Ανακόλουθη με τις ανάγκες των Ευρωπαίων πολιτών, που επιζητούν μέσω των κινητοποιήσεων περισσότερο κοινωνικό κράτος και άμεσα μέτρα για την αντιμετώπιση του αυξημένου κόστους ζωής, αποδεικνύεται η στάση των περισσότερων ηγεσιών των ευρωπαϊκών κρατών, οι οποίες προτάσσουν τις δαπάνες για την άμυνα και την ασφάλεια της Γηραιάς Ηπείρου έναντι των κοινωνικών αιτημάτων. Η ελληνική κυβέρνηση πρωτοστατεί στους στρατιωτικούς εξοπλισμούς, υλοποιώντας αμυντικά προγράμματα συνολικού προϋπολογισμού 28 δισεκατομμυρίων ευρώ.
Το σημερινό ύψος των αμυντικών δαπανών που περιλαμβάνει η περιβόητη «Ασπίδα του Αχιλλέα» μπορεί να συγκριθεί μόνο με την περίοδο μετά την κρίση των Ιμίων, τον Ιανουάριο του 1996. Από το 2019 έως τον Αύγουστο του 2026 η κυβέρνηση έχει συμβασιοποιήσει εξοπλιστικά προγράμματα συνολικού προϋπολογισμού περίπου 23 δισεκατομμυρίων ευρώ, ποσό που αντιστοιχεί σχεδόν στο 9% του σημερινού ΑΕΠ της χώρας. Για τον αείμνηστο ιστορικό Γιώργο Δερτιλή, οι υπέρογκοι στρατιωτικοί εξοπλισμοί συνδέθηκαν με τις πτωχεύσεις του νεοελληνικού κράτους, όπως εξηγεί στη μελέτη του «Επτά πόλεμοι, τέσσερις εμφύλιοι, επτά πτωχεύσεις», η οποία εκδόθηκε το 2016, λίγα χρόνια μετά την τελευταία πτώχευση της χώρας και την υπογραφή του μνημονίου με τους δανειστές.
Για την Τουρκία και το ΝΑΤΟ
Πράγματι, η ελληνοτουρκική κρίση των Ιμίων και οι αμυντικές ανάγκες που διαπιστώθηκαν εκείνη την περίοδο αποτέλεσαν τον βασικό λόγο για την αγορά σημαντικού στρατιωτικού υλικού. Αμερικανικά αεροσκάφη F-16, γερμανικά υποβρύχια Type 214 και άρματα μάχης Leopard 2HEL, αμερικανικά συστήματα αντιαεροπορικής και αντιπυραυλικής άμυνας Patriot και άλλα προγράμματα υλοποιήθηκαν από το 1996 έως το 2004, βγάζοντας από τα κρατικά ταμεία περισσότερα από 17 τρισεκατομμύρια δραχμές. Όπως και τότε έτσι και στις μέρες μας, η έμφαση στους αμυντικούς εξοπλισμούς δόθηκε μετά την κρίση του «Oruc Reis» στην Ανατολική Μεσόγειο το καλοκαίρι του 2020. Η οικονομική κρίση στην Ελλάδα θεωρήθηκε ότι άφησε πίσω τον εξοπλισμό των ενόπλων δυνάμεων. Ταυτόχρονα η αύξηση της αποτρεπτικής δύναμης της χώρας έναντι των προκλήσεων, που επιφέρει η γεωπολιτική αβεβαιότητα λόγω του πολέμου στην Ουκρανία και των συρράξεων στη Μέση Ανατολή, αποτέλεσε την επίσημη αιτιολογία της κυβέρνησης για την υλοποίηση ενός δωδεκαετούς εξοπλιστικού προγράμματος, συνολικού ύψους 28 δισεκατομμυρίων ευρώ.
Η ελληνική κυβέρνηση συνδέει τους αμυντικούς εξοπλισμούς με την τουρκική απειλή παρότι οι παραγγελίες των νέων οπλικών συστημάτων εντάσσονται παράλληλα στην αμυντική αρχιτεκτονική της Δύσης και του ΝΑΤΟ. Σημειώνεται δε ότι η αύξηση της αμυντικής ισχύος τόσο την περίοδο μετά τα Ιμια όσο και σήμερα λαμβάνει χώρα ενόσω βρίσκεται σε εξέλιξη διαδικασία ελληνοτουρκικής προσέγγισης. Μετά την κρίση των Ιμίων είχε ακολουθήσει ο κύκλος των διερευνητικών επαφών Αθήνας – Αγκυρας, μειώνοντας την ένταση στις ελληνοτουρκικές σχέσεις, ενώ μετά την κρίση του «Oruc Reis» ακολούθησε η πολιτική των «ήρεμων νερών» η οποία συμφωνήθηκε με την υπογραφή της Διακήρυξης των Αθηνών τον Δεκέμβριο του 2023.
Η μοιρασιά της πίτας
Η κυβέρνηση προτάσσει την αύξηση της ισχύος και της «διπλωματίας των όπλων», μοιράζοντας τα κομμάτια της «πίτας» των στρατιωτικών εξοπλισμών σε Ισραηλινούς, Αμερικανούς, Γάλλους και Ιταλούς. Η προμήθεια ισραηλινών εξοπλισμών αποτυπώνει την ισχυρή στρατηγική σχέση της Αθήνας με το Τελ Αβίβ. Για τον «Σιδερένιο Θόλο» του Αιγαίου, τμήμα της λεγόμενης «Ασπίδας του Αχιλλέα», οι ισραηλινές κρατικές εταιρείες Rafael και Israel Aerospace Industries (IAI) εξασφάλισαν συμβόλαια που αγγίζουν τα 3,06 δισ. ευρώ.
Το σύστημα SPYDER-AiO
Τα ισραηλινά συστήματα
Η διακρατική συμφωνία που υπέγραψε στα τέλη Αυγούστου η Γενική Διεύθυνση Αμυντικών Εξοπλισμών και Επενδύσεων (ΓΔΑΕΕ) του υπουργείου Εθνικής Αμυνας με τη SIBAT, τη Διεύθυνση Διεθνούς Αμυντικής Συνεργασίας του υπουργείου Άμυνας του Ισραήλ, περιλαμβάνει συμβάσεις για την απόκτηση δύο πυροβολαρχιών αντιβαλλιστικών και αντιαεροπορικών συστημάτων μεγάλου βεληνεκούς David’s Sling, δέκα πυροβολαρχιών του συστήματος SPYDER-AiO, μικρού – μεσαίου βεληνεκούς, πέντε πυροβολαρχιών BARAK-MX, έξι ραντάρ τύπου EL/M-2084 MMR, κατασκευής Elta, επιχειρηματικής μονάδας της IAI. Επίσης αποφασίστηκε η υπογραφή διακρατικής συμφωνίας για την επέκταση του -κατασκευής Rafael- αντι-drone συστήματος που διαθέτει η χώρα.
Ο χρόνος ολοκλήρωσης της κατασκευής, ανάπτυξης και παράδοσης των ισραηλινών συστημάτων είναι 35 μήνες μετά την υπογραφή της σύμβασης. Ωστόσο, σύμφωνα με το χρονοδιάγραμμα παραδόσεων, τα πρώτα συστήματα θα αρχίσουν να ενσωματώνονται μαζικά στην ελληνική αεράμυνα έπειτα από 18 μήνες. Τα νέα ισραηλινά αντιβαλλιστικά και αντιαεροπορικά συστήματα θα αντικαταστήσουν τα ρωσικά S-300, TOR – MI και OSA που διαθέτει τις τελευταίες τρεις δεκαετίας η Ελλάδα, το αμερικανικό αντιαεροπορικό σύστημα Improved HAWK, ενώ μαζί με τους Patriot θα συγκροτούν την ελληνική αεροπορική ασπίδα.
3. Ενα από τα drones HERON 1
Στις αμυντικές συμφωνίες με το Ισραήλ προστίθενται ακόμη η ύψους περίπου 650 εκατ. ευρώ προμήθεια 36 ισραηλινών συστημάτων πολλαπλών εκτοξευτών πυραύλων (ΠΕΠ) τύπου PULS από την εταιρεία Elbit Systems, η αγορά ενός ακόμη συστήματος μη επανδρωμένων σκαφών, HERON 1, για εναέρια επιτήρηση, και η ύψους 340 εκατ. ευρώ προμήθεια του μεγάλου βεληνεκούς, πολλαπλού ρόλου, πυραυλικού συστήματος SPIKE NLOS για χρήση από μονάδες του Στρατού Ξηράς, τα επιθετικά ελικόπτερα AH-64A Advanced της Αεροπορίας Στρατού και μονάδες επιφανείας (κανονιοφόροι, σκάφη ανορθόδοξου πολέμου) του Πολεμικού Ναυτικού.
Το μερίδιο της Γαλλίας
Στο ελληνικό εξοπλιστικό πρόγραμμα «μαμούθ» η Γαλλία έχει σημαντικό ρόλο. Οι ελληνικές ένοπλες δυνάμεις απέκτησαν 24 μαχητικά αεροσκάφη Rafale, συνολικού κόστους 3,5 δισεκατομμυρίων ευρώ, και 4 φρεγάτες FDI, κόστους 4 δισεκατομμυρίων ευρώ. Τα γαλλικά μαχητικά έχουν παραληφθεί από την Πολεμική Αεροπορία ενώ το Πολεμικό Ναυτικό έχει εντάξει ήδη στον στόλο του τη φρεγάτα «Κίμων» και εντός των επόμενων δύο χρόνων αναμένεται να ενταχθούν και οι υπόλοιπες τρεις.
Ρούμπιο και εξοπλισμοί
Στους στρατιωτικούς εξοπλισμούς made by USA δεσπόζουσα θέσει κατέχει η υπογραφή της συμφωνίας με τις Ηνωμένες Πολιτείας για την απόκτηση 20 μαχητικών αεροσκαφών F-35, συνολικού ύψους 3,47 δισεκατομμυρίων ευρώ, με δικαίωμα προαίρεσης για επιπλέον 20 αεροσκάφη. Η ένταξη των F-35 στις τάξεις της Πολεμικής Αεροπορίας αναμένεται να ξεκινήσει μετά το 2030. Η αρχική συμφωνία δεν περιλάμβανε τον οπλισμό των αμερικανικών μαχητικών, το ζήτημα όμως διευθετήθηκε κατά την πρόσφατη επίσκεψη του επικεφαλής της αμερικανικής διπλωματίας, Μάρκο Ρούμπιο, στην Αθήνα. Η ελληνική κυβέρνηση συμφώνησε στην προμήθεια πυραύλων και κατευθυνόμενων βλημάτων για τα F-35 και τα 82 F-16 Viper, συνολικού ύψους ενός δισεκατομμυρίου δολαρίων. Επίσης συμφωνήθηκε η αναβάθμιση των 38 F-16 Block 50 στην έκδοση Viper, προϋπολογισμού ενός δισεκατομμυρίου δολαρίων, αλλά και η παροχή τεχνικής υποστήριξης (Follow On Support: FOS) στα μαχητικά αεροσκάφη F-16, τα ελικόπτερα Romeo και Blackhawk, συνολικού κόστους 2 δισεκατομμυρίων δολαρίων. H παραλαβή από τον Στρατό Ξηράς των πρώτων από τα 35 Blackhawk είναι προγραμματισμένη να αρχίσει το 2027. Η κυβέρνηση έσπευσε να προσφέρει εξοπλιστικά συμβόλαια στις ΗΠΑ, μετά τα παράπονα που εξέφρασαν για την ανάθεση μεγάλου μέρους των ελληνικών εξοπλιστικών προγραμμάτων σε γαλλικές και ισραηλινές εταιρείες.
Ιταλία και Πορτογαλία
Πριν από μερικές εβδομάδες, παρουσία των υπουργών Αμυνας Νίκου Δένδια και Γκουίντο Κροσέτο, υπογράφηκε η διακρατική συμφωνία Ελλάδας – Ιταλίας για την απόκτηση δύο φρεγατών τύπου FREMM (κλάσης Bergamini), συνολικού κόστους 460 εκατομμυρίων ευρώ. Οι Bergamini βρίσκονται σε υπηρεσία στο Ναυτικό της Ιταλίας από το 2013 και αναμένεται να ενταχθούν στις τάξεις του Πολεμικού Ναυτικού το πρώτο εξάμηνο του 2028 και το πρώτο εξάμηνο του 2029 αντίστοιχα.
Τέλος, τον περασμένο Ιούλιο στη συνεδρίαση του ΚΥΣΕΑ αποφασίστηκε η αγορά 3 νέων αεριωθούμενων μεταγωγικών αεροσκαφών τύπου C 390 Millennium, κόστους 600 εκατ. ευρώ, μέσω διακρατικής συμφωνίας με την Πορτογαλία, τα οποία θα έχουν διπλάσια ταχύτητα από τα μεταφορικά αεροσκάφη C-130 και C-27, που διαθέτει σήμερα η Πολεμική Αεροπορία και θα μπορούν να παρέχουν εναέριο ανεφοδιασμό στα μαχητικά αεροσκάφη. Το πρώτο μεταγωγικό αεροσκάφος αναμένεται να παραδοθεί εντός του 2027. Η συντήρηση των C 390 Millennium θα γίνεται στις εγκαταστάσεις της ΕΑΒ, γεγονός που εκτιμάται ότι θα επιλύσει το χαμηλό ποσοστό διαθεσιμότητας των μεταγωγικών αεροσκαφών της Πολεμικής Αεροπορίας.
Η εγχώρια αμυντική βιομηχανία
Ο υπουργός Εθνικής Αμυνας, Νίκος Δένδιας, διατείνεται επανειλημμένως ότι στα νέα εξοπλιστικά προγράμματα η συμμετοχή των εταιρειών της ελληνικής αμυντικής βιομηχανίας θα ανέρχεται στο ένα τέταρτο του συνολικού προϋπολογισμού τους. Ωστόσο, η επίτευξη του στόχου της υψηλής συμμετοχής δεν είναι εύκολη υπόθεση καθώς το 25% δεν έχει θεσμοθετηθεί ούτε έχουν καθοριστεί ο τρόπος του υπολογισμού του ή η επιβολή ποινικών ρητρών σε περίπτωση μη επίτευξής του. Το 25% ως ποσοστό δεν θα προκύπτει μόνο από τη συμμετοχή των εγχώριων εταιρειών στην εκτέλεση των συμβάσεων προμήθειας και τεχνικής υποστήριξης των οπλικών συστημάτων των ελληνικών ενόπλων δυνάμεων (direct), αλλά και από τη συνεργασία τους με τις ισραηλινές εταιρείες σε εξοπλιστικά προγράμματα που αφορούν άλλες χώρες (indirect).
Στους ισραηλινούς εξοπλισμούς, μεταξύ των εταιρειών που αναμένεται να αναλάβουν υποκατασκευαστικό έργο είναι η ΕΑΒ, τα ΕΑΣ, η ΑΚΜΟΝ, η INTRACOM DEFENSE, η THEON, η METLEN, η Miltech Hellas και η Scytalys.
Διαβάστε περισσότερα
Efsyn.gr