Την πρώτη αξιολόγησή της σχετικά με την τρέχουσα εφαρμογή των νέων κανόνων ευθύνης στο πλαίσιο του Συμφώνου για τη Μετανάστευση και το Άσυλο παρουσίασε σήμερα η Ευρωπαϊκή Επιτροπή.
Η αξιολόγηση παρέχει μια αρχική εικόνα για το πώς τα κράτη-μέλη που έχουν χαρακτηριστεί ως υπό μεταναστευτική πίεση και επωφελούνται από την αλληλεγγύη στο πλαίσιο του πρώτου Ετήσιου Κύκλου Διαχείρισης της Μετανάστευσης εφαρμόζουν τους νέους κανόνες της ΕΕ για την ευθύνη.
Σύμφωνα με την Κομισιόν, η αξιολόγηση δείχνει ότι τα κράτη-μέλη έχουν σημειώσει σημαντική πρόοδο στην εφαρμογή του Συμφώνου, μεταξύ άλλων όσον αφορά την ικανότητά τους να διεκπεραιώνουν τις μεταφορές ευθύνης.
Τι αναφέρει η Κομισιόν για την Ελλάδα
Τα σημεία-κλειδιά:
Η Ελλάδα έχει επιδείξει σταθερή πολιτική και διοικητική δέσμευση για την εφαρμογή του Συμφώνου για τη Μετανάστευση και το Άσυλο και έχει προχωρήσει σε σημαντικές προπαρασκευαστικές ενέργειες.
Η αναγκαία εθνική νομοθεσία για την προσαρμογή του ελληνικού πλαισίου στο νέο ευρωπαϊκό σύστημα υιοθετήθηκε στις 9 Ιουνίου 2026.
Οι ελληνικές αρχές έχουν αναπτύξει εκτεταμένες δράσεις συντονισμού, επιχειρησιακές οδηγίες και εκπαιδεύσεις για τις υπηρεσίες που θα εφαρμόσουν τις νέες διαδικασίες.
Έχουν ολοκληρωθεί σημαντικές επιχειρησιακές προετοιμασίες για την εφαρμογή των συνοριακών διαδικασιών, συμπεριλαμβανομένου του καθορισμού εγκαταστάσεων, της διεξαγωγής πιλοτικών ασκήσεων και της δημιουργίας μηχανισμού συντονισμού μεταξύ όλων των εμπλεκόμενων αρχών.
Έχουν ληφθεί μέτρα για την τήρηση των νέων προθεσμιών του AMMR (του νέου κανονισμού), όπως η απλούστευση των διαδικασιών παραπομπής, η αύξηση της χωρητικότητας υποδοχής στην Κρήτη και η δημιουργία ειδικών μηχανισμών μεταφοράς αιτούντων.
Η Εθνική Αρχή Διαφάνειας έχει οριστεί ως ανεξάρτητος μηχανισμός παρακολούθησης των θεμελιωδών δικαιωμάτων κατά τη διαδικασία διαλογής και στις συνοριακές διαδικασίες.
Η Ελλάδα έχει ήδη γνωστοποιήσει στην EUAA τα σημεία μεταφοράς που θα χρησιμοποιούνται στο πλαίσιο του νέου συστήματος ευθύνης του AMMR.
Η Εθνική Μονάδα Δουβλίνου έχει ενισχυθεί σημαντικά σε ανθρώπινο δυναμικό και προβλέπεται περαιτέρω ενίσχυσή της μέσω νέων προσλήψεων.
Έχουν αναπτυχθεί νέες τυποποιημένες διαδικασίες για τη διαχείριση των εισερχόμενων αιτημάτων και μεταφορών, με έμφαση στην έγκαιρη προετοιμασία και στον συντονισμό μεταξύ των αρμόδιων υπηρεσιών.
Η Υπηρεσία Υποδοχής και Ταυτοποίησης ενημερώνεται έγκαιρα πριν από κάθε μεταφορά ώστε να εξασφαλίζεται η διαθεσιμότητα θέσεων υποδοχής και η ομαλή οργάνωση των αφίξεων.
Οι ελληνικές αρχές έχουν δημιουργήσει τις αναγκαίες διαδικασίες για την επιβολή περιορισμών στην ελευθερία κυκλοφορίας, όπου αυτό προβλέπεται από το ευρωπαϊκό δίκαιο.
Η επιχειρησιακή ικανότητα ενισχύεται επιπλέον μέσω της υποστήριξης της EUAA και της εκπαίδευσης του προσωπικού στις νέες διαδικασίες και στα κριτήρια ευθύνης του AMMR.
Η Ελλάδα έχει ολοκληρώσει επιτυχώς τη διασύνδεση των εθνικών συστημάτων με το Eurodac και είναι τεχνικά έτοιμη να ανταποκριθεί στις σχετικές υποχρεώσεις της.
Το σύστημα DubliNet λειτουργεί πλήρως σύμφωνα με τις νέες απαιτήσεις, ενώ εξετάζεται περαιτέρω αυτοματοποίηση των διαδικασιών διαχείρισης υποθέσεων.
Το πληροφοριακό σύστημα Alkyoni II έχει αναβαθμιστεί ώστε να υποστηρίζει τις νέες απαιτήσεις του AMMR και προβλέπεται η διασύνδεσή του με άλλα ευρωπαϊκά πληροφοριακά συστήματα.
Οι τεχνολογικές αυτές αναβαθμίσεις αναμένεται να βελτιώσουν την αποδοτικότητα, την παρακολούθηση του φόρτου εργασίας και τη συμμόρφωση με τις νέες προθεσμίες.
Κατά τις πρώτες εβδομάδες εφαρμογής του AMMR, οκτώ κράτη-μέλη υπέβαλαν αιτήματα ή κοινοποιήσεις προς την Ελλάδα στο πλαίσιο του νέου συστήματος ευθύνης. Το AMMR αντικαθιστά σε μεγάλο βαθμό τον γνωστό Κανονισμό Δουβλίνου ΙΙΙ και καθορίζει ποιο κράτος μέλος είναι υπεύθυνο για την εξέταση μιας αίτησης διεθνούς προστασίας, τη διαδικασία μεταφοράς ενός αιτούντος από ένα κράτος μέλος σε άλλο όταν η ευθύνη ανήκει αλλού, τους κανόνες συνεργασίας και ανταλλαγής πληροφοριών μεταξύ των κρατών μελών και τον μηχανισμό αλληλεγγύης μεταξύ των κρατών μελών, ώστε η διαχείριση των μεταναστευτικών πιέσεων να κατανέμεται πιο ισόρροπα.
Με βάση τα διαθέσιμα στοιχεία, η Ελλάδα έχει εγκαταλείψει την προηγούμενη πρακτική μη αποδοχής ευθύνης και δεν έχει απορρίψει αιτήματα για λόγους που δεν προβλέπονται από το AMMR.
Μέχρι τις αρχές Ιουλίου 2026 δεν είχαν ακόμη πραγματοποιηθεί μεταφορές προς την Ελλάδα στο πλαίσιο του νέου συστήματος, κυρίως λόγω της πρόσφατης αλλαγής πρακτικής και του γεγονότος ότι οι σχετικές προθεσμίες δεν είχαν ακόμη εκπνεύσει.
Διαβάστε περισσότερα