Το Φεστιβάλ Ακροναυπλίας ήταν μια προσωπική ανάγκη, στοίχημα και όραμα του Θοδωρή Γκόνη, που έχει καταγωγή από εκείνα τα μέρη. Ο ίδιος με τη συμβολή των τοπικών φορέων κατάφερε να το δημιουργήσει – κι αυτό, φέτος, στην τρίτη του διοργάνωση, φαίνεται πως εξελίσσεται σ’ έναν από τους πλέον ξεχωριστούς και ανερχόμενους πολιτιστικούς θεσμούς της χώρας.
Οι ντόπιοι και οι επισκέπτες θα έχουν την ευκαιρία να παρακολουθήσουν από συναυλία της Γιώτας Νέγκα και τη μουσική παράσταση «Οι Κανταδόρικες Παρέες του Ναυπλίου: Μουσική, Μνήμη και Παράδοση (1920-1970)» από το Μουσικό Σχολείο Αργολίδας, έως το θεατρικό αναλόγιο «Η Μάτση Χατζηλαζάρου και ο Ανδρέας Εμπειρίκος στο Δίχτυ του Αναπλιού» του Χρήστου Δανιήλ με τους Δημήτρη Παπανικολάου και Χριστίνα Μαξούρη, σε σκηνοθετική επιμέλεια του ίδιου του Γκόνη, την «Αντιγόνη στην Ακροναυπλία» από το Τμήμα Θεατρικών Σπουδών του Ναυπλίου και τους «Ανεβοκατεβάτες-Οι παραχειμάζοντες βοσκοί της Αρκαδίας στην Αργολίδα», που συνδυάζει ομιλία πανεπιστημιακών με μουσική συναυλία ανάμεσα στο παραδοσιακό και το σύγχρονο.
Οπότε, δεν μιλάμε για ένα φεστιβάλ που απλώς «μεταφέρει» παραστάσεις της πρωτεύουσας εκτός των τειχών της, αλλά για μια διοργάνωση που ξεκινά από τον ίδιο τον τόπο και τον εμφανίζει ολόκληρο προς κάθε κατεύθυνση. Συνομιλήσαμε με τον ίδιο τον Θοδωρή Γκόνη, ο οποίος πάντα, σε κάθε του έργο σχεδόν, φέρει αυτή τη συνομιλία τόπου-δημιουργίας.
-Στο φετινό σας σημείωμα γράφετε ότι «δραματουργός μας είναι το Ναύπλιον και ο Νομός Αργολίδος». Πολύ συχνά στις δουλειές σας ο τόπος είναι το κλειδί, η αφετηρία και η ουσία.
Ακριβώς γιατί οι τόποι είναι άνθρωποι, και ίσως ο καλύτερος τρόπος να μιλήσεις γι’ αυτούς είναι να μιλήσεις για τον τόπο τους. Οι τόποι είναι οι υπογραφές των ανθρώπων που τους έζησαν και αυτές δεν θα τις βρεις μέσα σε έναν τουριστικό οδηγό. Οι τόποι δεν έχουν μόνο σκηνογραφία και πρόσοψη, έχουν και σπλάχνα. Και το θέατρο, η μουσική, το τραγούδι, που είναι βιωματικές τέχνες, είναι οι καλύτεροι διερμηνείς και ξεναγοί.
-Το Φεστιβάλ Ακροναυπλίας φτάνει στο τρίτο του καλοκαίρι. Ποια στοιχεία δείχνουν ότι έχει αρχίσει να αποκτά δική του ταυτότητα και ότι δεν είναι απλώς ακόμη μία σειρά θερινών εκδηλώσεων;
Από την αρχή, από το πρώτο μας σημείωμα, είχαμε δηλώσει πως θέλουμε ένα φεστιβάλ τοπικής καλλιέργειας, αλλά που ταυτόχρονα θα αναπτύσσεται και θα ανοίγεται σε οικουμενικότερες περιοχές. Θέλαμε και θέλουμε ένα φεστιβάλ που δεν θα υποδέχεται μόνο παραστάσεις, αλλά κυρίως θα παράγει και θα ανταλλάσσει, θα έχει έναν πιο αρχαϊκό τρόπο, θα είναι πολύ κοντά στον γεωργό και στον θαλασσοπόρο. Θα έρχεται πιο κοντά στον ίδιο τον τόπο δηλαδή. Και φέτος, ξανακατεβαίνουμε στο επίπεδο της αφετηρίας μας.
-Πράγματι, το φετινό πρόγραμμα μοιάζει με μια ανασκαφή στη μνήμη του τόπου: παραχειμάζοντες βοσκοί, κανταδόρικες παρέες, εμφύλιες συγκρούσεις, Εμπειρίκος και Χατζηλαζάρου. Πώς επιλέξατε αυτά τα νήματα και ποιο κοινό αφήγημα τα ενώνει;
Είναι έτσι ακριβώς και είναι πέρα για πέρα ηθελημένο. Είναι ένα νήμα που δεν κόβεται για εμάς, δεν έχει καν κόμπους, συνεχίζεται από την πρώτη μας προσπάθεια και αυτό που τα συνδέει είναι η μνήμη, η ιστορία και οι άνθρωποι, όχι μόνο οι ζώντες αλλά και οι άνθρωποι εκείνοι που αποχώρησαν και είναι πάντοτε παρόντες. Και το φεστιβάλ θα τους σκέφτεται και θα υπολογίζει ότι ανά πάσα στιγμή θα μπορούσαν να εμφανιστούν.
«Επιθυμία του φεστιβάλ είναι να συνεργάζεται με τους θεσμούς και τα δημόσια ιδρύματα της πόλης και της ευρύτερης περιοχής»
-Στην «Αντιγόνη στην Ακροναυπλία» συναντώνται η αρχαία τραγωδία, ο Καποδίστριας, οι Μαυρομιχαλαίοι, ο Εμφύλιος, οι εκτελέσεις και οι άταφοι νεκροί. Γιατί επιλέξατε να ανοίξετε σήμερα μια τόσο δύσκολη και ακόμη ενεργή πληγή;
Η παράσταση αυτή αποτελεί μια εξαιρετική πρόταση του Τμήματος Θεατρικών Σπουδών του Πανεπιστήμιου Πελοποννήσου και είμαστε πολύ χαρούμενοι γι’ αυτό, γι’ αυτή τη συνομιλία, τον διάλογο με την ιστορία της Ακροναυπλίας. Εδώ, θα πρέπει να ευχαριστήσω τη Χριστίνα Ζώνιου για την άψογη συνεργασία μας.
Το Φεστιβάλ Ακροναυπλίας ήταν μια προσωπική ανάγκη, στοίχημα και όραμα του Θοδωρή Γκόνη
Επιθυμία του φεστιβάλ είναι να συνεργάζεται με τους θεσμούς και τα δημόσια ιδρύματα της πόλης και της ευρύτερης περιοχής.
Είμαι από τους κατοίκους εκείνους της πόλης του Ναυπλίου που πρόλαβαν να δουν τις φυλακές της Ακροναυπλίας, την ιστορία της και την προσωπική γραμμή της, όχι από φωτογραφίες, αλλά, ακόμα χειρότερα, από αυτούς που ένα πρωί γυρίζοντας το βλέμμα προς τον βράχο της Ακροναυπλίας τις είδαν εξαφανισμένες.
Ωστόσο, στην ερώτησή σας αυτή θα απαντήσει καλύτερα απ’ όλους μας ο Αγγελος Τερζάκης με ένα κείμενό του -γραμμένο στις 3/10/1973- με αφορμή το γκρέμισμα της Ακροναυπλίας την περίοδο της χούντας, με τον τίτλο «Οίστρος ακολασίας»: «Στο Ναύπλιο ο Χρόνος έχει εξαγιάσει το αίμα και τον θάνατο, τα μετουσίωσε σε μνημείο. Μιας αυστηρής, κρυφής ομορφιάς, που απαιτεί προετοιμασία ψυχής, μύηση, για να την προσεγγίσεις. Και Ευλάβεια. Τώρα εμείς πιάνουμε και την πελεκάμε… Ακουσα πως μπήκανε για χάρη της φουρνέλα που πήγανε να ξεθεμελιώσουν το σύμπαν εκεί επάνω. Να τινάξουν την ιστορία στον αέρα. Είμαστε οι περήφανοι σκαπανείς του μέλλοντος». Είναι πολύ σημαντικό να γνωρίζουμε και να ξέρουμε.
-Επιστρέφετε διαρκώς καλλιτεχνικά στον γενέθλιο τόπο σας. Η επιστροφή αυτή λειτουργεί περισσότερο ως συμφιλίωση, ως χρέος ή ως αναμέτρηση; Τι ανακαλύψατε για το Ναύπλιο μέσα από την έρευνα του φεστιβάλ που δεν γνωρίζατε ως παιδί του Ναυπλίου;
Οταν ήμουν παιδί φυσικά δεν γνώριζα τις πραγματικές διαστάσεις του τόπου μου. Φεύγοντας μακριά, κατάλαβα καλύτερα, πολύ καλύτερα, αλλά έτσι γίνεται πάντα: οι αποστάσεις ενώνουν, τα εκατοστά χωρίζουν. Τώρα λοιπόν που επιστρέφω και βλέπω τις πραγματικές διαστάσεις των πραγμάτων, το ξάφνιασμα είναι μεγάλο, αλλά και η επιθυμία να συναντήσω εκείνο το παιδί που ήμουν και εκείνη την Πόλη που περπατούσα και συζούσα ακόμα μεγαλύτερη.
-Αν έπρεπε να επιλέξετε μία εικόνα από τη φετινή διοργάνωση που συμπυκνώνει ολόκληρη τη φιλοσοφία της, ποια θα ήταν;
Τους Ανεβοκατεβάτες να ξεκινούν από το όρος Μαίναλον με τα κοπάδια τους και τις οικογένειές τους και ακολουθώντας τις εποχές ανάμεσα σε βουνά και κάμπους, ανάμεσα σε διαφορετικές κοινότητες, να φτιάχνουν τους δρόμους των κοπαδιών, που ήταν δρόμοι πολιτισμού, ανταλλαγής και συνεργασίας. Να ξεκινούν και να φτάνουν στον κάμπο της Αργολίδας. Οι περισσότεροι σημερινοί κάτοικοι του νομού Αργολίδος είναι παιδιά τους. Ενας από αυτούς είμαι και εγώ.
Τέλος, καθώς στο καλλιτεχνικό του σημείωμα για τη φετινή διοργάνωση επιμένει στο ερώτημα «από πού είσαι, από πού έρχεσαι», ρωτάμε τον Θοδωρή Γκόνη αν για τον ίδια προσωπικά είναι ακόμη ανοιχτή αυτή η ερώτηση. «Οχι πια», μας λέει. «Πιστεύω πως κατάφερα και δηλώθηκα. Και ίσως και να σώθηκα».
info: Ολες οι πληροφορίες για το 3ο Φεστιβάλ Ακροναυπλίας (26/8-6/9) στο nafplio.gr. Η είσοδος σε όλες τις εκδηλώσεις είναι δωρεάν
Διαβάστε περισσότερα
Efsyn.gr