Η συζήτηση που έχει ανοίξει τελευταία και απασχολεί σε παγκόσμια κλίμακα τον χώρο του βιβλίου και των εκδόσεων είναι κατά πόσο και πώς η Τεχνητή Νοημοσύνη επηρεάζει τη λογοτεχνία, πότε η χρήση της θεωρείται αποδεκτή και πώς μπορούν να ελεγχθούν τα κείμενα των συγγραφέων.
Ιδιαίτερα στη Γαλλία τους τελευταίους μήνες η αντιπαράθεση βρίσκεται στα ύψη, λόγω της υπόθεσης Thelyson Orelien. Πρόκειται για τις καταγγελίες για εκτεταμένη χρήση Τεχνητής Νοημοσύνης στο μυθιστόρημα του Καναδο-Αϊτινού συγγραφέα Τελισόν Ορελιέν με τίτλο «C’était ça ou mourir», που διακρίθηκε με το μεγάλο λογοτεχνικό βραβείο Prix du Roman Fnac. Το βιβλίο υπήρξε υποψήφιο και για το κορυφαίο γαλλικό λογοτεχνικό βραβείο Γκονκούρ, το οποίο όμως μετά τις καταγγελίες το εξαίρεσε από τις λίστες του, αν και το έτερο σπουδαίο λογοτεχνικό βραβείο στη Γαλλία, το Ρενοντό, δεν απέκλεισε από τις λίστες του το επίμαχο βιβλίο.
Ο 38χρονος συγγραφέας διατείνεται ότι τα εργαλεία ανίχνευσης Τεχνητής Νοημοσύνης είναι αναξιόπιστα, ότι είναι θύμα δυσφήμησης, ακόμη και ρατσιστικών προκαταλήψεων. Ωστόσο όπως ανακοίνωσε μόλις προχθές ο εκδοτικός οίκος του στον Καναδά (Editions du Boréal), αποφάσισε τη διακοπή της συνεργασίας τους καθώς ο Ορελιέν, παρότι τους διαβεβαίωνε ότι δεν χρησιμοποίησε Τεχνητή Νοημοσύνη, δεν μπόρεσε να τεκμηριώσει τη διαδικασία γραφής του «C’était ça ou mourir», ενώ προστέθηκαν και καταγγελίες για λογοκλοπή που εντοπίστηκαν σε παλαιότερα έργα του, γραμμένα το 2010.
Μέσα σε αυτόν τον αναβρασμό, οι Γάλλοι φαίνεται πως βρήκαν την… έξοδο κινδύνου ή και τη… σολομώντεια λύση. Μόλις προχθές ανακοινώθηκε ένα νέο βραβείο, αποκλειστικά για μυθιστορήματα που έχουν γραφτεί με τη βοήθεια της Τεχνητής Νοημοσύνης: πρόκειται για το Prix Pascal de Littérature IA. Ιδρυτές του είναι τρεις επιχειρηματίες στην τεχνολογία, οι Philippe Rodriguez, Albin Serviant και Gilles Mentré, οι οποίοι δηλώνουν πως «το βραβείο είναι ανοιχτό σε όποιον γράφει στα γαλλικά, οπουδήποτε στον γαλλόφωνο κόσμο, ανεξάρτητα από εθνικότητα ή τόπο κατοικίας και χωρίς την ανάγκη εκδότη».
Οι αιτήσεις για το νέο βραβείο ανοίγουν στις 2 Νοεμβρίου και οι συμμετέχοντες καλούνται να υποβάλουν ένα αδημοσίευτο κείμενο μεταξύ 10.000 και 50.000 λέξεων, μαζί με πληροφορίες σχετικά με το ποιο μοντέλο Τεχνητής Νοημοσύνης και σε ποια έκταση το χρησιμοποίησαν για τη δημιουργία του κειμένου. Επιτρέπονται όλα τα μεγάλα γλωσσικά μοντέλα συμπεριλαμβανομένων των ChatGPT, Claude, Gemini και LLaMA. Το βραβείο αφορά έργα μυθοπλασίας, ενώ επισημαίνεται ότι τα υποβαλλόμενα κείμενα θα πρέπει να είναι χρήσιμα ή να βοηθούν στην επίλυση με πρωτότυπο τρόπο στις οικολογικές, κοινωνικές ή ηθικές προκλήσεις που αντιμετωπίζει η ανθρωπότητα.
Αναμένεται να ανακοινωθεί πενταμελής επιτροπή από συγγραφείς και κριτικούς βιβλίου – ακούγεται ότι θα προεδρεύσει ο γνωστός οικονομολόγος και συγγραφέας Ζακ Αταλί. Τέλη Νοεμβρίου θα επιλεγούν δέκα υποψήφιοι και αρχές Δεκεμβρίου θα γνωρίζουμε τον νικητή, ο οποίος θα λάβει ένα κληροδότημα (το ποσό δεν είναι ακόμα γνωστό), ενώ προβλέπεται και η δημοσίευση του ανέκδοτου έργου του.
Το Prix Pascal πήρε το όνομά του από τον Blaise Pascal (1623-1662), πολύπλευρη προσωπικότητα -μαθηματικό, φυσικό, θεολόγο, φιλόσοφο και συγγραφέα- στη Γαλλία, ο οποίος εφηύρε μόλις σε ηλικία 19 ετών μια από τις πρώτες μηχανικές αριθμομηχανές. Ακόμα και ο Πάπας Φραγκίσκος είχε εκφράσει τον θαυμασμό του για το «φιλοσοφικό βάθος» στα θεολογικά κείμενα που είχε γράψει ο Pascal, όπως τα «Pensees».
Η διαπίστωση είναι κοινή, διατείνονται οι ιδρυτές του βραβείου. «Η Τεχνητή Νοημοσύνη είναι ήδη σε εργαστήρια γραφής, σε χειρόγραφα, σε βιβλιοπωλεία, συχνά σιωπηλά. Το βραβείο Pascal θέτει το ερώτημα δυνατά: Τι είναι ένα έργο όταν ο συγγραφέας και η μηχανή συνεργάζονται;». Ελπίζουν πως ίσως έτσι εφευρεθούν τρόποι γραφής που δεν υπάρχουν. Ισως υπάρξει ένα μέτρο σύγκρισης ανάμεσα στη συγγραφή και τη συν-συγγραφή. Ισως τα πράγματα γίνουν πιο ξεκάθαρα, ή μήπως θα πυροδοτηθούν νέες αντεγκλήσεις;
Διαβάστε περισσότερα
Efsyn.gr