρισμούς».
Τουρκικά drones στην περιοχή
Στην ευρύτερη περιοχή καταγράφεται κινητικότητα, καθώς, σύμφωνα με πληροφορίες, τουρκικά μη επανδρωμένα αεροσκάφη επιτηρούν την επίμαχη θαλάσσια ζώνη.
Η παρουσία τους δεν σημαίνει απαραίτητα ότι προετοιμάζεται κάποια κίνηση παρεμπόδισης, ωστόσο το μεγάλο ερώτημα είναι ποια στάση θα τηρήσει η Τουρκία όταν το Abeille Marengo φτάσει στην περιοχή των ερευνών.
Η Κάσος έχει ιδιαίτερο συμβολικό βάρος, καθώς εκεί είχαν διακοπεί οι έρευνες το καλοκαίρι του 2024, μετά την κινητοποίηση τουρκικών πολεμικών πλοίων.
Η πρώτη φάση των εργασιών προβλέπεται να πραγματοποιηθεί εντός ελληνικών χωρικών υδάτων. Το ουσιαστικό τεστ θα ακολουθήσει με την εξέλιξη των ερευνών, όταν θα φανεί εάν η Αγκυρα θα περιοριστεί στην επιτήρηση και στις διπλωματικές διαμαρτυρίες ή θα επιχειρήσει να παρενοχλήσει το γαλλικό πλοίο.
Για την Αθήνα, το ζητούμενο είναι να προχωρήσει το έργο χωρίς να δημιουργηθεί προηγούμενο τουρκικής συναρμοδιότητας. Και για το διπλωματικό παρασκήνιο των τελευταίων ημερών, η πραγματική δοκιμασία θα είναι εάν το Abeille Marengo μπορέσει να συνεχίσει τις εργασίες του χωρίς εμπόδια.
Διαβάστε περισσότερα
Efsyn.gr