Σήμερα έχουμε 15 Ιουλίου και, για αλλαγή, το άρθρο έχει επετειακό ή ιστορικό χαρακτήρα, μια και σήμερα πριν από 61 χρόνια ξεκίνησαν τα Ιουλιανά, η αποστασία του 1965.
Λέγοντας Αποστασία ή Ιουλιανά εννοούμε την περίοδο πολιτικής ανωμαλίας που ακολούθησε την αποπομπή της εκλεγμένης κυβέρνησης Παπανδρέου στις 15 Ιουλίου 1965· η αποστασία συντελέστηκε σε τρία κύματα και ολοκληρώθηκε στις 25 Σεπτεμβρίου 1965 όταν ο τρίτος κατά σειρά πρωθυπουργός, ο Στέφανος Στεφανόπουλος, μπόρεσε να συγκεντρώσει κοινοβουλευτική πλειοψηφία 152 βουλευτών· οι δυο πρώτοι αποστάτες πρωθυπουργοί, ο Γ. Αθανασιάδης-Νόβας και ο Ηλίας Τσιριμώκος, δεν είχαν καταφέρει να συγκεντρώσουν τον μαγικό αριθμό.
Στις εβδομήντα ταραγμένες μέρες του καλοκαιριού του 1965, οι αποστάτες έγιναν στόχος αιχμηρής λαϊκής σάτιρας και λοιδορίας απόλυτα δικαιολογημένης. Τα πρώτα βέλη της λαϊκής χλεύης είχαν στόχο τον Κωνσταντίνο Μητσοτάκη, που θεωρήθηκε ο εγκέφαλος της αποστασίας, και τον πρώτο αποστάτη πρωθυπουργό, τον Γεώργιο Αθανασιάδη-Νόβα.
Ο Νόβας (1893-1987), που ήταν Πρόεδρος της Βουλής πριν αποστατήσει, έμοιαζε ιδανικός για στόχος της σάτιρας: είχε αστείο όνομα που προσφερόταν για ένα σωρό λογοπαίγνια (Καζανόβας, μποσα-νόβα, νοβοκαΐνη κτλ.) και κάποιες συνήθειες που προσφέρονταν για διακωμώδηση: ήταν ένας ηλικιωμένος αριστοκράτης της επαρχίας, υπερβολικά προσηλωμένος στο τελετουργικό, μέλος της Ακαδημίας Αθηνών, φορούσε άσπρα κοστούμια και απαραιτήτως παπιγιόν, έγραφε ποιήματα. Ολα αυτά τα περιέλαβαν στο στόχαστρό τους ευθυμογράφοι, επιθεωρησιογράφοι και αυτοσχέδιοι λαϊκοί σατιριστές και τον έκαναν ρεζίλι. Και καλά του έκαναν, τότε.
Ο Νόβας ήταν καλός ελάσσων ποιητής (υπέγραφε ως Γ. Αθάνας), αλλά έχει κερδίσει μια ιδιότυπη υστεροφημία για κάτι που δεν έγραψε. Εννοώ το δίστιχο
κι ήτανε τα στήθια σου άσπρα σαν τα γάλατα
και μου ’λεγες «γαργάλα τα»
που του χάρισε το παρατσούκλι «Γαργάλατας», το οποίο ακόμα και σήμερα ακούγεται.
Στην πραγματικότητα, το δίστιχο το κατασκεύασε ο Κώστας Σταματίου, δημοσιογράφος των «Νέων», και το δημοσίευσε στις 29 Ιουλίου 2015 στη στήλη του «Αδιακρισίες». Την κατασκευή την έχει παραδεχτεί πολλές φορές ο Λευτέρης Παπαδόπουλος (π.χ. «Τα Νέα», 5.1.2012), αλλά, όπως πολύ συχνά συμβαίνει, τη διάψευση λίγοι την προσέχουν.
Δεν έχει κάθε μήνας δικιά του λέξη για τρανταχτά γεγονότα που συνέβησαν κατά τη διάρκειά του. Υπάρχουν Ιουλιανά, Δεκεμβριανά και Σεπτεμβριανά (το πογκρόμ κατά των Ελλήνων στην Πόλη το 1955), αλλά όχι Ιανουαριανά, ενώ για να μάθετε τι ήταν τα Φεβρουαριανά ή τα Ιουνιανά πρέπει ν’ ανοίξετε παλιά συγγράμματα (συνέβησαν τον 19ο αιώνα).
Το ενδιαφέρον είναι ότι πριν από το 1965 Ιουλιανά λέγονταν τα γεγονότα της 31ης Ιουλίου 1920, όταν η είδηση της απόπειρας δολοφονίας κατά του Βενιζέλου πυροδότησε πογκρόμ των βενιζελικών στην Αθήνα, με κυριότερο γεγονός τη δολοφονία του Ιωνα Δραγούμη. Εκείνα τα Ιουλιανά επισκιάστηκαν από τα νεότερα του 1965, τα οποία ακόμα μένουν στη μνήμη – πολύ περισσότερο που ο σημερινός πρωθυπουργός, ο Κυριάκος Μητσοτάκης, είναι γιος του συντονιστή της αποστασίας του 1965. Κάνει κύκλους η Ιστορία…
Διαβάστε περισσότερα
Efsyn.gr