Οταν πριν από δύο χρόνια, στις 2 Σεπτεμβρίου του 2024, στην πρώτη επέτειο της θεομηνίας «Ντάνιελ», βρέθηκε στη Θεσσαλία ο πρωθυπουργός επικεφαλής κυβερνητικού κλιμακίου, η πρώτη εξαγγελία που έκανε ήταν για έργα «Ορεινής Υδρονομίας», αξίας 200 εκατομμυρίων ευρώ. Δύο χρόνια αργότερα, η κυβέρνηση τα ανακοινώνει και πάλι, με την αξία του προγράμματος να έχει πέσει όμως στα 123 εκατομμύρια αφού σχεδόν τα μισά από τα έργα παραμένουν χωρίς χρηματοδότηση.
Τα έργα ορεινής υδρονομίας θεωρούνται ο απλούστερος και οικολογικότερος τρόπος να συγκρατηθούν μεγάλοι υδάτινοι όγκοι στα βουνά και να μην καταλήξουν στον κάμπο για να τον πλημμυρίσουν. Με πολλά μικρά φράγματα στους χειμάρρους, φτιαγμένα από πέτρες και υλικά της περιοχής και χωρίς να πέφτουν τόνοι τσιμέντου, η ροή των υδάτων φρενάρει ψηλά στις βουνοπλαγιές, μειώνεται η διάβρωση των εδαφών και εμπλουτίζεται ο υδροφόρος ορίζοντας. Πρόκειται δηλαδή για έργα μικρής κλίμακας, όπως οι αναβαθμοί, τους οποίους συναντάμε εγκαταλελειμμένους ακόμα και στα νησιά, που εφάρμοζαν εδώ και αιώνες οι τοπικοί πληθυσμοί για να κρατούν το νερό και το χώμα ψηλά και να μην το αφήνουν να χάνεται προκαλώντας καταστροφές.
Κωδική ονομασία
Πριν γίνουν οι πανηγυρικές εξαγγελίες τον Σεπτέμβριο του 2024, τα έργα ορεινής υδρονομίας για τις πληγείσες από τον «Ντάνιελ» περιοχές (Θεσσαλία-Φθιώτιδα) είχαν εγκριθεί τον Αύγουστο από την Κυβερνητική Επιτροπή Συμβάσεων Στρατηγικής Σημασίας και είχαν αποκτήσει και κωδική ονομασία: «Aqua Montis»!
Στην ανακοίνωση που εκδόθηκε από το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας (ΥΠΕΝ), ο τότε υπουργός Θεόδωρος Σκυλακάκης «παρουσίασε τα έργα που υλοποιούνται και αυτά που έχουν δρομολογηθεί στην περιοχή» και πρώτα στη σειρά έβαζε τα ορεινά υδρονομικά έργα σε επτά περιοχές προτεραιότητας, δηλαδή των Δασαρχείων Τρικάλων, Καλαμπάκας, Ελασσόνας, Λάρισας-Αγιάς, Βόλου, Λαμίας και Καρδίτσας, με το σύνολο των ρεμάτων να υπερβαίνει τα 2.000 χιλιόμετρα. «Τα πρώτα έργα αναμένεται να συμβασιοποιηθούν εντός του 2025. Η μέση διάρκεια υλοποίησης των έργων αυτών δεν ξεπερνά τα 2 έτη», κατέληγε τότε η ανακοίνωση.
Τα ποσά
Δύο χρόνια αργότερα (9/9/26), η κοινή ανακοίνωση των υπουργείων Εθνικής Οικονομίας και ΠΕΝ αναφέρεται στο «Aqua Montis» αλλά το «εκτεταμένο πρόγραμμα έργων ορεινής υδρονομίας» έχει συρρικνωθεί από τα 200 στα 123 εκατομμύρια ευρώ. Στο ποσόν αυτό περιλαμβάνονται:
Χρηματοδότηση 96,1 εκατομμυρίων που εγκρίθηκε από το ΕΣΠΑ 2021-2027 για έργα σε μέρος των περιοχών που είχαν αρχικά ανακοινωθεί.
Εργα συνολικού προϋπολογισμού 26,6 εκατομμυρίων στις ορεινές περιοχές αρμοδιότητας του Δασαρχείου Βόλου για τα οποία έχουν ήδη υπογραφεί συμβάσεις με χρηματοδότηση από το Πράσινο Ταμείο.
Στο χωριό Κεραμίδι της Καρδίτσας κατά το πέρασμα του «Ντάνιελ» το νερό έφτασε σχεδόν μέχρι τα κεραμίδια, αλλά για τις ορεινές λεκάνες του νομού δεν έχει εξασφαλιστεί ακόμη χρηματοδότηση. ΓΙΑΝΝΗΣ ΛΙΑΚΟΣ/INTIME NEWS
Διευκρίνιση
Τι έχει τελικά συμβεί; Πώς από τα έργα προτεραιότητας των 200 εκατ., που θα ξεκινούσαν το 2025 για να τελειώσουν το 2027, βρισκόμαστε ακόμη στην εξασφάλιση χρηματοδότησης μόνο για τα μισά; Τις απορίες ανέλαβε να μας λύσει ο περιφερειάρχης Θεσσαλίας, Δημήτρης Κουρέτας, μέσα από κείμενο που έχει αναρτήσει με την υπογραφή του, μιλώντας για «αναιτιολόγητη καθυστέρηση», παρά το γεγονός ότι η Γενική Διεύθυνση Δασών του ΥΠΕΝ και το Υπερταμείο είχαν ολοκληρώσει «σε εξαιρετικά σύντομο χρόνο τις προκαταρκτικές μελέτες για το σύνολο των ορεινών λεκανών του “Aqua Montis”». Κάνοντας τη δική του ανασκόπηση, ο κ. Κουρέτας διευκρινίζει ότι:
1. Για τρεις μεγάλες ορεινές λεκάνες, δηλαδή εκείνες που υπάγονται στα Δασαρχεία Καλαμπάκας, Ελασσόνας και Καρδίτσας, για τα έργα που έχουν εκεί σχεδιαστεί με προϋπολογισμό 91,2 εκατομμύρια ευρώ δεν έχει ακόμη εξασφαλιστεί χρηματοδότηση ώστε να προχωρήσουν οι διαγωνισμοί και να υπογραφούν συμβάσεις.
2. Για τις ορεινές λεκάνες εντός των περιοχών ευθύνης των Δασαρχείων Λάρισας, Αγιάς, Λαμίας, Τρικάλων και Μουζακίου, συνολικού προϋπολογισμού 94.492.749,89 ευρώ, ολοκληρώθηκε η ένταξη της πράξης στο ΕΣΠΑ. Μένει τώρα να εγκριθούν τα Τεύχη Δημοπράτησης και να γίνουν διαγωνισμοί για να οριστούν οι ανάδοχοι.
3. Σύμβαση υπάρχει μόνο για τα έργα στον Βόλο.
Με άλλα λόγια, η μισή Θεσσαλία στα βόρεια και τα νοτιοδυτικά παραμένει αθωράκιστη καθώς τα έργα για τη συγκράτηση από τους ορεινούς όγκους του Ολύμπου, της Πίνδου και των Αγράφων δεν έχουν εξασφαλίσει ακόμη χρηματοδότηση. Σύμφωνα με πληροφορίες, η ένταξη των έργων αυτών παραπέμπεται πλέον για το έτος 2027 και αυτό σημαίνει ότι τότε θα ξεκινήσουν οι διαγωνισμοί και η αντιπλημμυρική προστασία θα έρθει «με ορίζοντα το 2030». «Στη Θεσσαλία έχουμε μάθει ότι δεν αρκεί να μιλάμε θεωρητικά και πρόχειρα για πρόληψη και θωράκιση. Χρειάζονται συγκεκριμένα έργα και χρειάζεται να γίνονται γρήγορα», όπως επισημαίνει στο κείμενό του ο περιφερειάρχης Θεσσαλίας…
Διαβάστε περισσότερα