Τον ρωτάω τι να βάλω για μουσικό χαλί όση ώρα μιλάμε και μου απαντάει «Ίσως κάτι σε ηλεκτρονική μουσική, τύπου Fred again… Είναι και στα φόρτε του αυτή την περίοδο, είναι και η πόλη που έχει γεμίσει πάρτι αυτόν τον μήνα…». Ταυτόχρονα περνάνε από το μυαλό μου όλες οι ωραίες μουσικές που έχω ακούσει τα τελευταία 3,5 χρόνια στην εκπομπή του “Urban Sounds” στο ραδιόφωνο του Κosmos 93.6. Καλλιτέχνες όπως οι Fontaines DC, οι Sleaford Mods, οι Nation of Language, ο Kae Tempest, η Avalon Emerson, Idles, Royal Otis, ANOHNI.
Για τρίτη συνεχόμενη χρονιά είναι ο παρουσιαστής του Αthens Jazz, το οποίο φέτος αναδεικνύεται επισήμως σε θεσμό, αφού συμπληρώνει τα 25 του χρόνια. Ο Μιχάλης Καμάκας από τους πιο νέους -αν όχι ο νεότερος- ραδιοφωνικούς παραγωγούς της πόλης, ξεχωρίζει όχι για την πολύ χαρακτηριστική, σε επίπεδο κλισέ, ραδιοφωνική του φωνή αλλά για την ποσότητα και την ποιότητα της μουσικής που έχει στον πυρήνα του. Ωστόσο στην ερώτηση μου για το ποιο ήταν το turning point που τον έκανε να πει «θέλω να κάνω ραδιόφωνο», μου λέει πως δεν δεν είχε φανταστεί ποτέ τον εαυτό του να κάνει αυτά που κάνει σήμερα. Μικρός ήθελε να γίνει αρχαιολόγος, αλλά κάπου στην πορεία -και από το κλασικό «δεν θα ζήσεις απ’ αυτό» που άκουγε από τον περίγυρο του, το άφησε πίσω και έβαλε έναν πιο «τυπικό» στόχο, τη Νομική. Τελικά σπούδασε Δημόσια Διοίκηση στο Πάντειο. Μεγάλωσε στην Κατερίνη ακούγοντας πολύ ραδιόφωνο όμως. Όπως λέει χαρακτηριστικά: «Ήταν μια εποχή που το ραδιόφωνο της Θεσσαλονίκης ήταν στα καλύτερά του και ευτυχώς έπιανε μέχρι κεί. Μεγάλωσα με Republic, 1055, Rainbow, Imagine και πολλούς ακόμη σταθμούς που πραγματικά διαμόρφωσαν το μουσικό μου αυτί. Και άκουγα επίσης και τις εκπομπές του Γιάννη Πετρίδη στο Πρώτο Πρόγραμμα».
Ξέρετε ότι δεν θα σας κουράσω άλλο με τυπικές πληροφορίες. Λίγο πριν την έναρξη του Athens Jazz 2026, μιλήσαμε με τον Μιχάλη Καμάκα για την jazz του σήμερα, το ραδιόφωνο, την σκηνοθεσία και όλα αυτά που δεν είχε φανταστεί ποτέ ότι θα κάνει.
*Y.Γ. Η μουσική επιλογή είναι ότι αντανακλαστικά θυμήθηκα από τις εκπομπές του*
Πώς οραματιζόσουν την πρώτη σου εκπομπή; Υπήρχε κάποιο κομμάτι που είχες πει ότι «αν κάνω ποτέ ραδιόφωνο, αυτό θα παίξει πρώτο»;
Δεν είχα φανταστεί ποτέ τον εαυτό μου να κάνει ραδιόφωνο, να είναι στα media, να παίζει μουσική, να ασχολείται με voice over ή με τη σκηνοθεσία. Τίποτα από όλα αυτά. Αλλά τελικά η ζωή τα έφερε έτσι ώστε να κάνω πράγματα που πραγματικά με αφορούν και αγαπώ, κι αυτό το θεωρώ πολύ μεγάλο κέρδος. Όταν ήρθε η ώρα να κάνω ραδιόφωνο και να μπω στο Kosmos 93.6 -που είναι και η official αφετηρία όλης αυτής της διαδρομής- υπήρχε σίγουρα πολύ άγχος. Δεν θα ήθελα καν να μπω στη διαδικασία να ακούσω εκείνη την πρώτη εκπομπή πέντε χρόνια μετά, πραγματικά. Θυμάμαι πάντως ότι ξεκίνησα με το “Move On Up” του Curtis Mayfield. Τα υπόλοιπα, ας μείνουν καλύτερα στο αρχείο…Η αλήθεια όμως είναι ότι μέχρι στιγμής έχω καταφέρει να κάνω ακριβώς το ραδιόφωνο που φανταζόμουν. Και αυτό έχει κάτι πολύ αθώο και παιδικό μέσα του: να μπορείς να επιλέγεις εσύ τη μουσική που θα παίξει.
Mου είπες πριν ότι άκουγες την εκπομπή του Γιάννη Πετρίδη. Και τώρα συναντιέστε στους ίδιους διαδρόμους….
Από τα πιο ωραία πράγματα όλης αυτής της διαδρομής είναι ότι χρόνια μετά συναντιόμαστε πλέον στους διαδρόμους της ΕΡΤ και τα λέμε. Κι αυτό είναι λίγο μαγικό. Να μπορείς να συνομιλείς με έναν άνθρωπο που για σένα ήταν ένα ραδιοφωνικό τοτέμ όταν μεγάλωνες.
Εμείς οι «ραδιοφωνάκηδες» είμαστε λίγο πιο ρομαντικοί άνθρωποι; Κάπως πιο slow living μέσα σε όλο αυτό το χάος;
Νομίζω πως ναι, κάπως ισχύει αυτό. Όταν ασχολείσαι τόσο πολύ με τη μουσική, σε ένα επίπεδο που ξεπερνά το επιφανειακό, μοιραία αποκτάς και κάποιες πιο έντονες ευαισθησίες. Και πιστεύω γενικά ότι οι άνθρωποι που αγαπούν πραγματικά τη μουσική μεγαλώνουν και όμορφα. Έχουν έναν τρόπο να προστατεύουν λίγο περισσότερο τον εσωτερικό τους κόσμο. Το ραδιόφωνο και η μουσική είναι κάπως ένα καταφύγιο μέσα σε όλο αυτό το κομφούζιο που ζούμε τα τελευταία χρόνια σαν κοινωνία. Ένας τρόπος να χαμηλώνει λίγο ο θόρυβος γύρω μας.
Στην εποχή του streaming και των ατελείωτων επιλογών πιστεύεις ότι ο κόσμος ακούει ακόμα προσεκτικά μουσική ή απλά τη χρησιμοποιεί σαν background noise της καθημερινότητας;
Νομίζω πως υπάρχουν και τα δύο. Σίγουρα αυτό που λέμε «μουσική για χαλί» είναι πολύ γνώρισμα της εποχής μας, αλλά από την άλλη υπάρχουν ακόμα άνθρωποι που ψάχνουν πραγματικά τη μουσική. Που θα σου στείλουν μήνυμα για ένα κομμάτι που έπαιξες, που θα σε πάρουν τηλέφωνο επειδή δεν έχουν ακόμα ανακαλύψει το Shazam, ή που μέρες μετά θα σου μιλήσουν για έναν δίσκο που ανέφερες στην εκπομπή και θα σου πουν τι τους άφησε. Οπότε ναι, υπάρχουν ακόμα ενεργοί ακροατές και αυτό είναι πολύ ελπιδοφόρο. Νομίζω επίσης ότι το καλό ραδιόφωνο, ειδικά στην εποχή του streaming, οφείλει να κάνει λίγο ένα ξεσκαρτάρισμα. Ο παραγωγός πρέπει να ακούει πολλή μουσική, να φιλτράρει, να αφουγκράζεται τάσεις και πράγματα που γεννιούνται μέσα από διαφορετικές σκηνές και να τα μετατρέπει σε ένα ραδιοφωνικό πακέτο που να είναι και ευχάριστο αλλά και κάπως εκπαιδευτικό. Και μεταξύ μας, δεν είναι κακό καμιά φορά να παίζουμε και λίγο πιο ζόρικες μουσικές. Δεν χρειάζεται συνέχεια να χαϊδεύουμε αυτιά.
Τι δεν καταλαβαίνει ο κόσμος για αυτή τη δουλειά;
Για το ραδιόφωνο, τουλάχιστον όπως το υπηρετώ εγώ, νομίζω ότι ο περισσότερος κόσμος δεν καταλαβαίνει πόση δουλειά υπάρχει πίσω από δύο εκπομπές την εβδομάδα. Υπάρχει πάρα πολύ ψάξιμο, πολύ digging στη μουσική και μια καθημερινή επαφή με καλλιτέχνες και ανθρώπους της εγχώριας σκηνής. Θα σου στείλουν demos, ακυκλοφόρητα κομμάτια, κι αυτό σε κρατάει σε μια μόνιμη εγρήγορση. Νιώθεις ότι είσαι ένα ζωντανό κομμάτι της σκηνής και όλου αυτού που συμβαίνει μουσικά γύρω σου. Οπότε ναι, το ραδιόφωνο δεν είναι απλώς «ανοίγω ένα μικρόφωνο και μιλάω». Θέλει πολλή προετοιμασία, πολλή αγάπη και κυρίως να είσαι συνεχώς συντονισμένος με όσα συμβαίνουν εκεί έξω.
Πώς είναι το συναίσθημα να μιλάς σε τόσο κόσμο χωρίς να βλέπεις κανέναν απέναντί σου;
Στην αρχή θυμάμαι έλεγα συχνά ότι είναι κάπως παρανοϊκό όλο αυτό. Να είσαι μόνος σε ένα δωμάτιο και να μιλάς, όχι απλά να μιλάς, αλλά να δίνεις και συναίσθημα σε αυτά που λες, να τα χρωματίζεις, να εκτίθεσαι με έναν τρόπο απέναντι σε κόσμο που δεν βλέπεις ποτέ. Με τα χρόνια βέβαια, κάπως παύεις να το συνειδητοποιείς. Αυτό που προσπάθησα όμως να κρατήσω από την πρώτη στιγμή μέχρι σήμερα είναι να μην καμουφλάρω ποτέ το πώς νιώθω. Ακόμα και στις δύσκολες μέρες, όταν έμπαινα στο στούντιο, δεν προσπαθούσα να φορέσω έναν μανδύα ευφορίας. Κάπως το επικοινωνούσα αυτό. Γιατί για μένα το ραδιόφωνο δεν είναι ένας άνθρωπος που ανοίγει μικρόφωνο και μιλάει ευχάριστα σαν να είναι ΑΙ βρέξει-χιονίσει. Είναι μοιρασιά. Ακόμα και των δύσκολων στιγμών. Και πολλές φορές εκεί είναι που βρίσκεις και τη μεγαλύτερη σύνδεση με τους ακροατές, γιατί πάντα θα υπάρχει κάποιος εκεί έξω που θα ταυτιστεί μαζί σου.
Πέρα από το ραδιόφωνο κινείσαι και στον χώρο της σκηνοθεσίας. Το ντοκιμαντέρ «Αρμάνοι οι Βλάχοι» άφησε πολύ ωραίο αποτύπωμα και απ’ ό,τι ξέρω ετοιμάζεις ήδη το επόμενο βήμα. Πώς γεννήθηκε αυτή η ανάγκη;
Τα ντοκιμαντέρ είναι κι αυτά μια αγάπη που προέκυψε μέσα στη διαδρομή, χωρίς να την έχω σχεδιάσει από πριν. Και ελπίζω πραγματικά να παραμείνουν κομμάτι της ζωής μου και τα επόμενα χρόνια. Οι Αρμάνοι ήταν η πρώτη μεγάλη σκηνοθετική μου δουλειά. Και θεωρώ ότι, για τα δεδομένα μιας μικρής παραγωγής αλλά και του άγουρου της τότε σκηνοθετικής μου παρουσίας, η ταινία έκανε ένα όμορφο ταξίδι. Αυτό φάνηκε και στις προβολές που έγιναν σε διάφορα μέρη της Ελλάδας, όπου ο κόσμος πραγματικά την αγκάλιασε. Αυτή την περίοδο δουλεύω πάνω σε ένα ντοκιμαντέρ για τη ζωή του Γιώργου Πολυχρονίου. Είναι ένα πρότζεκτ που τραβάει εδώ και αρκετό καιρό και κάπως έχει γίνει η προσωπική μου Οδύσσεια. Ελπίζω κάποια στιγμή να ολοκληρωθεί και να βγει προς τα έξω, όπως του αξίζει.
Ερχόμενοι στο σήμερα, το Athens Jazz Festival κλείνει 25 χρόνια και εσύ γίνεσαι επίσημα για τρίτη φορά παρουσιαστής του θεσμού. Πώς νιώθεις γι’ αυτό;
Θες να σου απαντήσω ειλικρινά; Αγχωμένος. Ίσως λίγο λιγότερο από την πρώτη χρονιά, αλλά το άγχος υπάρχει ακόμα και μάλλον είναι και υγιές. Πέρα από την πλάκα όμως, χαίρομαι πραγματικά πάρα πολύ που είμαι κομμάτι αυτής της ομάδας και αυτού του φεστιβάλ. Το Athens Jazz πλέον είναι ένας ιστορικός θεσμός για την πόλη και φέτος, με τα 25 χρόνια, αποκτά και έναν πολύ ιδιαίτερο επετειακό χαρακτήρα. Και αυτό που μου αρέσει πολύ είναι ότι παραμένει ένα φεστιβάλ με τα αυτιά του ανοιχτά σε ό,τι συμβαίνει τώρα στην jazz. Δεν μένει στάσιμο. Παρακολουθεί τις τάσεις, τις νέες σκηνές, τους νέους ήχους. Και έχοντας ήδη ακούσει μέρος του φετινού line-up, μπορώ να πω ότι και φέτος θα έχει πάρα πολύ ενδιαφέρον.
Και νομίζω ότι είναι ανεκτίμητης αξίας το γεγονός ότι για μία εβδομάδα, στο κέντρο της Αθήνας, σε έναν χώρο όπως η Τεχνόπολη, ο κόσμος μπορεί να έρχεται δωρεάν και να ακούει τόσο ωραίες μουσικές. Οπότε ναι, το περιμένω πώς και πώς και σας περιμένουμε όλους και φέτος.
Μουσικά γινόμαστε μάρτυρες μιας μεγάλης αναγέννησης και επανατοποθέτησης της jazz στον μουσικό χάρτη. Πιστεύεις ότι είναι ένα είδος που μπορεί να γίνει πραγματικά mainstream;
Η jazz τα τελευταία χρόνια έχει αποκτήσει τεράστιο ενδιαφέρον και προσωπικά θεωρώ ότι αυτή τη στιγμή είναι ίσως το πιο cool μουσικό είδος στον παγκόσμιο μουσικό χάρτη. Είναι ένα πεδίο όπου συμβαίνουν συνεχώς καινούργια πράγματα, γίνονται φοβερές μίξεις και γεννιούνται πολύ ενδιαφέρουσες σκηνές. Και αυτό που μου αρέσει περισσότερο είναι ότι προσελκύει όλο και πιο νεανικό κοινό. Για μένα αυτό είναι πάντα πολύ σημαντικό. Δίνω γενικά μεγάλη σημασία στα μουσικά ρεύματα που καταφέρνουν να τραβήξουν νέα παιδιά στην ακρόαση και το βλέπω ξεκάθαρα πλέον στα jazz live, είτε στην Αθήνα είτε στο εξωτερικό. Υπάρχει κόσμος πολύ μικρότερων ηλικιών που έρχεται με πραγματικό ενδιαφέρον να ακούσει μουσική.
Και βέβαια αξίζει να πούμε ότι και η εγχώρια jazz σκηνή παράγει και εξάγει τα τελευταία χρόνια κάτι πραγματικά πάρα πολύ αξιόλογο. Υπάρχουν μουσικοί και projects στην Ελλάδα που δεν έχουν τίποτα να ζηλέψουν από αντίστοιχες δουλειές του εξωτερικού.
Info
Athens Jazz | 25 – 31 Μαΐου
The post Μιχάλης Καμάκας: «Αυτή τη στιγμή η jazz είναι ίσως το πιο cool είδος στον παγκόσμιο μουσικό χάρτη» appeared first on ελculture – Θέατρο, Μουσική, Τέχνη & Πολιτισμός.
Διαβάστε περισσότερα