Με Κάρολο Ντίκενς ξεκίνησε την ομιλία της η Πρόεδρος της Κομισιόν, Ούρσουλα Φον Ντερ Λάιεν: «Ήταν η καλύτερη των εποχών, ήταν η χειρότερη των εποχών». Κάπως έτσι περιέγραψε την Ευρωπαϊκή Ένωση, μιλώντας ενώπιον των ευρωβουλευτών στο Στρασβούργο στο πλαίσιο της βαρυσήμαντης ετήσιας ομιλίας της για την «Κατάσταση της Ευρωπαϊκής Ένωσης».
Στη μισάωρη τοποθέτησή της μίλησε για όσα έχουν γίνει στην ΕΕ, αλλά και όσα υπόσχεται ότι θα γίνουν. Προστασία των παιδιών, αυστηρότεροι κανόνες για τη μετανάστευση, ρύθμιση της Τεχνητής Νοημοσύνης, αύξηση της πρόληψης για τις πυρκαγιές και τους καύσωνες είναι μερικά από τα σημεία που ανέλυσε.
Στο επίκεντρό της βρέθηκε η μείωση των εξαρτήσεων της ΕΕ, μιας Ένωσης που «πρέπει να ξανακερδίσει τις καρδιές των Ευρωπαίων».
Παρακολουθήστε την ομιλία από το 40:10:
«Ο Καναδάς να γίνει το πρώτο συνδεδεμένο μέλος»
Μεγάλο «ατού» της Φον Ντερ Λάιεν, η παρουσία του Πρωθυπουργού του Καναδά στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, με τον οποίο ανακοίνωσε «τη πιο στενή συνεργασία που έχει ποτέ η ΕΕ».
Απευθυνόμενη στον Μαρκ Κάρνεϊ, η Φον Ντερ Λάιεν το κατέστησε σαφές. «Θα ήθελα να συνεργαστώ μαζί σας για να ανοίξουμε τον δρόμο ώστε ο Καναδάς να γίνει το πρώτο συνδεδεμένο μέλος της ΕΕ», είπε, ένα νέο είδος σχέσης με την ΕΕ.
«Μοιραζόμαστε έναν ωκεανό, κοινές αξίες, έναν κοινό τρόπο θεώρησης του κόσμου. Και τώρα θα οικοδομήσουμε επίσης το κοινό μας μέλλον», συμπλήρωσε, ευχαριστώντας τον για την παρουσία του.
Μεγάλος… απών από την ομιλία, αλλά παρών πίσω από τις γραμμές, ο Αμερικανός Πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ, αφορμή και αιτία για αλλαγές που πρότεινε στην ΕΕ.
Ως μια πρώτη ανάλυση, η «Εφ.Συν.» αποκρυσταλλώνει τις βασικές της εξαγγελίες σε 3 σημεία
Για την Άμυνα
Η Πρόεδρος της Κομισιόν πρότεινε τη δημιουργία ενός μηχανισμού που θα λειτουργεί συμπληρωματικά προς το «Άρθρο 4» του ΝΑΤΟ.
«Πιστεύω ότι έφτασε η ώρα για ένα αντίστοιχο «Άρθρο 4» της Ευρώπης ή ένα Πρωτόκολλο Ασφάλειας Έκτακτης Ανάγκης. Όταν ενεργοποιείται από ένα κράτος μέλος, όλα τα κράτη μέλη θα συγκαλούνται για να συντονίσουν μια ευρωπαϊκή απάντηση, να αποτρέψουν περαιτέρω κλιμάκωση και να μετριάσουν τις επιπτώσεις. Και πιστεύω ότι πρέπει να προχωρήσουμε ακόμη περισσότερο», προανήγγειλε η Φον Ντερ Λάιεν.
Υπενθύμισε ότι η δημιουργία της ΕΕ και ο σκοπός της είναι η Ειρήνη. Και τώρα απειλείται λόγω της Ρωσίας. Η Πρόεδρος απαρίθμησε τα περιστατικά που καταγράφηκαν το τελευταίο διάστημα, από τη Λειψία της Γερμανίας ως το drone στη Λιθουανία μόλις προχθές.
Η Φον Ντερ Λάιεν δεν «μάσησε» τα λόγια της για το τι ακριβώς είναι κάθε τέτοια επίθεση: επίθεση με χρήση υλικού στρατιωτικών προδιαγραφών, που πραγματοποιήθηκε από Ρώσους πράκτορες σε ευρωπαϊκό έδαφος. «Μια επίθεση όχι μόνο εναντίον ενός κράτους μέλους, αλλά εναντίον ολόκληρης της Ένωσής μας», είπε.
«Δεν πρέπει να τρέφουμε αυταπάτες για το τι συμβαίνει εδώ: οι υβριδικές απειλές που αντιμετωπίζει η Ευρώπη είναι όλο και λιγότερο «υβριδικές» και όλο και λιγότερο «απειλές» — με την έννοια ότι μετατρέπονται σε πραγματικές, άμεσες ενέργειες. Κυβερνοεπιθέσεις ή δολιοφθορές, εμπρησμοί ή εισβολές μη επανδρωμένων αεροσκαφών. Κλιμακώνονται καθημερινά. Επομένως, καθώς αυξάνεται το επίπεδο της απειλής, πρέπει να αυξάνεται και η ετοιμότητα της Ευρώπης», είπε.
Γι’ αυτόν τον λόγο δεσμεύθηκε ότι θα προτείνει, από κοινού με τον Ύπατο Εκπρόσωπο, μια νέα ευρωπαϊκή στρατηγική ασφάλειας. Στο ίδιο πλαίσιο, θα παρουσιάσουν και ένα νέο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο Ασφάλειας. «Η ανάγκη είναι επιτακτική και η αρχή απλή: η ασφάλεια της Ευρώπης είναι αδιαίρετη», είπε.
Επίσης, πρότεινε ένα νέο ευρωπαϊκό μέσο για την ενίσχυση των στρατηγικών μέσων υποστήριξης και ενίσχυσης επιχειρησιακών δυνατοτήτων (strategic enablers) για μεγαλύτερες παραγγελίες για τη βιομηχανία μας, μεγαλύτερη διαλειτουργικότητα και περισσότερες οικονομίες κλίμακας.
«Δεν χωρά αμφιβολία: η Ευρώπη θα υπερασπιστεί κάθε τετραγωνικό μέτρο του εδάφους της», κατέληξε.
Για τα παιδιά
Ως μητέρα 7 παιδιών, η Φον Ντερ Λάιεν έχει δώσει μεγάλη έμφαση στην προστασία των παιδιών. Στην ομιλία της μίλησε για «αιχμαλωσία» των παιδιών στο scrolling και προανήγγειλε την «απαγόρευση» στην πρόσβαση στα κοινωνικά δίκτυα (social Media) παιδιών κάτω των 15. Η πρόταση θα παρουσιαστεί αναλυτικά αύριο, όμως έδωσε κάποια βασικά στοιχεία.
Όπως είπε, σήμερα οι νέοι Ευρωπαίοι περνούν πλέον τέσσερις έως έξι ώρες την ημέρα μπροστά σε οθόνες. Ωστόσο «αυτό που χρειάζονται τα παιδιά μας είναι χρόνος για να ανακαλύψουν τον εαυτό τους και να μεγαλώσουν μαζί με τους άλλους. Να έρθουν αντιμέτωπα με όλα τα συναισθήματα και τις επιλογές που συνεπάγεται η πραγματική ζωή. Χρειάζονται ακόμη και χρόνο για να βαρεθούν. Διότι τότε είναι που καλούνται να επιστρατεύσουν τη φαντασία τους. Τότε που πρέπει να συζητήσουν, να συμφωνήσουν, να διαφωνήσουν, να διαμορφώσουν άποψη, να αλλάξουν άποψη. Όταν όμως ένα παιδί έχει smartphone, όλα αυτά χάνονται», είπε.
Μέρα και νύχτα, οι γονείς βλέπουν το τίμημα: απώλεια ύπνου, άγχος, ακόμη και αυτοτραυματισμό. Και σε έναν αυξανόμενο αριθμό περιπτώσεων, ακόμη και θανατηφόρες τραγωδίες. Η Πρόεδρος ανέφερε την περίπτωση της Βελγίδας, ενός 14χρονου κοριτσιού που ζούσε στο Βέλγιο. Η Oléa έβαλε τέλος στη ζωή της πριν από ακριβώς έναν μήνα – θύμα διαδικτυακού εκφοβισμού.
«Ως εδώ και μη παρέκει», είπε επί λέξει η Φον Ντερ Λάιεν. Με βάση το παράδειγμα της Αυστραλίας και άλλων χωρών που έχουν προχωρήσει σε δράσεις, η Κομισιόν θα προτείνει τον Νόμο για τα Παιδιά (Kids Act), ο οποίος θα έχει μια σταδιακή και διαφοροποιημένη προσέγγιση. Κάθε ηλικία έχει τις δικές της ιδιαιτερότητες. Επομένως, θα υπάρχει ένα επίπεδο προστασίας προσαρμοσμένο σε κάθε ηλικιακή ομάδα. Κανένας προσωπικός λογαριασμός για άτομα κάτω των 15 ετών.
«Κανένα μέσο κοινωνικής δικτύωσης για άτομα κάτω των 13 ετών. Αυτό σημαίνει ότι, για τις ηλικίες από 13 έως κάτω των 15 ετών, θα επιτρέπονται μόνο περιορισμένοι λογαριασμοί («mini accounts»), οι οποίοι θα δημιουργούνται και θα επιβλέπονται από τους γονείς, με περιορισμένες λειτουργίες και χρονικούς περιορισμούς», είπε η Φον Ντερ Λάιεν.
«Και για τις ηλικίες μεταξύ 15 και 18 ετών, ο ασφαλής σχεδιασμός θα αποτελεί υποχρέωση για τις πλατφόρμες. Γνωρίζω ότι πολλοί θεωρούν τη δύναμη των μεγάλων εταιρειών τεχνολογίας συντριπτική. Και αδύνατο να αναχαιτιστεί. Διαφωνώ. Δεν είμαστε υποχρεωμένοι να αποδεχόμαστε λειτουργίες που προκαλούν εθισμό. Δεν είμαστε υποχρεωμένοι να αποδεχόμαστε την παρασύρση των παιδιών σε περιεχόμενο όλο και πιο ακραίο. Δεν είμαστε υποχρεωμένοι να αποδεχόμαστε τη χρήση φωτογραφιών κοριτσιών για τη δημιουργία σεξουαλικοποιημένων εικόνων μέσω τεχνητής νοημοσύνης», είπε και καταχειροκροτήθηκε.
Η Πρόεδρος τόνισε ότι πλέον οι πλατφόρμες πρέπει να αποδείξουν ότι είναι ασφαλείς. « Η Ευρώπη έχει τη δύναμη να δράσει. Εμείς αποφασίζουμε για τους κανόνες μας, όχι οι μεγάλες εταιρείες τεχνολογίας».
Για το μεταναστευτικό
Στις ακτές της Κρήτης αναφέρθηκε η Πρόεδρος της Κομισιόν στην ομιλία της για να μιλήσει για το μεταναστευτικό. «Η Ευρώπη πρέπει να δράσει ενωμένη. Διαφορετικά, κινδυνεύει να διαλυθεί», είπε, επαναλαμβάνοντας ότι κάθε σύνορο των κρατών-μελών είναι ευρωπαϊκό σύνορο.
Με αφορμή τα γεγονότα στη Θέουτα της Ουκρανίας, η Φον Ντερ Λάιεν προανήγγειλε ένα νέο Ευρωπαϊκό Πλαίσιο Αντιμετώπισης Καταστάσεων Έκτακτης Ανάγκης. «Θα ενεργοποιείται μόνο βάσει αυστηρά καθορισμένων κριτηρίων. Και σε αυτές τις περιπτώσεις, θα επιτρέπει μια χρονικά περιορισμένη και αυστηρά καθορισμένη ευελιξία ως προς τις τυπικές διαδικασίες», είπε. Είναι κάτι που είχε ζητήσει με άρθρο του ο Έλληνας Πρωθυπουργός.
Ωστόσο, η Πρόεδρος της Κομισιόν ήταν ξεκάθαρη: «Το μήνυμα της Ευρώπης είναι σαφές: Θα τηρούμε πάντα τις αξίες και τα θεμελιώδη δικαιώματά μας. Όμως δεν θα κάνουμε ποτέ συμβιβασμούς όσον αφορά την προστασία των συνόρων μας. Εμείς, οι Ευρωπαίοι, αποφασίζουμε ποιος έρχεται στην Ένωσή μας και υπό ποιες συνθήκες. Και όχι οι διακινητές και οι έμποροι ανθρώπων».
Η Ούρσουλα Φον Ντερ Λάιεν πρότεινε επίσης την ενίσχυση Frontex, ιδίως για την επιτάχυνση των επιστροφών. Επίσης βελτίωση στα συστήματα έγκαιρης προειδοποίησης σε συνεργασία με τρίτες χώρες. Θα διασφαλίσουμε τη δυνατότητα εντοπισμού και πρόβλεψης στον διαδικτυακό χώρο.
Για να το ισορροπήσει, η Φον Ντερ Λάιεν μίλησε και υπέρ της μετανάστευσης. «Να διασφαλίσουμε τα δικαιώματα των ατόμων που αναζητούν προστασία. Να διευκολύνουμε την ασφαλή και νόμιμη μετανάστευση μέσω νέων Γραφείων Διευκόλυνσης (Gateway Offices) σε χώρες-εταίρους. Και να υπερασπιστούμε τις ελευθερίες του χώρου Σένγκεν», δήλωσε.
Την ίδια στιγμή, «Θα συνεχίσουμε να αντιμετωπίζουμε τα βαθύτερα αίτια της παράτυπης μετανάστευσης. Πρέπει να συνεργαστούμε με τους γείτονές μας για την τόνωση των επενδύσεων. Για να προσφέρουμε στους νέους ουσιαστικές προοπτικές — ώστε να μην αναγκάζονται να ρισκάρουν τη ζωή τους. Θέσεις εργασίας, δεξιότητες, κατάρτιση, μαθητεία. Γι’ αυτό ανακοινώνω σήμερα μια νέα πρωτοβουλία για τις δεξιότητες και την απασχόληση των νέων στη Μεσόγειο», συμπλήρωσε.
Υπερασπίστηκε το Σύμφωνο Μετανάστευσης, το οποίο «τώρα πρέπει να εφαρμοστεί πλήρως». «Βρισκόμαστε στον σωστό δρόμο. Έχουμε καταγράψει μείωση 55% στις παράτυπες αφίξεις τα τελευταία δύο χρόνια. Και περαιτέρω πτώση 35% φέτος. Πρόκειται για πραγματική πρόοδο», είπε.
Φόρος τιμής στον Έλληνα και τον Δανό πιλότο
Ένα από τα μεγαλύτερα χειροκροτήματα κατά τη διάρκεια της ομιλίας της, η Πρόεδρος της Κομισιόν το δέχθηκε κατά την αναφορά της στους πιλότους που έχασαν τη ζωή τους κατά τη διάρκεια της κατάσβεσης της πυρκαγιάς στην Ψάθα. Παρόντες στο Ευρωκοινοβούλιο του Στρασβούργου ήταν η μητέρα και ο αδερφός του Δανού πιλότου Ρούνε Κάινταλ.
«Οι ομάδες έκτακτης ανάγκης μας έσωσαν αμέτρητες ζωές και σπίτια μόνο μέσα σε αυτό το έτος. Και υπάρχει μια ιστορία που θα ήθελα να διηγηθώ. Είναι η ιστορία ενός Δανού πιλότου, του Rune Kyndal. Το πάθος του για τις πτήσεις τον οδήγησε σε όλο τον κόσμο. Εγκαταστάθηκε σε μια μικρή καναδική πόλη, το Terrace. Έγινε ένας από τους πιο έμπειρους πολιτικούς πιλότους της χώρας. Όμως ο Rune ήθελε να θέσει το ταλέντο του στην υπηρεσία ενός ευρύτερου σκοπού», είπε.
«Έτσι, επέστρεψε στην Ευρώπη για να βοηθήσει στην κατάσβεση δασικών πυρκαγιών σε ολόκληρη την ήπειρό μας. Τον Ιούλιο, εκτέλεσε πολλές επιτυχημένες αποστολές σε όλη την Ελλάδα. Στη συνέχεια, επρόκειτο να κάνει ένα διάλειμμα που δικαιωματικά του άξιζε. Όμως η κατάσταση έκτακτης ανάγκης βρισκόταν στο αποκορύφωμά της. Έτσι, ο Rune αποφάσισε να παραμείνει», διηγήθηκε.
«Λίγες μέρες αργότερα, ενεπλάκη σε ένα τραγικό δυστύχημα, μαζί με τον αξιωματικό-σύνδεσμο πυρόσβεσης. Τόσο ο Rune όσο και ο αξιωματικός έχασαν τη ζωή τους. Πέθαναν ως ήρωες. Ζήτησα από τη μητέρα και τα αδέλφια του Rune να είναι σήμερα μαζί μας ως επίτιμοι προσκεκλημένοι. Αγαπητή Margit, αγαπητέ Tue, αγαπητέ Kaare, είναι τιμή μας που βρίσκεστε εδώ. Ο Rune έδωσε τη ζωή του για να σώσει άλλους. Σήμερα, ολόκληρη η Ευρώπη του οφείλει ευγνωμοσύνη».
Όλοι οι ευρωβουλευτές χειροκρότησαν για τους πυροσβέστες.
Διαβάστε περισσότερα