Επιπλέον έσοδα τουλάχιστον 500 δισ. δολαρίων ετησίως θα μπορούσαν να έχουν οι κυβερνήσεις παγκοσμίως από τη φορολόγηση των πολυεθνικών εταιρειών, χωρίς να αυξήσουν τους φόρους, αλλά αν αλλάξουν τον τρόπο με τον οποίο οι τελευταίες πληρώνουν.
Μια νέα μελέτη που εκπόνησε η παγκόσμια ομοσπονδία συνδικάτων του δημόσιου τομέα (PSI) και το Δίκτυο Φορολογικής Δικαιοσύνης (ΤJN ) διαπιστώνει ότι η αλλαγή του τρόπου με τον οποίο οι χώρες της υφηλίου καθορίζουν το πού μια πολυεθνική εταιρεία πληρώνει φόρο επί των κερδών της θα μπορούσε να φέρει μια νέα εποχή στο παγκόσμιο φορολογικό σύστημα. Σε αυτή τη νέα εποχή μοναδικοί χαμένοι θα είναι φορολογικοί παράδεισοι και οι φοροφυγάδες, ενώ αντίθετα όλοι οι υπόλοιποι θα έχουν κέρδη.
Η πρόταση του ΟΗΕ
Μέχρι σήμερα οι χώρες βασίζονται σε μια προσέγγιση 100 ετών «πληρώνω όπου δηλώνω»(pay where you say), που θεσπίστηκε από την Κοινωνία των Εθνών και απαιτεί από τις κυβερνήσεις να φορολογούν τα κέρδη των πολυεθνικών εταιρειών με βάση το πού αυτές τα δηλώνουν. Αγκαλιάζοντας αυτή την προσέγγιση οι πολυεθνικές εταιρείες επιλέγουν τη μεταφορά των κερδών τους σε φορολογικούς παραδείσους πριν τα δηλώσουν, στερώντας από τις κυβερνήσεις πολύτιμα έσοδα εκατοντάδων δισ. δολαρίων.
To σχέδιο που προτείνεται στις διαπραγματεύσεις του ΟΗΕ για μια νέα παγκόσμια φορολογική συμφωνία προβλέπει την αντικατάσταση αυτής της προσέγγισης και την υιοθέτηση ενός μοντέλου «πληρώνω όπου δραστηριοποιούμαι» (pay where you play) το οποίο θα φορολογεί τα κέρδη των πολυεθνικών εταιρειών με βάση το πού πραγματικά δραστηριοποιούνται – δηλαδή, πού απασχολούν τους εργαζομένους τους, παράγουν και πωλούν τα αγαθά και τις υπηρεσίες τους. Μια τέτοια προσέγγιση θα καθιστούσε άχρηστη τη μεταφορά κερδών σε φορολογικούς παραδείσους αυξάνοντας, σύμφωνα με τη μελέτη, τις εισπράξεις εταιρικού φόρου από τις πολυεθνικές εταιρείες κατά 24% χωρίς να αυξηθούν οι φορολογικοί συντελεστές.
Εκτόξευση των εσόδων
Οι χώρες υψηλού εισοδήματος προβλέπεται ότι υιοθετώντας την προσέγγιση που εισηγείται ο ΟΗΕ θα αυξήσουν τον εταιρικό φόρο που εισπράττουν από τις πολυεθνικές κατά 21%, εισπράττοντας κάθε χρόνο τουλάχιστον 140 δισ. δολάρια περισσότερα απ’ ό,τι σήμερα. Οι χώρες ανώτερου-μεσαίου εισοδήματος θα εισπράξουν αντίστοιχα τουλάχιστον 112 δισ. δολάρια περισσότερα ετησίως (+31%).
Στην «απέναντι όχθη», οι χώρες χαμηλότερου μεσαίου εισοδήματος θα δουν τα ποσά να τριπλασιάζονται, καθώς θα βάζουν στα ταμεία τους τουλάχιστον 61 δισ. δολάρια περισσότερα από τις πολυεθνικές, ενώ οι χώρες χαμηλού εισοδήματος θα το πενταπλασιάσουν εισπράττοντας τουλάχιστον 3,6 δισ. δολάρια περισσότερα ετησίως.
Από την πλευρά τους, αν υιοθετήσουν το προτεινόμενο μοντέλο φορολόγησης οι χώρες της Ε.Ε., θα εισπράξουν 57 δισ. ευρώ περισσότερα ετησίως σε εταιρικό φόρο. Ποσό τετραπλάσιο από τα 15-16 δισ. ευρώ που έχουν δεσμεύσει για την προσαρμογή των τομέων της γεωργίας, της ενέργειας και των μεταφορών στην κλιματική αλλαγή.
Εκτιμάται πως ο παγκόσμιος Νότος σε έναν μόνο χρόνο θα εισπράξει ποσό μεγαλύτερο από τα συνολικά δάνεια που χρωστούν οι χώρες του στο ΔΝΤ. Συγκεκριμένα με τρέχουσες πιστώσεις 150 δισ. δολαρίων από το ΔΝΤ οι χώρες της G7 εκτιμάται ότι θα έχουν συνολικές εισπράξεις 155,5 δισ. δολάρια από τον εταιρικό φόρο των πολυεθνικών. Καθώς υπάρχουν μεγάλες διαφοροποιήσεις μεταξύ των χωρών -τόσο σε χρέη έναντι του ΔΝΤ όσο και σε προσδοκώμενα έσοδα από τις πολυεθνικές- η έκθεση εκτιμά ότι μια τυπική χώρα αυτής της ομάδας θα χρειαζόταν μόλις 5 χρόνια και 8 μήνες για να αποπληρώσει τα δυσβάσταχτα δάνεια του Ταμείου…
Η Ελλάδα, που αποτελεί μια από τις πιο χρεωμένες χώρες της υφηλίου, θα μπορούσε σύμφωνα με τη μελέτη αν υιοθετούσε την pay where you play προσέγγιση φορολόγησης των πολυεθνικών να αυξήσει τα τρέχοντα έσοδά της από αυτές κατά 48%, στα 436 εκατ. δολάρια ετησίως.
«Δεν αλλάζουμε τους φορολογικούς συντελεστές των πολυεθνικών εταιρειών, αλλά μόνο το πού θα έπρεπε να πληρώνουν τους φόρους και το αποτέλεσμα είναι τεράστιο, με σχεδόν κάθε χώρα να ωφελείται, ακριβώς επειδή αυτές οι εταιρείες αποσύρουν κέρδη από χώρες και τα τοποθετούν σε λογιστικές ζώνες τού “πουθενά” εδώ και δεκαετίες. Οι πολυεθνικές μας δημιουργούν οικονομική ανασφάλεια όταν εξάγουν οικονομικό πλούτο από τις χώρες μας και τροφοδοτούν τον αυταρχισμό που υποστηρίζεται από δισεκατομμυριούχους, εκμεταλλευόμενες αυτή την ανασφάλεια. Η φορολογική σύμβαση του ΟΗΕ παίρνει θέση απλώς υποστηρίζοντας ότι το “πού” έχει σημασία», υπογράμμισε η Αλισον Σουλτς, μία από τους συγγραφείς της μελέτης. Η συμφωνία του ΟΗΕ έχει προγραμματιστεί να τεθεί σε τελική ψηφοφορία τον επόμενο χρόνο.
Διαβάστε περισσότερα
Efsyn.gr