«Eντάξει, εμείς είμαστε “boomers”. Κι ανεπανόρθωτα ρομαντικοί. Λογικό όμως δεν είναι να έχουμε τις αναφορές μας και τα νέα παιδιά τις δικές τους;», μου είπε τις προάλλες, γελώντας, φίλος έπειτα από κουβέντα που είχε με τη 15χρονη κόρη του για το δικό της και το δικό του ελληνικό «soundtrack» του Αυγούστου. Μεταξύ των δύο, το χάος.
Φυσικά εγώ ταυτίστηκα με το δικό του ασυζητητί: «Αύγουστος» (1984) του Νίκου Παπάζογλου, «Αγιος ο έρωτας» (2000) του Γιώργου Ανδρέου σε στίχους Διονύση Καρατζά και η λίστα του συνεχιζόταν κάπως έτσι με old time classics (από Γερμανό μέχρι Σαββόπουλο, Φοίβο Δεληβοριά κ.λπ.), το πιο καινούργιο εκ των οποίων ήταν το «Μια πυρκαγιά σ’ ένα σπιρτόκουτο» (2016) του Παυλίδη μ’ εκείνη την υπέροχη εισαγωγή από τον ήχο των τζιτζικιών. Αλλά είπαμε. Μεταξύ των δικών μας old time classics και των αυγουστιάτικων virals μιας 15χρονης, το χάος, το απόλυτο.
«Τι σου είπε τελικά για τα δικά της;». Του είπε λοιπόν τις τρεις πρώτες προτιμήσεις της γι’ αυτό το καλοκαίρι. Και οι τρεις, άξιες παρατήρησης:
Στην κορυφή της λίστας της δύο από τα 13 τραγούδια του Light στο νέο άλμπουμ του «Romeo II» που κυκλοφόρησε τον Ιούνιο (και όπως επισήμαινε η Minos-EΜΙ, μέχρι το τέλος του μήνα είχε φτάσει στο διεθνές No 7 των Spotify Album Global Charts). Κι εντάξει απ’ αυτό το άλμπουμ καταλάβαμε τον τίτλο «Adam & Eve»: το τραγούδι για το οποίο ο Light συνεργάστηκε με τον Noizy, ανέβηκε κατευθείαν στην κορυφή του Spotify, όπου παρέμεινε, διαβάζουμε, για πέντε συνεχόμενες ημέρες, ενώ έχει ήδη ξεπεράσει τα 3,5 εκατομμύρια streams.
Ο δημιουργός του πάντως τραγουδάει για τον «Αδάμ» και την «Εβ» για λόγους ομοιοκαταληξίας και αυτού του χαρακτηριστικού ιδιώματος των τράπερ αλλά και ειδικά του ίδιου που θέλει συχνά οι καταλήξεις να κόβονται ή αλλού να μπλέκονται με αγγλοελληνικούς νεολογισμούς, σε μια ολοκαίνουργια, συχνά δική του εκδοχή του Greek-American pidgin. Εκεί βέβαια που η 15χρονη «έστειλε» και τον πατέρα της κι εμένα όταν το άκουσα ήταν με τη δεύτερη επιλογή της, «Στείλε άντυ, είμαι όμο» (ή και «Στείλε addy είμαι omw»), του Light και πάλι από το ίδιο άλμπουμ. Τι θα πει αυτό;
Η σπαζοκεφαλιά θα παρέμενε άλυτη αν δεν μεσολαβούσαν οι γνώσεις της μικρής σ’ αυτά τα νεο-Greeklish που καλλιεργεί, εκτός από την ψηφιακή τεχνολογία, και η ραπ. Η φράση που οι περισσότεροι προφέρουν ακριβώς έτσι, εξελληνισμένη -γιατί έτσι την τραγουδάει και ο Light, στο τραγούδι που έχει κανονικά τίτλο «OMW»- σημαίνει: «στείλε διεύθυνση» (address που έγινε «addy» και «άντυ») γιατί είμαι καθ’ οδόν (on my way, που έγινε αρκτικόλεξο «omw» κι από εκεί κατέληξε «όμο»). Οσο για την υποδοχή του, φέρεται να έχει κι αυτό στο Spotify περίπου 3,8 εκατ. streams συνολικά από την κυκλοφορία του.
Ισως αρκετοί να εξοργιστούν μ’ αυτή την κάθετη γλωσσική παρέμβαση του διάσημου Light (γεννημένος στη Θεσσαλονίκη, με Ελληνα πατέρα και μητέρα με καταγωγή από την Κένυα, ο Χρήστος Ιωαννίδης, που έχει δώσει συνέντευξη μέχρι και στον Νίκο Χατζηνικολάου, κάνει από το 2015 τεράστια καριέρα στον χώρο της ελληνικής ραπ και απολύτως συμβατή με αυτούς τους «κώδικες», έχοντας στο ενεργητικό του εκτός από μια μεγάλη σειρά υπερεπιτυχημένων singles με αστρονομική κυκλοφορία και μία σύλληψη το ’21 για παράνομη οπλοφορία, οπλοκατοχή, και προμήθεια και κατοχή ναρκωτικών, καθώς και πολλούς άγριους τσακωμούς).
«Κινέζικα»;
Εγώ, ομολογώ, παραμένω αμφίθυμη. Κυρίως γιατί ανακαλώ τον πάλαι ποτέ καθηγητή της Νομικής στο ΑΠΘ και διανοούμενο Παύλο Πετρίδη, που ενθουσιαζόταν με την αργκό της εκάστοτε νέας γενιάς. Υποστήριζε κάποτε, που μιλούσαμε, ότι αυτό που αναστατώνει και εξοργίζει τους συντηρητικοποιημένους μεγαλύτερους είναι μια λογική «επαναστατικότητα» κάθε νέας γενιάς στη σχέση της με τις προηγούμενες, η οποία όχι μόνο δεν βλάπτει απαραιτήτως τη γλώσσα, αλλά αντιθέτως αποδεικνύει ότι πρόκειται για ζωντανή διαδικασία σ’ έναν μεταλλασσόμενο κόσμο. Μου ανέλυε μάλιστα μ’ ενθουσιασμό εκείνη την εποχή πόσο εύστοχη βρίσκει την έκφραση «μου ανάβουν τα λαμπάκια». Είχε δίκιο;
Το «Στείλε άντυ, είμαι όμο» είναι ένα επόμενο, τολμηρό γλωσσικό βήμα ή μια απαράδεκτη extravaganza, ένας ακραίος νεολογισμός σ’ έναν γλωσσικό κώδικα κατάλληλο μόνο για μυημένους; Αυτή είναι μια μεγάλη συζήτηση – και ο καθένας έχει τη θέση του. Αλλά όχι τόσο μεγάλη όσο η άλλη που εγείρει η επόμενη επιλογή της 15χρονης κόρης του φίλου μου και πολλών πολλών άλλων που «ψηφίζουν» ως απόλυτη επιτυχία αυτού του καλοκαιριού το τραγούδι «Αύγουστος» των Ghost Sounds.
Βάλτε το να το ακούσετε στο YouTube. Διαρκεί 3.26 λεπτά, είναι ένα τραγούδι indie, ψυχεδελικής pop και ερμηνεύεται από μια νεανική γυναικεία φωνή που φέρνοντας κάπως σε Nalyssa Green και Δεσποινίς Τρίχρωμη απογειώνει το ρεφρέν: «Μου χρωστάς έναν Αύγουστο / έναν Αύγουστο σ’ ένα νησί / που δεν ζήσαμε ποτέ μαζί».
Απλοί στίχοι, που ακουμπούν κατευθείαν, αυτονόητα και άμεσα προσλήψιμα στην ερωτική νοσταλγία του ελληνικού καλοκαιριού. Κι αν είναι πολύ απλοϊκότεροι από το «Αγιος ο έρωτας, άγιος καημός / δικός μου και ο Αύγουστος με τις μεγάλες μνήμες» ή από το «Πώς μπορώ να ξεχάσω τα λυτά της μαλλιά / την άμμο που σαν καταρράχτης έλουζε», τη δουλίτσα τους την κάνουν. Επιπλέον ανακαλούν ευθέως και ένα άλλο, σχεδόν αρχετυπικό λόγω Δημήτρη Μητροπάνου… αυγουστιάτικο «χρέος» από το τραγούδι του ΄94 «Τον Αύγουστο που μου χρωστάς», σε μουσική Μάριου Τόκα και στίχους Φίλιππου Γράψα.
Η ιδιαιτερότητα του τωρινού τραγουδιού, πέρα από τη μυστικοπάθεια των δημιουργών του που διατηρούν την ανωνυμία τους πάση θυσία; Η βάση του -μουσική, στίχοι, φωνή- έχει προκύψει σε σημαντικό βαθμό με χρήση AI. Κι αυτό καθόλου δεν αναστέλλει όσους το έχουν κάνει viral, με σχόλια του τύπου: «Μου λένε ότι είναι μουσική και φωνές από AI… Στα τέτοια μου, το μυαλό και τα αυτιά μου δεν τα νοιάζει!!!».
Οι Ghost Sounds και το promo του «Θέρους»
«Φαντάσματα»
Οι Ghost Sounds είναι ένα συλλογικό μουσικό project, όχι μια μπάντα με την κλασική έννοια. Προτιμούν, όπως έχουν πει στο «Πρώτο Θέμα», «να αφήνουμε τη μουσική στο επίκεντρο και να κρατάμε τα πρόσωπα λίγο πιο πίσω». Ξεκίνησαν πειραματιζόμενοι με πασίγνωστα ελληνικά τραγούδια και διασκευές δημιουργώντας έναν ήχο που δεν κατατάσσεται εύκολα: electronica, trip hop, ambient, afro house, house, soul, bossa, future garage. Κοινός παρονομαστής, μια ατμοσφαιρική, νυχτερινή, συχνά κινηματογραφική διάθεση.
Το «Θέρος», το EP τους που κυκλοφόρησε στις 8 Ιουλίου, περιλαμβάνει, πάντως καινούργια τραγούδια, όχι διασκευές: εκτός από τον «Αύγουστο», ακόμη δύο εκδοχές του ίδιου τραγουδιού, «Αύγουστος (Midnight)» και «Αύγουστος (Noir)», και τα «Ερωτες» και «Φίλα με». Ενα μικρό καλοκαιρινό concept, φτιαγμένο ιδανικά για το beach bar κάποιου νησιού.
Οι ίδιοι δεν κρύβουν ότι χρησιμοποιούν εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης. Δεν υποστηρίζουν όμως ότι η AI «γράφει μόνη της» τη μουσική τους. Οι ιδέες, η σύλληψη και οι στίχοι ξεκινούν από τους ίδιους, ενώ η τεχνολογία λειτουργεί ως εργαλείο παραγωγής και επεξεργασίας. Σε κάποια κομμάτια χρησιμοποιούνται και πραγματικά φωνητικά. Για τους Ghost Sounds η AI δεν είναι ο «καλλιτέχνης», αλλά ένα καινούργιο μέσο δημιουργίας – όπως κάποτε υπήρξαν τα synthesizers και τα drum machines.
Και κάπου εδώ βρίσκεται το παράδοξο που εξηγεί ίσως και την επιτυχία τους: ένα απολύτως σύγχρονο τεχνολογικό εργαλείο χρησιμοποιείται για να ανασυστήσει ένα από τα παλαιότερα και πιο αναγνωρίσιμα στερεότυπα της ελληνικής μουσικής – το καλοκαίρι, τη θάλασσα, τον έρωτα και τη μελαγχολία του Αυγούστου.
Οι Ghost Sounds πάντως βρίσκουν όλο και περισσότερους ακροατές: ο «Αύγουστος» μπήκε στις ψηφιακές κατατάξεις, φτάνοντας στο #6 του iTunes και στο #54 του Shazam στην καταγραφή της 28ης Ιουλίου, ενώ το EP «Θέρος» βρέθηκε ακόμη και στη δεύτερη θέση των ελληνικών iTunes albums. Τα τραγούδια τους έχουν αρχίσει να περνούν και στο ραδιόφωνο και στην τηλεόραση.
Η σχέση της AI με την τέχνη και τη δημιουργία είναι μια τεράστια συζήτηση και ένα θέμα που θα βρίσκουμε όλο και συχνότερα μπροστά μας. Οπως και να ’χει, μπροστά σ’ αυτό το φαινόμενο ακόμη και το «Αντυ-Ομο» (OMW) του Light μοιάζει να ’χει μείνει ένα βήμα πίσω.
Διαβάστε περισσότερα
Efsyn.gr