Χαμηλότερη ανάπτυξη και υψηλότερο πληθωρισμό καταγράφει για την Ελλάδα η Φθινοπωρινή Πρόβλεψη της Κομισιόν.
Σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, η οικονομική ανάπτυξη στην Ελλάδα αναμένεται να επιβραδυνθεί στο 1,8% το 2026, καθώς το σοκ στις τιμές της ενέργειας μειώνει το πραγματικό εισόδημα των νοικοκυριών και περιορίζει την αύξηση της κατανάλωσης. Οι επενδύσεις, ωστόσο, αναμένεται να παραμείνουν ισχυρές, υποστηριζόμενες από την απορρόφηση ευρωπαϊκών κονδυλίων.
Τα νέα δεν είναι καλά ούτε για του χρόνου. Η αύξηση του ΑΕΠ προβλέπεται να επιβραδυνθεί περαιτέρω, σε περίπου 1,5% το 2027 και το 2028, καθώς η υλοποίηση του Μηχανισμού Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (RRF) θα πλησιάζει προς την ολοκλήρωσή της.
Υπό την επίδραση της απότομης ανόδου των τιμών της ενέργειας, ο πληθωρισμός αναμένεται να ανέλθει στο 4,1% το 2026, για να υποχωρήσει σταδιακά στο 2,4% έως το 2028.
Στα θετικά η πρόβλεψη ότι η ανεργία αναμένεται να μειωθεί – αν και με βραδύτερο ρυθμό σε σχέση με το παρελθόν – φτάνοντας το 7,7% το 2028.
Όσον αφορά τη δημοσιονομική κατάσταση της Ελλάδας, προβλέπεται η διατήρηση σημαντικών πρωτογενών πλεονασμάτων, αν και η συνέχιση των επεκτατικών μέτρων αναμένεται να οδηγήσει σε σταδιακή μείωση του μεγέθους τους κατά την περίοδο της πρόβλεψης. Ο λόγος του χρέους προς το ΑΕΠ αναμένεται να παραμείνει σε πτωτική τροχιά, υποχωρώντας στο 126,6% έως το τέλος του 2028.
Η ανάπτυξη του ΑΕΠ αναμένεται να επιβραδυνθεί, παραμένοντας ωστόσο πάνω από τον μέσο όρο της ευρωζώνης.
Κατά το πρώτο εξάμηνο του 2026, η ελληνική οικονομία κατέγραψε ανάπτυξη 1,9% σε ετήσια βάση, ωθούμενη από την ευρεία αύξηση της εγχώριας ζήτησης.
Η επενδυτική δραστηριότητα αναμένεται να παραμείνει έντονη κατά το δεύτερο εξάμηνο του 2026, υποστηριζόμενη από εισροές κονδυλίων της ΕΕ σε επίπεδα ρεκόρ μέσω του Μηχανισμού Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (RRF).
Ωστόσο, η άνοδος των τιμών της ενέργειας αναμένεται να επιβαρύνει την κατανάλωση των νοικοκυριών, ακόμη και αν ο αντίκτυπος αυτός μειώνεται από πρόσφατα μέτρα στήριξης στον τομέα της ενέργειας καθώς και από μειώσεις στη φορολογική επιβάρυνση της εργασίας, οι οποίες θεσπίστηκαν το 2026 και έχουν προγραμματιστεί για το 2027.
Αν και η Ελλάδα εξακολουθεί να εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τις εισαγωγές ενέργειας, το εμπορικό ισοζύγιο ενισχύεται από τις εξαγωγές διυλισμένων πετρελαιοειδών προϊόντων, καθώς και από τη διεύρυνση της διαφοράς τιμής μεταξύ των διυλισμένων προϊόντων και του αργού πετρελαίου (το λεγόμενο «crack spread»). Το γεγονός αυτό βελτιώνει τους όρους εμπορίου και αυξάνει τον αποπληθωριστή του ΑΕΠ το 2026.
Πέρα από το 2026, το υψηλό κόστος ενέργειας, οι αυστηρότερες συνθήκες χρηματοδότησης και η σταδιακή ολοκλήρωση του RRF αναμένεται να περιορίσουν τις επενδύσεις. Συνολικά, ο ρυθμός ανάπτυξης του ΑΕΠ προβλέπεται να επιβραδυνθεί σε περίπου 1,8% το 2026 και σε 1,5% τόσο το 2027 όσο και το 2028, φέρνοντας την ανάπτυξη του ΑΕΠ της Ελλάδας πιο κοντά στον μέσο όρο της ζώνης του ευρώ.
Η ανεργία παραμένει σε πτωτική πορεία
Η αγορά εργασίας συνέχισε να διευρύνεται στις αρχές του 2026, με το ποσοστό ανεργίας να υποχωρεί στο 8,3% κατά το δεύτερο τρίμηνο. Το ποσοστό μακροχρόνιας ανεργίας μειώθηκε επίσης στο 4,3%, αν και παρέμεινε το υψηλότερο στην ΕΕ.
Τα ποσοστά κενών θέσεων εργασίας παρέμειναν υψηλά, υποδηλώνοντας μια «σφιχτή» αγορά εργασίας, ιδίως στον τομέα του τουρισμού. Η απασχόληση αναμένεται να αυξηθεί, αν και με συγκρατημένο ρυθμό, λόγω διαρθρωτικών εμποδίων —όπως τα κενά δεξιοτήτων και η περιορισμένη πρόσβαση σε υπηρεσίες φροντίδας παιδιών και ηλικιωμένων— καθώς και λόγω της επιβράδυνσης της οικονομικής δραστηριότητας.
Το ποσοστό ανεργίας προβλέπεται να μειωθεί περαιτέρω, στο 7,7% έως το 2028. Η αύξηση των μισθών αναμένεται να μετριαστεί κατά τον ορίζοντα πρόβλεψης, καθώς το πληθωριστικό σοκ εξασθενεί.
Πληθωριστικές εξελίξεις λόγω ενεργειακού σοκ
Η ενεργειακή κρίση προκάλεσε άνοδο του πληθωρισμού, ο οποίος διαμορφώθηκε κατά μέσο όρο στο 3,8% το τρίτο τρίμηνο του 2026. Σε ένα περιβάλλον ισχυρής ζήτησης και περιορισμένης προσφοράς εργασίας, η αύξηση των τιμών της ενέργειας αναμένεται να μετακυλιστεί στις τιμές αγαθών και υπηρεσιών που δεν σχετίζονται με την ενέργεια, διατηρώντας τον πληθωρισμό σε υψηλά επίπεδα το 2027.
Ως εκ τούτου, προβλέπεται ότι ο πληθωρισμός θα ανέλθει στο 4,1% το 2026 και στη συνέχεια θα υποχωρήσει στο 3,2% το 2027. Για το 2028, προβλέπεται περαιτέρω αποκλιμάκωση του πληθωρισμού στο 2,4%, καθώς οι επιπτώσεις από τα σοκ στις τιμές της ενέργειας θα εξασθενήσουν και η εγχώρια ζήτηση θα μετριαστεί.
Περιορισμός των δημοσιονομικών πλεονασμάτων
Το πλεόνασμα της γενικής κυβέρνησης προβλέπεται να μειωθεί από 2,0% του ΑΕΠ το 2025 σε 0,9% του ΑΕΠ το 2026, γεγονός που αντιστοιχεί σε μείωση του πρωτογενούς πλεονάσματος από 5,1% σε 4,1% του ΑΕΠ. Η μείωση του συνολικού πλεονάσματος αντανακλά τον αντίκτυπο των επεκτατικών δημοσιονομικών μέτρων, ο οποίος αντισταθμίζεται εν μέρει από τη συνεχιζόμενη ισχυρή αύξηση των εσόδων.
Τα δημοσιονομικά μέτρα -εξαιρουμένων των μέτρων στήριξης για την ενέργεια- αναμένεται να έχουν πρόσθετο δημοσιονομικό κόστος περίπου 0,8% του ΑΕΠ το 2026. Αυτά περιλαμβάνουν, κυρίως, μειώσεις στον φόρο εισοδήματος φυσικών προσώπων, αυξήσεις στις αποδοχές του δημόσιου τομέα, καθώς και ενισχυμένη στήριξη για τους συνταξιούχους και τα άτομα με αναπηρία. Τα μέτρα στήριξης για την αντιμετώπιση των υψηλών τιμών ενέργειας για τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις ανέρχονται στο 0,3% του ΑΕΠ για το 2026, ενώ εκτιμάται ότι τα περισσότερα από αυτά θα καταργηθούν το 2027.
Για το 2027, το πλεόνασμα της γενικής κυβέρνησης προβλέπεται να διαμορφωθεί στο 0,7% του ΑΕΠ, ενώ το πρωτογενές πλεόνασμα αναμένεται να μειωθεί στο 3,7% του ΑΕΠ. Τα δημοσιονομικά μέτρα αναμένεται να επιφέρουν επιπλέον καθαρό δημοσιονομικό κόστος περίπου 0,6% του ΑΕΠ. Σε αυτά περιλαμβάνονται περαιτέρω αυξήσεις στις αποδοχές του δημόσιου τομέα, χορήγηση επιδόματος Χριστουγέννων ύψους 500 ευρώ στους εργαζόμενους του δημόσιου τομέα, καθώς και μείωση των εισφορών κοινωνικής ασφάλισης κατά 0,5 ποσοστιαίες μονάδες.
Πρόσθετο κόστος προκύπτει από φορολογικές ελαφρύνσεις για τις πολύτεκνες οικογένειες, τους αγρότες και τους αυτοαπασχολούμενους, καθώς και από τη μείωση της εισφοράς υπέρ τρίτων (επιβάρυνση επιχειρήσεων) για τα νομικά πρόσωπα. Η πρόβλεψη περιλαμβάνει επίσης επιδότηση ύψους 95 εκατ. ευρώ προς τον μεταποιητικό τομέα για την κάλυψη του αυξημένου κόστους ηλεκτρικής ενέργειας το 2026.
Οι επιπτώσεις αυτές αναμένεται να αντισταθμιστούν εν μέρει από τη θετική πορεία των εσόδων, συμπεριλαμβανομένων των οφελών από την επέκταση της ψηφιακής κάρτας εργασίας σε νέους κλάδους, καθώς και από άλλα, μικρότερα μέτρα που ενισχύουν τα έσοδα. Το 2028, το συνολικό πλεόνασμα προβλέπεται να περιοριστεί περαιτέρω στο 0,2% του ΑΕΠ, ενώ το πρωτογενές πλεόνασμα αναμένεται να μειωθεί στο 3,4%. Τα δημοσιονομικά μέτρα εκτιμάται ότι θα έχουν επιπλέον καθαρό κόστος περίπου 0,1% του ΑΕΠ, αντικατοπτρίζοντας κυρίως την επίπτωση σε ετήσια βάση μέτρων που είχαν υιοθετηθεί προηγουμένως, ενώ οι δαπάνες για τόκους αναμένεται να αυξηθούν κατά 0,2% του ΑΕΠ.
Το χρέος της γενικής κυβέρνησης μειώθηκε στο 140,8% του ΑΕΠ έως τον Ιούνιο του 2026, επίπεδο χαμηλότερο κατά σχεδόν 50 ποσοστιαίες μονάδες σε σχέση με την κορύφωσή του το 2018, πριν από την πανδημία COVID-19. Ο δείκτης αναμένεται να υποχωρήσει περαιτέρω, στο 126,6% έως το 2028, χάρη στην ισχυρή αύξηση του ονομαστικού ΑΕΠ, τα δημοσιονομικά πλεονάσματα και τη χρήση ταμειακών διαθεσίμων για την αποπληρωμή χρέους.
Efsyn.gr
