–Μια διαφορετική αποτίμηση της τραγωδίας των τελευταίων ημερών
Του
ΝΙΚΟΥ ΣΤΡΑΒΕΛΑΚΗ,
Οικονομολόγου του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών
Η Ελλάδα βρέθηκε και σε μεγάλο βαθμό βρίσκεται ακόμη στο έλεος των πυρκαγιών, ενώ τα κυριότερα μέτωπα τις προηγούμενες μέρες εντοπίστηκαν στη Βοιωτία και τη Δυτική Αττική. Η ελλιπής σε προσωπικό και μέσα Πυροσβεστική Υπηρεσία θρήνησε και άλλα θύματα, μετά τη σύγκρουση δύο πυροσβεστικών ελικοπτέρων στην Ψάθα.
Εν μέσω αυτού του σκηνικού, προκαλεί έκπληξη η εμμονή της κυβέρνησης να μην εξοπλίζει την Πυροσβεστική Υπηρεσία με προσωπικό και μέσα πυρόσβεσης. Συγκεκριμένα, από το Πρόγραμμα «Αιγίς», προϋπολογισμού 2,1 δισ. ευρώ (τα 645 εκατ. από το «Ελλάδα 2.0» και τα υπόλοιπα από το ΕΣΠΑ και το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων), έχει συμβασιοποιηθεί το 55% και δεν έχει υλοποιηθεί ούτε το 10% των έργων. Αλλά το γεγονός και μόνο ότι από το Πρόγραμμα «Ελλάδα 2.0», όπου έχουν δαπανηθεί ήδη 36 δισ. ευρώ, μόλις 645 εκατ. ή το 1,8% αφορά πυροσβεστικά μέσα και υποδομές, τα οποία δεν έχουν αποκτηθεί ακόμη, δείχνει πόσο χαμηλά στις κυβερνητικές ιεραρχήσεις βρίσκεται η δασοπροστασία.
Τα πράγματα γίνονται έως και ύποπτα, αν αναλογιστεί κανείς ότι στη χρήση γης που αφορά δασικές εκτάσεις υπάρχουν εξαιρέσεις που αφορούν έργα ανανεώσιμων πηγών ενέργειας καθώς και στρατιωτικές εγκαταστάσεις, οδικά δίκτυα και άλλα. Δηλαδή, μπορεί κάποιος ιδιώτης να χρησιμοποιήσει καμένη γη για ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και το ίδιο ισχύει και για το κράτος, για στρατιωτικές εγκαταστάσεις και άλλες υποδομές. Το γεγονός ότι η κυβέρνηση δεν έσπευσε να κλείσει τα παραθυράκια του νόμου, μετά την έξαρση των πυρκαγιών τα τελευταία χρόνια και παρά τις μαζικές επιδοτήσεις για φωτοβολταϊκά και αιολικά πάρκα, είναι κάτι που πρέπει να διερευνηθεί. Ίσως η σχετική έρευνα να μην αναδείξει μόνο πολιτικές ευθύνες, αφού η θεσμική θωράκιση δεν έχει κόστος και, παρ’ όλα αυτά, δεν ελήφθη κάποια μέριμνα. Ανάλογη επαγρύπνηση πρέπει να υπάρξει και για νέες στρατιωτικές εγκαταστάσεις, ελληνικές ή ξένες, σε δασικές περιοχές. Άλλωστε και άλλες ξένες δυνάμεις, πλην των Αμερικανών (βλέπε Γαλλία), θέλουν να εγκαταστήσουν βάσεις σε ελληνικό έδαφος.
Το σημαντικότερο πρόβλημα όμως είναι, κατά τη γνώμη μου, ο κοινωνικός μιθρυδατισμός γύρω από αυτό το τεράστιο πρόβλημα. Όπως ο αρχαίος βασιλιάς του Πόντου Μιθρυδάτης έπαιρνε μικρές δόσεις δηλητήριο ώστε να αποκτήσει ανοσία, έτσι και εμείς δεχόμαστε δόσεις απευθείας τηλεοπτικής κάλυψης των πυρκαγιών, ώστε να θεωρήσουμε τις φωτιές του καλοκαιριού ως κάτι φυσιολογικό.
Βέβαια, δεν είναι έτσι. Από το 2020 έως το 2025 έχουν καεί πάνω από 3,5 εκατ. στρέμματα δασικών εκτάσεων, ενώ φέτος έχουν καεί ήδη 700.000 στρέμματα. Πρόκειται για αστρονομικούς αριθμούς, συγκρινόμενους με την τελευταία 30ετία. Μάλιστα υπάρχουν και περιοχές, όπως η Εύβοια και η Χίος, όπου οι πυρκαγιές έχουν αφήσει οριστικό περιβαλλοντικό αποτύπωμα και, παρ’ όλα αυτά, δεν υπάρχει καμιά μελέτη μερικής έστω αποκατάστασης.
Σε αυτά πρέπει να προστεθούν και οι τελευταίες διαρροές του υπουργείου Οικονομικών. Δημοσιογράφος μού είπε στον αέρα του καναλιού της Ναυτεμπορικής ότι το υπουργείο Οικονομικών διαρρέει ότι οι υποτιθέμενες παροχές της ΔΕΘ θα εξαρτηθούν από το κόστος των πυρκαγιών. Φυσικά, με τη λέξη «κόστος» εννοούν τα χρήματα με τα οποία το κράτος θα αποζημιώσει τους πυρόπληκτους. Εδώ, στην ανθρώπινη τραγωδία και στον περιβαλλοντικό παραλογισμό, έρχεται να προστεθεί και ο νεοφιλελευθερισμός.
Δεν φτάνει που ο κόσμος μένει απροστάτευτος απέναντι στις φωτιές, η αποζημίωσή του θεωρείται και δημοσιονομικό κόστος. Μάλιστα το κόστος αυτό θα καλυφθεί από τα υπερπλεονάσματα του προϋπολογισμού, σε βάρος των όποιων παροχών θα προέκυπταν από αυτά. Με αυτήν τη λογική, αν είχαμε ελλειμματικό προϋπολογισμό, μπορεί και να μην καταβάλλονταν καθόλου αποζημιώσεις στους πυρόπληκτους.
Είναι κοινωνικό καθήκον να αντισταθούμε απέναντι σε όλον αυτόν τον νεοφιλελεύθερο παραλογισμό. Διαφορετικά, κινδυνεύουμε να πέσουμε σε έναν μόνιμο κοινωνικό λήθαργο, αφήνοντας το πεδίο ελεύθερο σε ανθρώπους με διαστρεβλωμένη λογική να διαμορφώσουν το περιβάλλον στο οποίο θα ζήσουμε.
ΤΟ ΠΑΡΟΝ
The post Πύρινη κόλαση και νεοφιλελεύθερος παραλογισμός – Του Ν. Στραβελάκη appeared first on ΤΟ ΠΑΡΟΝ.
Διαβάστε περισσότερα