Mήνυση εναντίον Ισραηλινού έφεδρου του ισραηλινού στρατού για εγκλήματα πολέμου και γενοκτονικές πράξεις στη Γάζα κατέθεσε στην Ελλάδα το Ιδρυμα Hind Rajab (Hind Rajab Foundation – HRF). Ο έφεδρος, που ήρθε στη χώρα μας για διακοπές, εντοπίστηκε στην Αθήνα στις 30 Αυγούστου. Το ίδρυμα, με τη μήνυση που κατέθεσε την 1η Σεπτεμβρίου, ζητά από τις ελληνικές αρχές να ασκήσουν ποινική δίωξη σε βάρος του και να δικαστεί στα ελληνικά δικαστήρια, καθώς κατηγορείται ότι συμμετείχε σε επιθέσεις εναντίον μη στρατιωτικών στόχων, μεταξύ των οποίων χώρων θρησκευτικής λατρείας, προκαλώντας τεράστιες καταστροφές.
Αν και ο εισαγγελέας Πλημμελειοδικών Αθηνών απέρριψε τη μήνυση στις 9 Σεπτεμβρίου με το σκεπτικό ότι ο νόμος δεν δίνει δικαιοδοσία στην Ελλάδα να δικάζει εγκλήματα που τελέστηκαν σε άλλη χώρα χωρίς να εμπλέκονται Ελληνες πολίτες, το Ιδρυμα έχει καταθέσει προσφυγή εναντίον της απορριπτικής απόφασης, ζητώντας να ακυρωθεί. Σύμφωνα με το HRF, υπάρχει ανάγκη λογοδοσίας για τα διεθνή εγκλήματα, όπως τα εγκλήματα πολέμου, τα εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας και η γενοκτονία, και υπάρχει το νομικό πλαίσιο στην Ελλάδα για να διωχθούν και να δικαστούν οι υπαίτιοι με βάση την αρχή της οικουμενικής δικαιοδοσίας που την επιβάλλουν διεθνείς συμβάσεις.
Το HRF υπογραμμίζει μάλιστα πως, με βάση τις τέσσερις Συμβάσεις της Γενεύης του 1949 και τα πρόσθετα πρωτόκολλα που καθόρισαν κανόνες για την ανθρωπιστική αντιμετώπιση των θυμάτων των ένοπλων συρράξεων και για την προστασία των αμάχων, τα κράτη έχουν όχι απλώς τη δικαιοδοσία αλλά και την υποχρέωση να αναζητήσουν τους ύποπτους τέλεσης διεθνών εγκλημάτων και να τους οδηγήσουν στη Δικαιοσύνη της χώρας τους. Η μόνη εναλλακτική που προβλέπουν οι συμβάσεις είναι να εκδοθεί υπό προϋποθέσεις ο ύποπτος σε άλλο κράτος για να δικαστεί εκεί.
«Τυχόν άρνηση άσκησης δικαιοδοσίας αντίκειται τόσο στο γράμμα επικυρωμένων με ελληνικό νόμο διεθνών συμβάσεων όσο και στον σκοπό τους, που είναι η πάταξη της ατιμωρησίας ατόμων που καταπατούν θεμελιώδεις κανόνες του διεθνούς δικαίου και ειδικότερα αρχές του υποχρεωτικού διεθνούς ανθρωπιστικού δικαίου, όπως είναι οι σοβαρές παραβιάσεις που αναφέρονται στις Συμβάσεις της Γενεύης», σημειώνουν οι δικηγόροι Ευγενία Κουνιάκη και Νατάσα Μπρακ, επικεφαλής της νομικής υπηρεσίας του HRF.
Eπιπλέον, το Καταστατικό της Ρώμης με το οποίο ιδρύεται το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο ορίζει ότι η πρωταρχική ευθύνη για τη δίωξη των διεθνών εγκλημάτων ανήκει στα κράτη και ότι το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο δρα μόνο συμπληρωματικά, σε ιδιαίτερα σοβαρές υποθέσεις που δεν θέλει να τις αναλάβει ή δεν μπορεί να τις φέρει εις πέρας ένα κράτος. Αλλά και ο Ποινικός Κώδικας ορίζει στο άρθρο 8 ότι οι ελληνικοί νόμοι εφαρμόζονται σε περιπτώσεις εγκλημάτων για τα οποία υπάρχει σχετική πρόβλεψη σε διεθνείς συμβάσεις που έχει υπογράψει και επικυρώσει η Ελλάδα.
Το Ιδρυμα Hind Rajab ζητά να έρθουν αντιμέτωποι με τις Αρχές οι Ισραηλινοί εγκληματίες πολέμου
Η απορριπτική απόφαση της Εισαγγελίας φαίνεται ότι βασίστηκε αποκλειστικά σε διάταξη του νόμου 3848/2011, ο οποίος μετέφερε στην ελληνική έννομη τάξη το καταστατικό του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου, χωρίς να εξετάσει άλλες διατάξεις διεθνών συμβάσεων, που θα έδιναν μια διαφορετική νομική βάση στην υπόθεση.
«Οποιαδήποτε αντίφαση μεταξύ του Νόμου 3948/2011 και των Συμβάσεων της Γενεύης και του άρθρου 8 (ια) του Π.Κ. αποτελεί ζήτημα ερμηνείας του νόμου, το οποίο δεν μπορεί να επιλυθεί μονομερώς βάσει της εισαγγελικής διακριτικής ευχέρειας. Τέτοια ζητήματα απαιτούν δικαστική κρίση. Η Ελλάδα δεν μπορεί να επιτρέψει στη νομική ασάφεια να καταστεί ασπίδα έναντι της λογοδοσίας», σημειώνει η κ. Μπρακ.
Συμπληρώνει: «Στην υπόθεση αυτή κρίνεται αν τα δικαστικά συστήματα της Ευρώπης θα τηρήσουν τις διεθνείς υποχρεώσεις τους ή θα αφήσουν να γίνουν οι χώρες τους ασφαλές καταφύγιο για τους ύποπτους συμμετοχής στη γενοκτονία που συνεχίζεται στη Γάζα. Η Ελλάδα δεν μπορεί απλώς να αποποιηθεί τις υποχρεώσεις της βάσει των Συμβάσεων της Γενεύης. Αναμένουμε από το Εφετείο να αναγνωρίσει αυτές τις υποχρεώσεις και να διασφαλίσει ότι θα ερευνηθούν όπως πρέπει οι τόσο σοβαρές κατηγορίες».
Το HRF έχει καταθέσει περισσότερες από 100 ποινικές καταγγελίες σε 30 χώρες στην Ευρώπη, την Αμερική, την Ασία και την Αφρική, ζητώντας να οδηγηθούν στη Δικαιοσύνη ύποπτοι για σοβαρές παραβιάσεις εναντίον Παλαιστινίων. Σε ορισμένες περιπτώσεις έχουν ήδη δημιουργηθεί κάποιες ρωγμές στο αίσθημα ατιμωρησίας που απολαμβάνουν οι Ισραηλινοί. Στην Ελλάδα, από τις πέντε μηνύσεις που κατέθεσε από τον Σεπτέμβριο του 2025, οι δύο έχουν οδηγήσει στην έναρξη προκαταρκτικής εξέτασης. Η μία είναι η περίπτωση του Ισραηλινού υπουργού Αμυνας, Ισραελ Κατς, που μηνύθηκε από το HRF όταν επισκέφτηκε επισήμως την Ελλάδα τον Ιανουάριο. Το HRF (πήρε το όνομά του από την εξάχρονη Παλαιστίνια που εγκλωβίστηκε στο αυτοκίνητο που οδηγούσαν συγγενείς της, οι οποίοι έπεσαν νεκροί από επίθεση των ισραηλινών δυνάμεων, και τηλεφωνούσε απεγνωσμένα για βοήθεια, ωστόσο οι διασώστες δέχτηκαν θανάσιμα πυρά Ισραηλινών λίγο πριν φτάσουν στο σημείο όπου βρισκόταν η μικρή) είναι αποφασισμένο να δώσει τη μάχη σε όλο τον κόσμο για να κάνει πράξη τον διακηρυγμένο σκοπό του, να τερματιστεί η ατιμωρησία των ισραηλινών δυνάμεων και να αποδοθεί δικαιοσύνη για όλα τα θύματα της γενοκτονίας στη Γάζα.
Η τελευταία μήνυση που κατατέθηκε την 1η Σεπτεμβρίου στρέφεται κατά του Οραν Ρούμπιν, ο οποίος υπηρέτησε στο 424ο τάγμα της ταξιαρχίας Γκιβάτι, γνωστό ως τάγμα Shaked. Το HRF ισχυρίζεται ότι έχει αποδείξεις πως τον Δεκέμβριο του 2023 o Ρούμπιν συμμετείχε στις στρατιωτικές επιχειρήσεις μεγάλης κλίμακας εναντίον της πλατείας Παλαιστίνης και του τζαμιού Αλ Τάκουα στη Γάζα, που δεν αποτελούσαν στρατιωτικό στόχο, προκαλώντας τεράστιες καταστροφές σε δημόσια κτίρια και κατοικίες, κυκλοφορώντας μάλιστα φωτογραφίες από τις καταστροφές, καμαρώνοντας για τις πράξεις τους. Η καταστροφή ιστορικών μνημείων, έργων τέχνης και χώρων θρησκευτικής λατρείας που δεν γειτνιάζουν με στρατιωτικούς στόχους, όπως και η καταστροφή των υπαρχόντων και της περιουσίας αμάχων, αποτελεί σοβαρή παραβίαση των Συμβάσεων της Γενεύης και των πρόσθετων πρωτοκόλλων, όπως έχουν ενσωματωθεί στην ελληνική νομοθεσία, ενώ η εξαφάνιση του πολιτισμού και των χώρων λατρείας ενός λαού θεωρείται γενοκτονική πράξη.
«Η παροχή ασυλίας σε εγκληματίες πολέμου, σε δράστες εγκλημάτων κατά της ανθρωπότητας και γενοκτονικών πράξεων, αποτελεί πρώτα και κύρια πράξη στήριξης των δραστών και συνεπώς της συντελούμενης γενοκτονίας. Για να είμαστε σαφείς. Η ασυλία που παρείχε ο κρατικός μηχανισμός, συμπεριλαμβανομένων των εισαγγελικών και δικαστικών αρχών, στα εγκλήματα των μελών και της ηγεσίας της Χρυσής Αυγής, οδήγησε στη δολοφονία του Παύλου Φύσσα.
Αν θέλουμε πραγματικά να σταματήσουν τα εγκλήματα που διαπράττουν οι ισραηλινές δυνάμεις κατοχής στη Γάζα και στη Δυτική Οχθη, θα χρειαστεί οι ελληνικές εισαγγελικές αρχές να τολμήσουν να διενεργούν επείγουσα προκαταρκτική έρευνα, όταν ύποπτοι τέλεσης αυτών των αδικημάτων βρίσκονται στην Ελλάδα να αναζητούν τον δράστη και να προβαίνουν σε όλες τις νόμιμες ενέργειες για την απόδοση δικαιοσύνης, βάσει των διεθνών υποχρεώσεων της χώρας», επισημαίνει η κ. Κουνιάκη.
Ρωγμές στην ατιμωρησία
Οι επίμονες προσπάθειες του Ιδρύματος Hind Rajab να οδηγήσει στη Δικαιοσύνη τους Ισραηλινούς υπόπτους για τη διάπραξη σοβαρών εγκλημάτων κατά των Παλαιστινίων έχουν αρχίσει να επιφέρουν μικρές ρωγμές στην αίσθηση ατιμωρησίας που απολαμβάνουν οι Ισραηλινοί. Είναι χαρακτηριστικές οι ακόλουθες περιπτώσεις:
Βραζιλία: το Ομοσπονδιακό Δικαστήριο διέταξε να γίνει έρευνα και να ληφθούν μέτρα κατά υπόπτου που είχε ταυτοποιηθεί σε καταγγελία του HRF τον Δεκέμβριο του 2024. Ο ύποπτος διέφυγε στην Αργεντινή, όπου κατατέθηκε εκ νέου καταγγελία, και αργότερα επέστρεψε στο Ισραήλ.
Περού: Οι εισαγγελικές αρχές διέταξαν τον Ιούνιο του 2025 προκαταρκτική έρευνα με βάση καταγγελία του HRF. Τον Απρίλιο του 2026 διέταξαν άλλη προκαταρκτική έρευνα εναντίον Ισραηλινού στρατιώτη του 424ου Τάγματος της Ταξιαρχίας Γκιβάτι έπειτα από καταγγελία του HRF.
Βέλγιο: Τον Ιούνιο του 2025 το HRF κατέθεσε σε συνεργασία με το GLAN (Global Legal Action Network) καταγγελία σε βάρος δύο Ισραηλινών στρατιωτών. Η ομοσπονδιακή αστυνομία τούς συνέλαβε και τους ανέκρινε ενώ βρίσκονταν σε φεστιβάλ. Αφέθηκαν αργότερα ελεύθεροι και επιτράπηκε να εγκαταλείψουν το Βέλγιο, ωστόσο τον Ιούλιο του 2025 ο ομοσπονδιακός εισαγγελέας παρέπεμψε την υπόθεση στο Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο.
Καναδάς: Επειτα από καταγγελία του HRF, της οργάνωσης Canadian Lawyers for International Human Rights (CLAIHR) και της οργάνωσης Legal Centre for Palestine, ο Ισραηλινός καλλιτέχνης και έφεδρος στρατιωτικός Γκάι Χόκμαν τέθηκε υπό κράτηση στο αεροδρόμιο του Τορόντο, όπου ανακρίθηκε για έξι ώρες. Αφέθηκε ελεύθερος ύστερα από διπλωματική παρέμβαση του Ισραήλ, αλλά ανακλήθηκε η βίζα του. Τον περασμένο Αύγουστο, ύστερα από καταγγελία του HRF και του Legal Centre for Palestine, ανακλήθηκε η βίζα του αντιδήμαρχου της Ιερουσαλήμ, Αριε Κινγκ, με αποτέλεσμα να μην μπορέσει να επισκεφτεί τη χώρα.
Διαβάστε περισσότερα