Το ξεκίνημα της εβδομάδας που κλείνει αυτό το Σαββατοκύριακο σημαδεύτηκε από την άδοξη λήξη της προθεσμίας 60 ημερών που όριζε το μνημόνιο κατανόησης που υπέγραψαν Τεχεράνη και Ουάσινγκτον τον περασμένο Ιούνιο, μέσα στην οποία, υποτίθεται, θα έμπαιναν οι βάσεις για μια μόνιμη ειρηνευτική συμφωνία και για έναν σοβαρό κύκλο διπλωματικών διαπραγματεύσεων με αντικείμενο το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν.
Σημαδεύτηκε επίσης από την πρωτοφανή απειλή του Τραμπ κατά του Ομάν, συμμάχου χώρας των Αμερικανών στον Περσικό Κόλπο, να το «ξεκ@@@ στους βομβαρδισμούς» αν συνεχίσει να διαπραγματεύεται με το Ιράν για τη διευθέτηση του Ορμούζ. Για κάτι, δηλαδή, που αναφερόταν σαφώς στο -νεκρό πλέον- μνημόνιο συνεννόησης.
Η παγίδευση
Την επομένη, ο Αμερικανός πρόεδρος άρχισε να κυκλοφορεί έναν χάρτη της περιοχής που είχε κυκλωμένα τα Στενά του Ορμούζ και τα σημείωνε ως «ΝΕΟ Εδαφος των ΗΠΑ». Κατόπιν, κήρυξε μια «ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ D-DAY» (χρησιμοποιώντας την κωδική ονομασία για την ημέρα της απόβασης των συμμαχικών δυνάμεων στη Νορμανδία) κατά του Ιράν, απειλώντας παράλληλα με «οικονομικό πόλεμο άνευ προηγουμένου» οποιαδήποτε χώρα συνεχίσει να διατηρεί εμπορικούς και οικονομικούς δεσμούς με την Τεχεράνη.
Σύμφωνα με μια ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα ανάλυση της Washington Post, ο Ντόναλντ Τραμπ, στριμωγμένος από τα αδιέξοδά του, βάλλει ολοένα συχνότερα κατά δικαίων και αδίκων. «Οι εμπρηστικές δηλώσεις του Τραμπ αυτή την εβδομάδα ήταν ένα σύμπτωμα αυξανόμενης απογοήτευσης, είπαν οι αναλυτές, καθώς ο πρόεδρος φαίνεται να μη βλέπει διέξοδο από τον πόλεμο που ο ίδιος ξεκίνησε. Ανίκανος να υποχρεώσει την Τεχεράνη να παραδοθεί και να κηρύξει τη νίκη που ζητά, ο Τραμπ ξεσπά ολοένα περισσότερο στους συμμάχους του», έγραφε η αμερικανική εφημερίδα.
«Εχει παγιδευτεί σε μια κατάσταση από την οποία δεν μπορεί να ξεφύγει – και σε αντίθεση με πολλά άλλα πράγματα με τα οποία έχει μπλέξει, εδώ δεν μπορεί να διασωθεί», είπε στην Post o Αντριου Λέμπερ, ειδικός σε θέματα Μέσης Ανατολής στο πολιτικό ινστιτούτο Carnegie Endowment for International Peace. «Είναι ένα πρόβλημα», προσθέτει, «που δεν μπορεί να λύσει ούτε με τη στρατιωτική βία ούτε με νταηλίκια. Επομένως, αφού δεν μπορεί να εξαναγκάσει το Ιράν να αλλάξει πορεία, ξεσπά στους συμμάχους».
«Οι δηλώσεις του προέδρου αυτή την εβδομάδα αποδεικνύουν την αγανάκτησή του για το ότι αδυνατεί να πετύχει ακόμα και τον ελάχιστο στόχο να επιστρέψει η κίνηση στα Στενά του Ορμούζ σε κανονικά επίπεδα», σχολιάζει ο Αλαν Εϊρ, πρώην διπλωμάτης που συμμετείχε στην αμερικανική διαπραγματευτική ομάδα που διασφάλισε τη συμφωνία του 2015 για το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν.
Σκεπτικισμός
Οσο για το ερώτημα γιατί το Ομάν ειδικά βρέθηκε στο στόχαστρο του Τραμπ, ο Εϊρ έχει μια θεωρία: «Είναι θυμωμένος με το Ομάν για τον ίδιο λόγο για τον οποίο είναι θυμωμένος και με τη Νότια Κορέα. Καμία από τις δύο χώρες δεν έλυσε το πρόβλημά του», σχολίασε αναφερόμενος στο ξέσπασμα του Τραμπ κατά της Σεούλ λόγω της άρνησής της να συνδράμει στις πολεμικές επιχειρήσεις κατά της Τεχεράνης.
Και κάπως έτσι μάλλον ερμηνεύονται -σε έναν βαθμό τουλάχιστον- η ανακοίνωσή του για μείωση των κοινών στρατιωτικών ασκήσεων με τη Νότια Κορέα και η νέα επίθεση φιλίας προς τον Κιμ Γιονγκ Ουν. Οι δε φουριόζες εξαγγελίες για «άνευ προηγουμένου οικονομικό πόλεμο» κατά του Ιράν και όσων χωρών το βοηθούν άμεσα ή έμμεσα προκαλούν έντονο σκεπτικισμό στις τάξεις των ειδικών.
Ο Εντουαρντ Φίσμαν, υψηλόβαθμος αναλυτής του Greenberg Center for Geoeconomics, σχολιάζει στη Washington Post ότι εξαπολύει συχνά παρόμοιες απειλές, με μικρό όμως αντίκρισμα. Το Ιράν, επισημαίνει ο Φίσμαν, υφίσταται τις αμερικανικές κυρώσεις από το 2018.
Παγκόσμια απειλή
Οπότε αυτό που απομένει στον Τραμπ είναι να απειλήσει με κυρώσεις άλλους εταίρους του Ιράν, ανάμεσά τους την Κίνα, τα ΗΑΕ και την Τουρκία. Μια άλλη επιλογή του θα ήταν να βάλει στο στόχαστρό του διυλιστήρια που αγοράζουν μικρές ποσότητες ιρανικού πετρελαίου και τράπεζες του εξωτερικού που διατηρούν ιρανικά κεφάλαια.
«Η λίστα δεν είναι μεγάλη», επισημαίνει ο Φίσμαν. «Αρα, στην πραγματικότητα δεν μπορείς να κάνεις πολλά, εκτός αν προτίθεσαι πραγματικά να απειλήσεις ολόκληρο τον κόσμο ότι θα τον αποκόψεις από την αμερικανική οικονομία αν έχει την παραμικρή συναλλαγή με το Ιράν. Δεν νομίζω πως είναι πιστευτό κάτι τέτοιο».
Διαβάστε περισσότερα
Efsyn.gr