Πώς η τεχνολογία μπορεί να μειώσει το ενεργειακό κόστος ενός ξενοδοχείου

του Δημήτρη Μαλλά
Το ενεργειακό κόστος έχει εξελιχθεί τα τελευταία χρόνια σε μία από τις βασικές προκλήσεις για τις ξενοδοχειακές επιχειρήσεις. Και για την ελληνική αγορά το ζήτημα αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία, καθώς η ανάγκη για κλιματισμό κατά τους καλοκαιρινούς μήνες, η παραγωγή ζεστού νερού, οι πισίνες, οι κουζίνες και οι κοινόχρηστοι χώροι δημιουργούν μία κατανάλωση που δύσκολα μπορεί να περιοριστεί χωρίς να επηρεαστεί η εμπειρία του επισκέπτη.#money-grid-35365{list-style:none;margin:0;padding:0;overflow:hidden;}#money-grid-35365>li{float:left;width:49%;min-width:250px;list-style:none;margin:0 1% 1% 0;;padding:0;overflow:hidden;}#money-grid-35365>li.last{margin-right:0;}#money-grid-35365>li.last+li{clear:both;}@media only screen and (max-width:768px) {#money-grid-35365>li{width:100%;}}
Ή μήπως μπορεί;
Η τεχνολογία αρχίζει να αλλάζει τη συγκεκριμένη εξίσωση. Και όχι μέσα από κάποια εντυπωσιακή εφαρμογή τεχνητής νοημοσύνης, αλλά κυρίως μέσα από τη δυνατότητα ενός ξενοδοχείου να γνωρίζει με μεγαλύτερη ακρίβεια πού καταναλώνει ενέργεια, πότε αυτή η κατανάλωση είναι πραγματικά απαραίτητη και πού υπάρχουν περιθώρια εξοικονόμησης.
Για μία επιχείρηση φιλοξενίας, το θέμα δεν αφορά πλέον μόνο τη βιωσιμότητα ή το περιβαλλοντικό της αποτύπωμα. Αφορά άμεσα το λειτουργικό κόστος, την αποδοτικότητα κάθε επένδυσης και τελικά την κερδοφορία της.
Και αυτό αλλάζει τον τρόπο με τον οποίο πρέπει να βλέπει η διοίκηση ενός ξενοδοχείου την ενέργεια. Όχι ως έναν λογαριασμό που απλώς αυξομειώνεται από μήνα σε μήνα, αλλά ως μία λειτουργία που μπορεί να μετρηθεί, να αναλυθεί και να βελτιστοποιηθεί.
Πού καταναλώνεται η ενέργεια
Το πρώτο βήμα είναι να γίνει αντιληπτό πού βρίσκεται το μεγαλύτερο μέρος της κατανάλωσης.
Στα ξενοδοχεία, η θέρμανση και η ψύξη αποτελούν συνήθως τη μεγαλύτερη πηγή ενεργειακής κατανάλωσης. Σημαντικό ποσοστό αντιστοιχεί επίσης στην παραγωγή ζεστού νερού, στον φωτισμό, στις κουζίνες, στις πισίνες, στο πλύσιμο και στον υπόλοιπο ηλεκτρομηχανολογικό εξοπλισμό.
Αυτό σημαίνει ότι ακόμη και σχετικά μικρές βελτιώσεις στη λειτουργία αυτών των συστημάτων μπορούν να έχουν σημαντική επίδραση στον τελικό λογαριασμό.
Το ενδιαφέρον είναι ότι σε πολλές περιπτώσεις η εξοικονόμηση δεν απαιτεί απαραίτητα την αντικατάσταση ολόκληρου του εξοπλισμού. Χρειάζεται πρώτα καλύτερη διαχείριση του εξοπλισμού που ήδη υπάρχει. Και εκεί ακριβώς αρχίζουν να έχουν αξία τα δεδομένα, οι αισθητήρες και οι αυτοματισμοί.
Η εικόνα γίνεται ακόμη πιο ενδιαφέρουσα όταν το ξενοδοχείο αρχίσει να σπάει την κατανάλωση ανά λειτουργία. Άλλο είναι το ενεργειακό αποτύπωμα των δωματίων, άλλο της κουζίνας, άλλο της πισίνας και άλλο των κοινόχρηστων χώρων. Χωρίς αυτή τη διάκριση, η επιχείρηση μπορεί να βλέπει ότι ο συνολικός λογαριασμός αυξήθηκε, αλλά να μην ξέρει γιατί.
Γιατί να κλιματίζεται ένα άδειο δωμάτιο;
Το πιο απλό παράδειγμα είναι ένα δωμάτιο στο οποίο ο επισκέπτης δεν βρίσκεται για αρκετές ώρες. Σε ένα παραδοσιακό μοντέλο λειτουργίας, το σύστημα κλιματισμού μπορεί να συνεχίζει να λειτουργεί επειδή ο πελάτης το άφησε ενεργοποιημένο όταν έφυγε. Ένα σύστημα διαχείρισης ενέργειας μπορεί να γνωρίζει ότι το δωμάτιο είναι άδειο και να προσαρμόζει αυτόματα τη θερμοκρασία, χωρίς να κλείνει απαραίτητα εντελώς τον κλιματισμό.
Λίγο πριν επιστρέψει ο επισκέπτης ή λίγο πριν από το check-in ενός νέου πελάτη, το δωμάτιο μπορεί να επανέρχεται στις επιθυμητές συνθήκες.
Η διαφορά φαίνεται μικρή όταν μιλάμε για ένα δωμάτιο. Αν, όμως, ένα ξενοδοχείο διαθέτει 200 ή 300 δωμάτια, η εξοικονόμηση πολλαπλασιάζεται.
Το ίδιο μπορεί να γίνει στους κοινόχρηστους χώρους. Η θερμοκρασία, ο φωτισμός και ο εξαερισμός μπορούν να προσαρμόζονται με βάση την πραγματική χρήση των χώρων, την ώρα της ημέρας ή ακόμη και τις εξωτερικές καιρικές συνθήκες.
Η βασική λογική είναι πολύ απλή: να καταναλώνεται ενέργεια όταν πραγματικά χρειάζεται και όχι επειδή ένα σύστημα λειτουργεί με τον ίδιο τρόπο όλο το 24ωρο.
Για μία εποχική ελληνική μονάδα, αυτό έχει ακόμη μεγαλύτερη σημασία. Η διαφορά μεταξύ ενός ξενοδοχείου στο 35% της πληρότητας στις αρχές Μαΐου και στο 95% τον Αύγουστο είναι τεράστια. Παρ’ όλα αυτά, αρκετά συστήματα συνεχίζουν να λειτουργούν με περίπου την ίδια λογική. Εκεί ακριβώς βρίσκεται ένα μεγάλο μέρος της σπατάλης.
Η τεχνητή νοημοσύνη μπαίνει στη διαχείριση ενέργειας
Σε αυτό το σημείο αρχίζει να έχει ρόλο και η AI. Ένα σύστημα μπορεί να συνδυάζει δεδομένα από αισθητήρες, τις κρατήσεις, την αναμενόμενη πληρότητα, τις καιρικές συνθήκες και την ιστορική κατανάλωση και να προβλέπει πόση ενέργεια θα χρειαστεί ένα ξενοδοχείο τις επόμενες ώρες ή ημέρες.
Για παράδειγμα, ένα resort μπορεί να γνωρίζει ότι αύριο αναμένεται άφιξη 150 νέων επισκεπτών. Αντί να αρχίσει να ψύχει όλα τα δωμάτια από το πρωί, το σύστημα μπορεί να γνωρίζει πότε περίπου θα χρησιμοποιηθεί το καθένα και να ενεργοποιήσει σταδιακά τον κλιματισμό.
Αντίστοιχα, μπορεί να λαμβάνει υπόψη τη θερμοκρασία του περιβάλλοντος και να προσαρμόζει τη λειτουργία του εξοπλισμού ώστε να αποφεύγονται αιχμές κατανάλωσης.
Το ίδιο μπορεί να συμβαίνει και σε άλλες λειτουργίες. Η παραγωγή ζεστού νερού μπορεί να συνδέεται με την αναμενόμενη πληρότητα. Η λειτουργία της κουζίνας με τον αριθμό των αναμενόμενων γευμάτων. Ο φωτισμός των κοινόχρηστων χώρων με τη χρήση τους.
Η τεχνητή νοημοσύνη, δηλαδή, δεν έχει αξία επειδή «σκέφτεται» για το ξενοδοχείο. Έχει αξία επειδή μπορεί να συνδυάζει πολύ περισσότερα δεδομένα απ’ όσα θα μπορούσε να παρακολουθεί καθημερινά ένας άνθρωπος και να προτείνει ή να εφαρμόζει πιο αποδοτικές ρυθμίσεις.
Το κρυφό κόστος των μικρών βλαβών
Ένας ακόμη τομέας όπου η τεχνολογία μπορεί να κάνει μεγάλη διαφορά είναι η συντήρηση. Ένα σύστημα κλιματισμού που λειτουργεί με χαμηλότερη απόδοση, μία αντλία που αρχίζει να παρουσιάζει πρόβλημα ή ένας εξοπλισμός που καταναλώνει σταδιακά περισσότερη ενέργεια μπορεί να συνεχίσει να λειτουργεί για εβδομάδες χωρίς να γίνει αντιληπτό ότι υπάρχει βλάβη.
Το αποτέλεσμα δεν είναι μόνο ο κίνδυνος να σταματήσει κάποια στιγμή να λειτουργεί. Μέχρι τότε μπορεί να έχει καταναλώσει σημαντικά περισσότερη ενέργεια από όση χρειάζεται.
Η συνεχής παρακολούθηση της λειτουργίας του εξοπλισμού επιτρέπει τον εντοπισμό τέτοιων αποκλίσεων πολύ νωρίτερα. Ένα σύστημα μπορεί να καταλάβει ότι ένα μηχάνημα αρχίζει να συμπεριφέρεται διαφορετικά από το φυσιολογικό και να ειδοποιήσει την τεχνική ομάδα πριν η βλάβη γίνει εμφανής.
Η προληπτική συντήρηση, επομένως, δεν περιορίζει μόνο τις έκτακτες επισκευές. Μπορεί να μειώσει και την ενεργειακή σπατάλη. Και αυτό είναι κρίσιμο γιατί το κόστος μίας βλάβης δεν είναι μόνο το ανταλλακτικό ή η τεχνική εργασία. Μπορεί να σημαίνει χαμηλότερη άνεση για τον πελάτη, απώλεια δωματίου από το inventory, παράπονα, αποζημιώσεις ή ακόμη και αρνητικές αξιολογήσεις. Η σωστή ενεργειακή διαχείριση και η καλή συντήρηση πολλές φορές είναι δύο όψεις του ίδιου προβλήματος.
Δεν χρειάζεται να ξεκινήσεις από την AI
Εδώ υπάρχει όμως μία παγίδα. Η ενεργειακή εξοικονόμηση δεν σημαίνει ότι κάθε ξενοδοχείο πρέπει να προχωρήσει άμεσα σε μία μεγάλη επένδυση σε AI, αισθητήρες και εξελιγμένες πλατφόρμες.
Σε αρκετές περιπτώσεις, οι μεγαλύτερες βελτιώσεις μπορεί να ξεκινήσουν από πολύ απλούστερες παρεμβάσεις. Η αντικατάσταση παλαιότερου φωτισμού, η καλύτερη σκίαση, η σωστή ρύθμιση του κλιματισμού, οι αυτοματισμοί παρουσίας, η καλύτερη μόνωση ή η αναβάθμιση παλαιότερου εξοπλισμού μπορούν να έχουν άμεσο αποτέλεσμα.
Η τεχνολογία γίνεται ιδιαίτερα χρήσιμη στο επόμενο βήμα: όταν η επιχείρηση θέλει να γνωρίζει τι ακριβώς καταναλώνει, να εντοπίζει αποκλίσεις και να διαχειρίζεται αυτόματα τη λειτουργία της. Γιατί δύσκολα μπορείς να μειώσεις κάτι που δεν μπορείς να μετρήσεις.
Και εδώ ίσως βρίσκεται το πιο σημαντικό πρακτικό σημείο για μία μικρότερη ξενοδοχειακή μονάδα. Δεν χρειάζεται να κάνει όλες τις επενδύσεις ταυτόχρονα. Μπορεί να ξεκινήσει με ένα energy audit, να εντοπίσει πού βρίσκεται η μεγαλύτερη κατανάλωση και να βάλει προτεραιότητες με βάση το πιθανό όφελος και όχι με βάση το ποια τεχνολογία ακούγεται πιο σύγχρονη.
Πότε μία επένδυση αξίζει πραγματικά
Το επόμενο ερώτημα είναι φυσικά το ROI. Αν ένα σύστημα ενεργειακής διαχείρισης κοστίζει 50.000 ευρώ, αλλά μειώνει τον ετήσιο λογαριασμό κατά 15.000 ευρώ, τότε η επιχείρηση μπορεί σχετικά εύκολα να υπολογίσει την περίοδο απόσβεσης.
Αντίστοιχα, μία παρέμβαση χαμηλότερου κόστους μπορεί να έχει μικρότερη συνολική εξοικονόμηση αλλά πολύ ταχύτερη απόσβεση. Αυτός είναι και ο λόγος για τον οποίο δεν υπάρχει μία λύση που να ταιριάζει σε όλα τα ξενοδοχεία. Άλλες ανάγκες έχει μία μονάδα 30 δωματίων και άλλες ένα resort 500 δωματίων. Άλλο ενεργειακό προφίλ έχει ένα city hotel που λειτουργεί όλο τον χρόνο και άλλο ένα εποχικό resort σε νησί.
Το βασικό είναι κάθε επένδυση να συνδέεται με συγκεκριμένο στόχο: πόση κατανάλωση θέλω να μειώσω, σε ποιο χρονικό διάστημα και με ποια απόσβεση. Μόνο έτσι η ενεργειακή αναβάθμιση παύει να είναι ένα γενικό «πράσινο» project και γίνεται πραγματική επιχειρηματική απόφαση.
Από τον λογαριασμό ρεύματος στην κατανάλωση ανά δωμάτιο
Ίσως εδώ βρίσκεται και μία από τις πιο σημαντικές αλλαγές νοοτροπίας. Ένα ξενοδοχείο δεν θα πρέπει να κοιτάζει μόνο πόσο πλήρωσε στον λογαριασμό του ηλεκτρικού ρεύματος στο τέλος του μήνα. Πολύ μεγαλύτερη αξία έχει να γνωρίζει πόση ενέργεια καταναλώνει ανά δωμάτιο, ανά διανυκτέρευση ή ακόμη και ανά διαφορετική λειτουργία της επιχείρησης.
Πόσο κοστίζει η ψύξη των δωματίων; Πόσο η παραγωγή ζεστού νερού; Πόσο η πισίνα; Πόσο οι κοινόχρηστοι χώροι; Πότε εμφανίζονται οι μεγαλύτερες αιχμές; Και πόσο αλλάζει η κατανάλωση ανάλογα με την πληρότητα;
Ακόμη πιο χρήσιμο είναι να μπορεί η επιχείρηση να συγκρίνει τα στοιχεία αυτά από μήνα σε μήνα και από χρονιά σε χρονιά. Αν η κατανάλωση ανά διανυκτέρευση αυξάνεται ενώ η πληρότητα μένει σταθερή, κάτι πιθανότατα έχει αλλάξει στη λειτουργία.
Όταν υπάρχουν αυτές οι πληροφορίες, το ενεργειακό κόστος παύει να είναι απλώς ένας λογαριασμός που πρέπει να πληρωθεί και μετατρέπεται σε έναν δείκτη που μπορεί να διαχειριστεί η επιχείρηση.
Και αυτή ίσως είναι η μεγαλύτερη αλλαγή που φέρνει η τεχνολογία: μετατρέπει την ενέργεια από ανελαστικό κόστος σε λειτουργικό KPI.
Η καλύτερη κιλοβατώρα είναι εκείνη που δεν καταναλώθηκε
Η συζήτηση για την ενεργειακή μετάβαση των ξενοδοχείων συνδέεται συχνά με φωτοβολταϊκά, ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και αποθήκευση. Όλα αυτά αποτελούν σημαντικό μέρος της εξίσωσης.
Υπάρχει όμως μία πιο απλή αρχή που πρέπει να προηγείται: πριν μία επιχείρηση αναζητήσει πώς θα παράγει φθηνότερα την ενέργεια που χρειάζεται, αξίζει να εξετάσει αν μπορεί να χρειάζεται λιγότερη. Και εδώ η τεχνολογία μπορεί να έχει ίσως το πιο άμεσο επιχειρηματικό αποτέλεσμα. Όχι επειδή κάνει ένα ξενοδοχείο να φαίνεται περισσότερο «πράσινο» ή πιο σύγχρονο, αλλά επειδή μπορεί να μειώνει ένα από τα σημαντικότερα λειτουργικά του έξοδα χωρίς να ζητά από τον επισκέπτη να συμβιβαστεί στην άνεσή του.
Το πραγματικά «έξυπνο» ξενοδοχείο, άλλωστε, δεν είναι εκείνο που γεμίζει με περισσότερη τεχνολογία. Είναι εκείνο που γνωρίζει πόση ενέργεια χρειάζεται, πού τη χρειάζεται και πότε μπορεί να αποφύγει να τη χρησιμοποιήσει. Γιατί στο τέλος της ημέρας, η πιο φθηνή κιλοβατώρα για κάθε ξενοδοχειακή επιχείρηση παραμένει εκείνη που δεν χρειάστηκε ποτέ να καταναλωθεί.
#money-grid-34887{list-style:none;margin:0;padding:0;overflow:hidden;}#money-grid-34887>li{float:left;width:49%;min-width:250px;list-style:none;margin:0 1% 1% 0;;padding:0;overflow:hidden;}#money-grid-34887>li.last{margin-right:0;}#money-grid-34887>li.last+li{clear:both;}@media only screen and (max-width:768px) {#money-grid-34887>li{width:100%;}}The post Πώς η τεχνολογία μπορεί να μειώσει το ενεργειακό κόστος ενός ξενοδοχείου appeared first on ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ money-tourism.gr.

Διαβάστε περισσότερα