Τη Δευτέρα αναμένονται στη Βιέννη οι ανακοινώσεις για την πρώτη χώρα εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης που θα φιλοξενήσει έναν λεγόμενο «Return Hub», δηλαδή έναν κόμβο επιστροφής μεταναστών. Σε αυτόν προβλέπεται να μεταφέρονται πρόσωπα των οποίων τα αιτήματα διεθνούς προστασίας έχουν απορριφθεί, στο πλαίσιο συνεργασίας ευρωπαϊκών κρατών με τρίτες χώρες.
Στη συνέντευξη Τύπου θα βρίσκεται και ο υπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου, Θάνος Πλεύρης. Η παρουσία του συνδέεται με την ενεργό συμμετοχή της Ελλάδας στις ευρωπαϊκές διεργασίες για τη διαμόρφωση ενός νέου πλαισίου συνεργασίας με τρίτες χώρες. Η Ελλάδα ανήκει στις λεγόμενες core countries, δηλαδή στον στενό πυρήνα των κρατών που έχουν αναλάβει την πρωτοβουλία και συμμετέχουν στις σχετικές συζητήσεις.
Την επικείμενη ανακοίνωση της πρώτης χώρας υποδοχής έχει προαναγγείλει η πρωθυπουργός της Δανίας, Μέτε Φρεντέρικσεν, σημειώνοντας ότι οι διαβουλεύσεις πλησιάζουν στην ολοκλήρωσή τους. «Πλησιάζουμε στη δημιουργία ενός κέντρου εκτός Ευρώπης. Θα μπορούμε να πούμε περισσότερα την επόμενη εβδομάδα», είχε δηλώσει στο περιθώριο συνόδου Ευρωπαίων ηγετών στο Δουβλίνο. Μεταξύ των χωρών που έχουν εξεταστεί ως πιθανοί προορισμοί περιλαμβάνονται η Ρουάντα, η Ουγκάντα και το Ουζμπεκιστάν, χωρίς να έχει ανακοινωθεί μέχρι στιγμής ποια θα επιλεγεί.
Table of ContentsΚόμβος επιστροφής μεταναστών και ο ρόλος της ΕλλάδαςΔιεθνείς οργανισμοί και εγγυήσεις για τις επιστροφές
Κόμβος επιστροφής μεταναστών και ο ρόλος της Ελλάδας
Η Ελλάδα συμμετέχει στην πρωτοβουλία ως μέλος του Core Group, μαζί με τη Γερμανία, την Ολλανδία, τη Δανία και την Αυστρία. Στόχος των πέντε κρατών είναι να περάσουν από τις πολιτικές διακηρύξεις σε ένα συγκεκριμένο μοντέλο συνεργασίας με τρίτες χώρες για την πραγματοποίηση επιστροφών. Οι ανακοινώσεις στη Βιέννη αναμένεται να δώσουν περισσότερες πληροφορίες για το πρώτο βήμα αυτής της προσπάθειας, ενώ η επιλογή της χώρας υποδοχής θα δείξει πώς μπορεί να προχωρήσει στην πράξη ο σχεδιασμός.
Το μοντέλο προβλέπει τη δυνατότητα επιστροφής σε ασφαλή τρίτη χώρα προσώπων των οποίων το αίτημα διεθνούς προστασίας έχει απορριφθεί. Η εφαρμογή του, σύμφωνα με το πλαίσιο που περιγράφεται, προϋποθέτει την τήρηση των κανόνων του ευρωπαϊκού και του διεθνούς δικαίου. Οι συγκεκριμένες νομικές προϋποθέσεις και οι διαδικασίες που θα ισχύσουν αποτελούν, επομένως, βασικά στοιχεία για την υλοποίηση της πρωτοβουλίας.
Ο υπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου, Θάνος Πλεύρης, έχει διευκρινίσει ότι ο όρος «Return Hub» δεν συνεπάγεται κατ’ ανάγκη τη δημιουργία κλειστών δομών κράτησης. «Δεν μιλάμε για κέντρα με την έννοια ότι κάποιος του οποίου η αίτηση ασύλου απορρίπτεται στέλνεται σε κλειστή εγκατάσταση σε τρίτη χώρα», έχει αναφέρει. Όπως έχει εξηγήσει, επιδίωξη είναι να διαμορφωθεί ένα πλαίσιο που θα επιτρέπει την πραγματοποίηση επιστροφών είτε στη χώρα καταγωγής των μεταναστών είτε σε τρίτη χώρα εκτός ΕΕ.
Η διευκρίνιση αυτή αφορά τον τρόπο με τον οποίο περιγράφεται η πρωτοβουλία, αλλά οι λεπτομέρειες για τη λειτουργία της θα εξαρτηθούν από τις συμφωνίες που θα συναφθούν και τις εγγυήσεις που θα προβλέπονται. Για τις πέντε χώρες, το ζητούμενο δεν είναι μόνο να προσδιοριστεί ένας πιθανός τόπος υποδοχής, αλλά και να υπάρξουν σαφείς όροι συνεργασίας. Στο πλαίσιο αυτό, οι διαδικασίες παρακολούθησης και η συμμόρφωση με τις νομικές υποχρεώσεις αναμένεται να αποτελέσουν κρίσιμα ζητήματα.
Διεθνείς οργανισμοί και εγγυήσεις για τις επιστροφές
Σημαντικό σκέλος του σχεδίου είναι η συμμετοχή διεθνών οργανισμών, με στόχο την παροχή τεχνογνωσίας και τη διαμόρφωση διαδικασιών παρακολούθησης και εγγυήσεων για την εφαρμογή των συμφωνιών με τρίτες χώρες. Η ελληνική πλευρά έχει επισημάνει ότι η παρουσία των οργανισμών στο πεδίο δεν θα μεταφέρει σε αυτούς την ευθύνη των κρατών που συμμετέχουν στην πρωτοβουλία.
«Προφανώς, δεν πρόκειται να μεταθέσουμε αυτή την ευθύνη αλλού. Θέλουμε να αξιοποιήσουμε την τεχνογνωσία και την παρουσία διεθνών οργανισμών, αλλά η ευθύνη βαρύνει από κοινού τις πέντε χώρες», έχει τονίσει ο Θάνος Πλεύρης. Η θέση αυτή υπογραμμίζει ότι η συνεργασία με διεθνείς οργανισμούς προορίζεται να υποστηρίξει την εφαρμογή του σχεδίου, ενώ η ευθύνη για τις σχετικές συμφωνίες και τις υποχρεώσεις τους παραμένει στα κράτη.
Η ελληνική πλευρά έχει θέσει ως πολιτικό στόχο να λειτουργήσει ο πρώτος τέτοιος κόμβος στην Αφρική κατά τη διάρκεια της ελληνικής Προεδρίας του Συμβουλίου της ΕΕ, το δεύτερο εξάμηνο του 2027. Πρόκειται για στόχο που συνδέεται με την εξέλιξη των διαβουλεύσεων και την ολοκλήρωση των απαραίτητων συμφωνιών. Η αναφορά στον χρονικό ορίζοντα δεν υποκαθιστά τις επιμέρους αποφάσεις που απαιτούνται για να καθοριστούν οι όροι λειτουργίας και οι μηχανισμοί εποπτείας.
Το ενδιαφέρον στρέφεται πλέον στις ανακοινώσεις της Δευτέρας στη Βιέννη, καθώς η επιλογή της πρώτης χώρας υποδοχής αναμένεται να αποτελέσει σημαντικό βήμα για την πρωτοβουλία. Παράλληλα, θα παραμένουν προς διευκρίνιση οι πρακτικές και νομικές λεπτομέρειες που θα καθορίσουν πώς θα οργανώνονται οι επιστροφές και πώς θα διασφαλίζεται η εφαρμογή των συμφωνιών.
Για τις πέντε ευρωπαϊκές χώρες, η επόμενη φάση είναι να μετατρέψουν τον πολιτικό σχεδιασμό σε συγκεκριμένες ρυθμίσεις, με σαφείς νομικές προϋποθέσεις, χρονοδιαγράμματα και μηχανισμούς εποπτείας. Η ανακοίνωση στη Βιέννη θα αποσαφηνίσει την πρώτη επιλογή στο πλαίσιο αυτό, ενώ η συνολική πορεία του σχεδίου θα εξαρτηθεί από τις διαβουλεύσεις και τις συμφωνίες που θα ακολουθήσουν.The post Ευρωπαϊκός κόμβος επιστροφής μεταναστών: Τη Δευτέρα οι ανακοινώσεις στη Βιέννη, παρουσία Πλεύρη appeared first on The Indicator.
Διαβάστε περισσότερα