Η μέση τιμή τεστοστερόνης στους άνδρες έχουν μειωθεί κατά περίπου 50% τα τελευταία 50 χρόνια, σύμφωνα με επιστήμονες, οι οποίοι προειδοποιούν ότι η κοινωνία βρίσκεται αντιμέτωπη με μια κρίση ανδρικής γονιμότητας, μεταδίδει ο Guardian.
Σύμφωνα με στοιχεία που παρουσιάστηκαν την Τρίτη στο ετήσιο συνέδριο της Ευρωπαϊκής Εταιρείας Ανθρώπινης Αναπαραγωγής και Εμβρυολογίας (ESHRE) στο Λονδίνο, τα συνολικά επίπεδα τεστοστερόνης στους άνδρες μειώθηκαν κατά 54% μεταξύ 1972 και 2019.
Οι ερευνητές εκτιμούν ότι η αυξανόμενη παχυσαρκία και ο διαβήτης συμβάλλουν σημαντικά στο φαινόμενο. Ωστόσο, υποστηρίζουν ότι ρόλο μπορεί να παίζουν και περιβαλλοντικοί παράγοντες, όπως οι χημικές ουσίες που διαταράσσουν το ενδοκρινικό σύστημα (endocrine disruptors), οι οποίες βρίσκονται σε πολλά καθημερινά προϊόντα, καθώς και η κλιματική αλλαγή.
«Πιστεύω ότι αντιμετωπίζουμε μια μεγάλη κρίση στην ανδρική αναπαραγωγική υγεία και αυτή τη στιγμή δεν της δίνεται η απαραίτητη προσοχή», δήλωσε ο καθηγητής Χαγκάι Λεβίν από το Εβραϊκό Πανεπιστήμιο–Hadassah του Ισραήλ.
«Διαπιστώσαμε μείωση άνω του 50% στα συνολικά επίπεδα τεστοστερόνης μέσα σε αυτή την περίοδο. Αυτό αντιστοιχεί σε πτώση μεγαλύτερη από 1% κάθε χρόνο. Δεν πρόκειται για σύμπτωση ούτε για στατιστικό λάθος. Είναι μια πολύ ισχυρή τάση», πρόσθεσε.
Η συζήτηση για την ανδρική γονιμότητα
Τα νέα ευρήματα αναμένεται να ενισχύσουν τη συνεχιζόμενη επιστημονική συζήτηση σχετικά με το αν η ανδρική γονιμότητα βρίσκεται σε πτώση και ποιοι είναι οι λόγοι.
Η ίδια ερευνητική ομάδα είχε δημοσιεύσει στο παρελθόν μελέτες που έδειχναν σημαντική μείωση του αριθμού των σπερματοζωαρίων τα τελευταία 40 χρόνια, προκαλώντας έντονο δημόσιο ενδιαφέρον. Πρόσφατα, ο υπουργός Υγείας των ΗΠΑ, Ρόμπερτ Φ. Κένεντι Τζούνιορ, χαρακτήρισε τη μείωση της ανδρικής γονιμότητας «υπαρξιακό πρόβλημα».
Ωστόσο, τα συμπεράσματα αυτά εξακολουθούν να προκαλούν διαφωνίες στην επιστημονική κοινότητα.
Ο καθηγητής Τσάνα Τζαγιασένα του Imperial College του Λονδίνου δήλωσε ότι τα νέα δεδομένα αποτελούν «ένα σημαντικό καμπανάκι».
«Το γεγονός ότι οι μελέτες καλύπτουν διαφορετικές χρονικές περιόδους με πείθει πως πράγματι η ανδρική αναπαραγωγική υγεία φαίνεται να επιδεινώνεται με την πάροδο του χρόνου», είπε.
Ο ρόλος της τεστοστερόνης
Η σχέση μεταξύ τεστοστερόνης και υγείας είναι σύνθετη.
Η τεστοστερόνη:
ρυθμίζει την παραγωγή σπερματοζωαρίων,
επηρεάζει τη σεξουαλική επιθυμία,
συμβάλλει στην ανάπτυξη μυϊκής μάζας,
διατηρεί την οστική πυκνότητα,
επηρεάζει τη διάθεση, τα επίπεδα ενέργειας και τον μεταβολισμό.
Παράλληλα, η παχυσαρκία μπορεί να μειώσει τα επίπεδά της, καθώς το υπερβολικό λίπος μετατρέπει μεγαλύτερο μέρος της τεστοστερόνης σε οιστρογόνα.
Οι ειδικοί επισημαίνουν επίσης ότι υπάρχει έντονη επιστημονική συζήτηση γύρω από τα συμπληρώματα τεστοστερόνης, καθώς, αντίθετα με ό,τι πιστεύουν πολλοί, μπορεί να καταστείλουν την παραγωγή σπέρματος.
«Η αναπαραγωγική υγεία αποτελεί πολύ σημαντικό δείκτη της συνολικής υγείας», είπε ο Λεβίν. «Ζούμε σε ένα περιβάλλον που δεν είναι ιδανικό για την υγεία μας, τόσο λόγω της έκθεσης σε χημικές ουσίες όσο και λόγω της κλιματικής αλλαγής και των σύγχρονων συνηθειών ζωής.»
Πώς έγινε η μελέτη
Η μετα-ανάλυση συνδύασε έξι προηγούμενες μακροχρόνιες μελέτες που παρακολουθούσαν τα επίπεδα τεστοστερόνης σε διαφορετικές χρονικές στιγμές.
Συνολικά περιλάμβανε στοιχεία από 118.593 άνδρες σε:
Ισραήλ,
Ηνωμένες Πολιτείες,
Βραζιλία,
Φινλανδία,
Δανία, κατά την περίοδο 1972–2019.
Κάθε μία από τις μελέτες έδειξε πτώση της τεστοστερόνης. Όταν συνδυάστηκαν όλα τα δεδομένα, η συνολική μείωση εκτιμήθηκε στο 54%, ενώ η πτωτική τάση φαίνεται να επιταχύνθηκε μετά το 2000.
Η παχυσαρκία ίσως εξηγεί μέρος του φαινομένου
Οι ερευνητές έλαβαν υπόψη την ηλικία των συμμετεχόντων, όμως δεν μπόρεσαν να ελέγξουν πλήρως άλλους παράγοντες, όπως η παχυσαρκία, η οποία είναι γνωστό ότι συνδέεται στενά με χαμηλά επίπεδα τεστοστερόνης.
Ο Λεβίν εκτίμησε ότι:
«Αν έπρεπε να κάνω μια τεκμηριωμένη εκτίμηση, θα έλεγα ότι ίσως το ένα τέταρτο έως και το μισό της συνολικής μείωσης μπορεί να εξηγείται από την παχυσαρκία και το μεταβολικό σύνδρομο.»
Ο καθηγητής Τζαγιασένα εμφανίστηκε πιο επιφυλακτικός: «Η παχυσαρκία και ο διαβήτης θα μπορούσαν εύκολα να εξηγήσουν ολόκληρη αυτή τη μείωση. Αυτό που χρειάζεται τώρα είναι να διαπιστώσουμε αν, πέρα από αυτούς τους παράγοντες, ευθύνονται και περιβαλλοντικές επιδράσεις.»
Περιβαλλοντικοί παράγοντες και προειδοποιήσεις
Δεν είναι ακόμη σαφές ποιοι περιβαλλοντικοί παράγοντες μπορεί να ευθύνονται, καθώς οι μελέτες σχετικά με την ατμοσφαιρική ρύπανση και τις ενδοκρινικές διαταρακτικές ουσίες έχουν δώσει αντικρουόμενα αποτελέσματα.
Παρόλα αυτά, ο Λεβίν υποστήριξε ότι θα πρέπει να εφαρμοστεί η αρχή της προφύλαξης.
«Δεν χρειάζεται να έχουμε 95% βεβαιότητα για να δράσουμε. Πρέπει να βρούμε καλύτερους τρόπους να μειώσουμε την έκθεση του πληθυσμού σε επικίνδυνες χημικές ουσίες. Προς το παρόν δεν το κάνουμε αρκετά αποτελεσματικά», είπε.
Από την πλευρά του, ο καθηγητής Άλαν Πέισι, ειδικός στην ανδρολογία στο Πανεπιστήμιο του Μάντσεστερ, προειδοποίησε για την αυξανόμενη προώθηση συμπληρωμάτων τεστοστερόνης μέσω των κοινωνικών δικτύων.
«Η λύση που προωθείται είναι “δώστε τεστοστερόνη στους άνδρες”. Όμως, όταν χορηγείται τεστοστερόνη, σταματά η φυσιολογική παραγωγή σπερματοζωαρίων. Το έχω δει πολλές φορές στην κλινική πράξη», τόνισε.
Διαβάστε περισσότερα