Επτά νομοθετικές επιλογές της κυβέρνησης που, κατά την ΕΛ.Α.Σ, ενισχύουν τη θέση των funds, των servicers και των τραπεζών εις βάρος των δανειοληπτών φέρνει στο προσκήνιο ο Δημήτρης Λυρίτσης. Στο επίκεντρο της κριτικής του βρίσκονται η προστασία της πρώτης κατοικίας, οι ρυθμίσεις για τα κόκκινα δάνεια, οι κρατικές εγγυήσεις ύψους 24 δισ. ευρώ και η αύξηση των πλειστηριασμών, ενώ ζητά συγκεκριμένες εξηγήσεις από τον Κυριάκο Πιερρακάκη.
Κατά τον ίδιο, οι κυβερνητικές επιλογές έχουν ενισχύσει τα δικαιώματα των πιστωτών, περιορίζοντας αντίστοιχα τις δυνατότητες των οφειλετών να προστατεύσουν την περιουσία τους. Ως χαρακτηριστικό παράδειγμα αναφέρει διάταξη πρόσφατου νομοσχεδίου, η οποία τελικά αποσύρθηκε ύστερα από αντιδράσεις.
Πρόκειται για το άρθρο 23, το οποίο, σύμφωνα με τον Δημήτρη Λυρίτση, προέβλεπε να αποκτήσει εκτελεστό χαρακτήρα το ιδιωτικό συμφωνητικό ρύθμισης οφειλής. Όπως εξηγεί, η συγκεκριμένη πρόβλεψη θα έδινε τη δυνατότητα στον πιστωτή να κινήσει διαδικασία αναγκαστικής εκτέλεσης χωρίς να έχει προηγηθεί δικαστική απόφαση ή έκδοση διαταγής πληρωμής. Η διάταξη αποσύρθηκε από το νομοσχέδιο.
Οι επτά παρεμβάσεις που βάζει στο στόχαστρο η ΕΛ.Α.Σ
Στην καταγραφή του, ο Τομεάρχης Στεγαστικής Πολιτικής παραθέτει επτά νομοθετικές παρεμβάσεις, τις οποίες θεωρεί ενδεικτικές της κατεύθυνσης που έχει ακολουθήσει η κυβερνητική πολιτική για τα κόκκινα δάνεια και την ακίνητη περιουσία.
Μεταξύ αυτών βρίσκεται η διατήρηση της ισχύος εκτελεστού τίτλου στις συμβάσεις που συνάπτονται μέσω του εξωδικαστικού μηχανισμού, βάσει του άρθρου 15 του ν. 5313/2026. Στην ίδια λίστα εντάσσει τον περιορισμό των δικαιούχων που έχουν τη δυνατότητα να διεκδικήσουν πίσω ποσά τα οποία κατέβαλαν επιπλέον, μετά την απόφαση του Αρείου Πάγου σχετικά με τον υπολογισμό των τόκων για τα δάνεια του νόμου Κατσέλη.
Ιδιαίτερη θέση στην κριτική του έχει η απουσία προστασίας της κυριότητας της πρώτης κατοικίας. Ο Δημήτρης Λυρίτσης υποστηρίζει ότι με τον νόμο 4738/2020 αποκλείστηκε η δυνατότητα νέων οφειλετών να υπαχθούν στον νόμο Κατσέλη, ενώ η πρώτη κατοικία εντάχθηκε στη διαδικασία ρευστοποίησης της πτωχευτικής περιουσίας.
Αναφορά κάνει και στους ευάλωτους οφειλέτες, επισημαίνοντας ότι το ισχύον πλαίσιο μπορεί να οδηγήσει στην απώλεια της κυριότητας της κατοικίας τους, με τους ίδιους να έχουν τη δυνατότητα να παραμείνουν στο ακίνητο ως ενοικιαστές.
Στις υπόλοιπες παρεμβάσεις που καταγράφει περιλαμβάνονται:
Το πρόγραμμα «Ηρακλής»: Μέσω αυτού χορηγήθηκαν κρατικές εγγυήσεις ύψους 24 δισ. ευρώ για τιτλοποιήσεις δανείων.
Οι μεταβιβάσεις δανείων: Η αξιοποίηση του νομοθετικού πλαισίου του 2003, σύμφωνα με τον ίδιο, άνοιξε τον δρόμο για φοροαπαλλαγές υπέρ funds και servicers.
Το πλαίσιο των πλειστηριασμών: Προβλέπεται η δυνατότητα επαναλαμβανόμενων διαδικασιών, με διαδοχικές μειώσεις της τιμής πρώτης προσφοράς, η οποία μπορεί να φτάσει έως το 65% της αρχικής αξίας του ακινήτου, χωρίς να απαιτείται νέα δικαστική απόφαση σε κάθε στάδιο.
Άνοδος 131% στους προγραμματισμένους πλειστηριασμούς από το 2019
Σημαντική αύξηση στον αριθμό των προγραμματισμένων πλειστηριασμών ακινήτων καταγράφεται, σύμφωνα με τα στοιχεία του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών που επικαλείται ο Δημήτρης Λυρίτσης.
Ειδικότερα, από περίπου 29.100 πλειστηριασμούς το 2019, ο αριθμός τους έφτασε τους 67.309 το 2025. Η μεταβολή αυτή αντιστοιχεί σε αύξηση της τάξης του 131%, στοιχείο που ο Τομεάρχης Στεγαστικής Πολιτικής χρησιμοποιεί για να αναδείξει τις επιπτώσεις του ισχύοντος πλαισίου στην αγορά ακινήτων και στους οφειλέτες.
Τα ερωτήματα προς τον Κυριάκο Πιερρακάκη
Με βάση τις συγκεκριμένες νομοθετικές επιλογές, ο Δημήτρης Λυρίτσης ζητά από τον Κυριάκο Πιερρακάκη να δώσει απαντήσεις για την προέλευση και την απόσυρση του άρθρου 23. Συγκεκριμένα, θέτει το ερώτημα ποιος εισηγήθηκε τη συγκεκριμένη διάταξη και για ποιον λόγο αποσύρθηκε, την ώρα που, όπως επισημαίνει, παραμένει σε ισχύ αντίστοιχη πρόβλεψη για τις συμβάσεις του εξωδικαστικού μηχανισμού.
Παράλληλα, ζητά να δημοσιοποιηθούν αναλυτικά στοιχεία για το πρόγραμμα «Ηρακλής». Στα δεδομένα που ζητά να γίνουν γνωστά περιλαμβάνονται τα επιχειρηματικά σχέδια των τιτλοποιήσεων, η εξέλιξη των εισπράξεων από τα δάνεια, καθώς και η πορεία των κρατικών εγγυήσεων.
Το ζήτημα που θέτει συνολικά η ΕΛ.Α.Σ. αφορά τις συνέπειες των κυβερνητικών ρυθμίσεων για τα νοικοκυριά που βρίσκονται αντιμέτωπα με οφειλές και τον κίνδυνο απώλειας της κατοικίας τους. Ο Δημήτρης Λυρίτσης ζητά να κριθεί η κυβερνητική πολιτική όχι μόνο από τις νομοθετικές εξαγγελίες, αλλά και από τα αποτελέσματα που έχουν οι συγκεκριμένες επιλογές στην προστασία των δανειοληπτών.
Ολόκληρη η δήλωση
Η λίστα με 7 χατίρια της ΝΔ στα funds και τους servicers
Όσα νομοθέτησε η κυβέρνηση και καλείται να εξηγήσει ο Πιερρακάκης
Ο κ. Πιερρακάκης πιάστηκε επ’ αυτοφώρω να προωθεί ακόμη ένα νομοθετικό δώρο στα funds και τους servicers. Για να αποφύγει τις απαντήσεις καταφεύγει στην τοξικότητα επιτιθέμενος στον Αλέξη Τσίπρα.
Ας μιλήσουμε λοιπόν συγκεκριμένα.
Ακολουθεί μια λίστα με 7 συγκεκριμένες νομοθετικές αποφάσεις της κυβέρνησης που διευκολύνουν τα funds, τους servicers και τις τράπεζες. Μία αποσύρθηκε μετά τις αντιδράσεις. Οι υπόλοιπες παραμένουν ενεργές.
1. Άρθρο 23 του νομοσχεδίου: Επιχειρήσατε να μετατρέψετε το ιδιωτικό συμφωνητικό ρύθμισης σε εκτελεστό τίτλο. Ο δανειολήπτης θα υπέγραφε για να σώσει την περιουσία του και ο πιστωτής θα μπορούσε να χρησιμοποιήσει την ίδια υπογραφή για να την κατασχέσει, χωρίς προηγούμενη δικαστική απόφαση ή διαταγή πληρωμής. Αναγκαστήκατε να το αποσύρετε.
2. Ισχύς εκτελεστού τίτλου στη σύμβαση του εξωδικαστικού. Μάλιστα, επεκτείνατε τη ρύθμιση και σε παλαιότερες συμβάσεις για μεταγενέστερες αθετήσεις. Αυτό το δώρο στους πιστωτές το διατηρείτε. (Άρθρο 15 ν. 5313/2026 — προσθήκη παρ. 3 και 4 στο άρθρο 27 ν. 4738/2020)
3. Περιορίσατε νομοθετικά τους ωφελούμενους από την απόφαση του Αρείου Πάγου για τους τόκους του νόμου Κατσέλη. Αποκλείσατε την αναζήτηση υπερκαταβληθέντων ποσών για ρυθμίσεις που είχαν ολοκληρωθεί ή πληρούσαν τις προϋποθέσεις έκπτωσης. (Άρθρο 126 παρ. 5 ν. 5313/2026)
4. Καταργήσατε την προστασία της κυριότητας της πρώτης κατοικίας. Κλείσατε την πρόσβαση νέων οφειλετών στον νόμο Κατσέλη και εντάξατε την πρώτη κατοικία στη ρευστοποίηση της πτωχευτικής περιουσίας. Για τον ευάλωτο προβλέψατε μεταβίβαση της κυριότητας και επαναμίσθωση: να χάσει το σπίτι του και να πληρώνει ενοίκιο για να παραμείνει μέσα. (Ν. 4738/2020 — άρθρα 92, 219 και 265)
5. Σχέδιο «Ηρακλής» εγγυήσεις 24 δις ευρω: Προσφέρατε στις τιτλοποιήσεις δανείων την πλάτη του Ελληνικού Δημοσίου, με κρατικές εγγυήσεις 24 δισεκατομμυρίων ευρώ. Για τις τράπεζες βρήκατε κρατικές εγγυήσεις. Για τους δανειολήπτες καταργήσατε εγγυήσεις προστασίας. (Ν. 4649/2019 — άρθρα 1 και 6)
6. Παράκαμψη υποχρεωτικής προηγούμενης γραπτής πρότασης ρύθμισης. Εφαρμογή στις τιτλοποιήσεις νόμο του 2003. Επικαλείστε τον νόμο Τσίπρα, αλλά στηρίξατε τον «Ηρακλή» σε διαφορετικό νομοθετικό πλαίσιο μεταβιβάσεων. Έτσι, χορηγηθηκαν φοροαπαλλαγές για τους servicers και τα funds. Τις προστατευτικές προϋποθέσεις του νόμου που καταγγέλλετε δεν τις επιβάλατε στις τιτλοποιήσεις που εγγυηθήκατε. (Άρθρο 1 παρ. 2 ν. 4649/2019 — υπαγωγή των τιτλοποιήσεων στο άρθρο 10 ν. 3156/2003)
7. Πλειστηριασμοί στο 65% της τιμής των ακινήτων. Θεσπίσατε διαδικασία τεσσάρων διαδοχικών πλειστηριασμών, εφόσον οι προηγούμενοι αποβαίνουν άγονοι, με αυτόματη πτώση της τιμής εκκίνησης έως το 65% της αρχικής, χωρίς νέα δικαστική απόφαση για τις μειώσεις. Νομοθετήσατε τον ταχύτερο δρόμο για την εκποίηση της περιουσίας των πολιτών σε εξευτελιστικές τιμές. (Άρθρο 67 ν. 4842/2021 – τροποποίηση άρθρου 966 ΚΠολΔ)
Το 2019 είχαν προγραμματιστεί περίπου 29.100 πλειστηριασμοί ακινήτων. Το 2025 έφτασαν τους 67.309. Αύξηση 131%, σύμφωνα με τα στοιχεία που αναγνωρίζει το ίδιο το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών.
Η κυβέρνηση μπορεί να πανηγυρίζει για την εξυγίανση των τραπεζικών ισολογισμών. Για χιλιάδες νοικοκυριά, όμως, η πραγματικότητα είναι η διαρκής απειλή απώλειας της στέγης τους.
Κύριε Πιερρακάκη, αντί να αλλάζετε τη συζήτηση, απαντήστε σε τρία απλά ερωτήματα:
• Ποιος εισηγήθηκε το άρθρο 23; Ποιος πρότεινε να μπορεί μια ιδιωτική συμφωνία ρύθμισης να χρησιμοποιείται για αναγκαστική εκτέλεση χωρίς προηγούμενη διαταγή πληρωμής;
• Γιατί αποσύρατε το άρθρο 23 αλλά διατηρείτε την αντίστοιχη ρύθμιση στον εξωδικαστικό μηχανισμό; Αν οι αντιρρήσεις ήταν αρκετά σοβαρές για να αποσύρετε τη μία διάταξη, γιατί δεν επανεξετάζετε και την άλλη;
• Θα δώσετε στη δημοσιότητα τα πραγματικά στοιχεία του «Ηρακλή»; Τα επιχειρηματικά σχέδια των τιτλοποιήσεων, την πορεία των εισπράξεων και την εξέλιξη των κρατικών εγγυήσεων;
Γιατί στο τέλος το ερώτημα είναι απλό:
Όταν πρόκειται για τα κόκκινα δάνεια, πόσο ισχυρή είναι η προστασία του πολίτη και πόσο ισχυρά είναι τα δικαιώματα του πιστωτή;
Οι δανειολήπτες κρίνονται καθημερινά από τις υποχρεώσεις τους. Η κυβέρνηση πρέπει να κριθεί από τους νόμους της.
Διαβάστε περισσότερα