Ο Σάββας Μιχαήλ δεν χρειάζεται ιδιαίτερες συστάσεις. Είναι ένας ιδιαίτερα αγαπητός και πολυταξιδεμένος γιατρός, συγγραφέας, κριτικός λογοτεχνίας, φλογερός αρθρογράφος και ρήτορας, πολιτικός ακτιβιστής, γενικός γραμματέας του Εργατικού Επαναστατικού Κόμματος (ΕΕΚ) και μέλος της Συντονιστικής Επιτροπής για την Επανίδρυση της Τέταρτης Διεθνούς, αλλά και σπουδαίος μεταφραστής έργων του Τσόμσκι, του Έντουαρντ Σαίντ, του Αλέν Μπαντιού και άλλων μεγάλων διανοητών. Είναι επίσης ο σύζυγος της εξίσου σπουδαίας Κατερίνας Μάτσα, αλλά και ο αγαπημένος μου Εβραίος στον κόσμο, κατανικώντας – στα σημεία- τους Ιλάν Παπέ και Νόρμαν Φίνκελστάιν!
Η τύχη – ή η ατυχία- το΄φερε, αυτές τις μέρες, να βρεθεί ο Σάββας ξανά στο αγαπημένο του Παρίσι, ανάμεσα στην εξεγερμένη νεολαία και εργατιά, για την οποία μας μιλά με το γνωστό του χειμαρρώδη, αλλά και γεμάτο ταξική σοφία λόγο. Αναγκαστικά, στην έντυπη έκδοση χώρεσαν μόνο μερικά αποσπάσματα από την κουβέντα μας, η απομαγνητοφώνηση της οποίας ξεπέρασε τις πέντε χιλιάδες λέξεις. Αλλά ευτυχώς το διαδίκτυο δεν έχει τέτοιους κόφτες!
Σ – Λοιπόν, θέλεις να μου κάνεις ερωτήσεις ή να ξεκινήσω εγώ;
Γ – Ξεκίνα εσύ την «ανταπόκριση», και θα σε ρωτάω κι εγώ!
Σ – Θα ήθελα να ξεκινήσω πρώτα απ’ όλα με την χθεσινή μεγάλη, γιγάντια θα έλεγα κινητοποίηση της 24ης του Οκτωβρίου, που ξεπερνούσε σε συμμετοχή τουλάχιστον στο Παρίσι, στο οποίο εγώ συμμετείχα, την ιστορική τομή που ήταν η κινητοποίηση της 17ης Οκτωβρίου. Τα γεγονότα βέβαια, η κινητοποίηση των μαθητών των εργατικών λαϊκών συνοικιών έχει ξεκινήσει από το 28 Σεπτέμβρη, αλλά η 17η σίγουρα ήτανε μία τομή, τρόμαξαν οι κρατούντες κυριολεκτικά και από κάθε άποψη επιχείρησαν με κάθε τρόπο να την περιορίσουν, και με τα fake news τα οποία κυκλοφορούν παντού.
Δηλαδή ήμουν στη διαδήλωση στις 17, γινόταν ο χαμός γύρω, ακόμα συνεχιζόντουσαν. καθίσαμε σε ένα σημείο, σε ένα μπιστρό γιατί τέσσερις ώρες ήμουν όρθιος. Εκεί πέρα πίσω αναμεταδίδανε οι τηλεοράσεις τους τα ίδια πράγματα που δείχνανε το βράδυ ενώ συνεχιζόταν η κινητοποίηση χωρίς να δείχνουν τους μαθητές, χωρίς να δείχνουν της νεολαία, χωρίς να δείχνουν τίποτα. Μια ψεύτικη εικόνα που αναπαράχθηκε στη συνέχεια από ό,τι είδα και από τα ελληνικά ΜΜΕ, κατά λέξη. Είναι συντονισμένοι, γιατί όλοι έχουν φοβηθεί.
«Η ιστορία της Γαλλίας είναι ότι τα προβλήματα λύνονται στους δρόμους, στα οδοφράγματα…»
Λοιπόν, εχθές κάνανε τα πάντα να αποδείξουν ότι επαναφέρουν τον έλεγχο και την τάξη. Έτσι, όχι μόνο είχε υπάρξει μια τεράστια κινητοποίηση 70.000 αστυνομικών, αλλά και ειδικών δυνάμεων καταστολής, αντιτρομοκρατικών ομάδων, ομάδων δεμένων με τις ένοπλες δυνάμεις, χίλια δυο τέτοια. Και το κυριότερο, οι απαγορεύσεις. Απαγόρευσαν σε όλες σχεδόν τις μεγάλες πόλεις, στην Λυών, στην Μασσαλία, στην Νίκαια, στο Μπορντό κτλ. Παρ’ όλα αυτά γίνανε οι διαδηλώσεις. Στο Παρίσι που τρέμανε, που είναι το κέντρο του όλου, της όλης χώρας και του κράτους τους, την τελευταία στιγμή, κι ενώ είχαν συμφωνήσει με τις ηγεσίες των συνδικαλιστικών ομοσπονδιών, πλην μιας κίτρινης ομοσπονδίας, να επιτρέψουν να επιτρέψουν την πορεία να γίνει στο κέντρο της πόλης από την πλατεία της Βαστίλης μέχρι την πλατεία της Νασιόν, αλλά τελευταία στιγμή τους απαγορέψανε και την εβαλαν κυριολεκτικά στα νότια όρια του Παρισιού, στην Πόρτ ντ’ Ιταλί στο Ιβρύ, για να καταλήξει μάλιστα κάπου έξω από το Παρίσι, στη Βενσέν. Και μάλιστα σε ένα τεράστιο δρόμο, μια λεωφόρο, όπου όσες δυνάμεις και να έχεις θα φαίνονταν ελάχιστοι. Παρ ‘όλα αυτά ήταν φίσκα, ένας γιγάντιος πραγματικά ποταμός ανθρώπων!
(AP Photo/Thibault Camus)
Πάντα ήταν στην πρωτοπορία η νέα γενιά. Η νέα γενιά, επαναλαμβάνω, των εργατικών, των προλεταριακών συνοικιών που πρωτοστατούν σε όλα αυτά τα γεγονότα. Παιδιά εργατών είναι, παιδιά και δισέγγονα πρώην αποικιακών σκλάβων. Αυτό είναι και μια μεγάλη διαφορά από άλλοτε, από το Μάη αν θέλεις, ποιοι μπαίνουν μπροστά – και φάνηκε και χθες. Όμως υπάρχει μια σύγκλιση της οργής, γύρω από αυτό αρχίζουν και συσπειρώνονται οι εργάτες, τα Κίτρινα Γιλέκα, τα συνδικάτα, οι διάφορες συλλογικότητες, αριστερές πολιτικές οργανώσεις, το κόμμα του Μελανσόν κλπ. Όλοι σε αυτή τη σύγκλιση της οργής, την οποία όμως επίσης την λένε σύγκλιση της ελπίδας.
Δεν είναι απλώς… Γιατί διαβάζω δυστυχώς όχι μόνο σε ελληνικές προσεγγίσεις και από αριστερούς, έτσι, στον χώρο της Αριστεράς, αλλά και από διεθνή δημοσιεύματα. Δυστυχώς η Αριστερά δεν καταλαβαίνει τι συμβαίνει μπροστά στα μάτια της. Δεν υπάρχει θέμα τυφλής βίας. Εγώ εντυπωσιάστηκα με τον βαθμό ωριμότητας αυτών των πιτσιρικάδων, οι οποίοι, επαναλαμβάνω, είναι παιδιά εργατών. Γιατί αρχίζει μια κοινωνιολογίζουσα συζήτηση, τι είναι, ότι ευτυχώς κατεβαίνει τωρα και η οργανωμένη εργατική τάξη, τα συνδικάτα… Δεν είναι αυτό, είναι παιδιά εργατών! Έλεγε μια πιτσιρίκα στο Mediapart, «Έξη η ώρα το πρωί σηκώνομαι. Ο πατέρας μου ευτυχώς ακόμα έχει δουλειά, πάει να δουλέψει στο εργοστάσιο και εγώ τρέχω στο σχολείο και είναι ένα γκρεμισμένο κτίριο και ο μόνος δάσκαλος που έχει απομείνει μας λέει «παιδιά, καθίστε σε εκείνη τη μεριά γιατί εδώ τα ηλεκτρικά καλώδια είναι γυμνά και μπορεί να έχουμε πρόβλημα»… Και λέει, «που πάμε;».
Υπάρχει μια οργή – αλλά ταυτόχρονα μου κάνει εντύπωση, μια αλλαγή πραγματικά ραγδαία γιατί ένα μήνα πριν, αρχές Σεπτέμβρη ήμουν πάλι Παρίσι και ήταν διαφορετική η κατάσταση. Ξαφνικά, σαν ένα ηλεκτρικό ρεύμα να έχει διαπεράσει όλο το κοινωνικό σώμα. Είδα ανθρώπους που σε άλλες φάσεις βούλιαζαν στην καθημερινότητα, αριστερούς μεν, αλλά απογοητευμένους, ξαφνικά να κατεβαίνουν και αυτοί στους δρόμους. Και επαναλαμβάνω, για την ταξική φύση, αν θέλεις, τον κοινωνικό χαρακτήρα που πυροδότησε τον συσσωρευμένο κοινωνικό δυναμίτη, είναι παιδιά της εργατικής τάξης, πώς το λένε. Τι θέλουνε δηλαδή; Αν βάλουμε το κριτήριο που έχουν βάλει ορισμένοι, τότε η Ρώσικη Επανάσταση δεν ήταν σοσιαλιστική επανάσταση γιατί οι αγρότες ήταν η πλειοψηφία και οι εργάτες ήταν μόνο σε ορισμένα μέρη. Ναι, από εργατικές συνοικίες ήταν. Από το Λύκειο Πωλ Ελυάρ ξεκίνησε στις 28 του Σεπτέμβρη, και απλώθηκε. Ναι, αργότερα μπήκαν και ανώτερα στρώματα, μπήκαν και οι φοιτητές, μπήκαν κι άλλοι. Θα πούμε δυο λόγια γύρω από αυτό, για το κοινωνικό, ιστορικό υπόβαθρο, αν θέλεις, για τις οικονομικές δυνάμεις που λειτουργούν.
(AP PHOTO)
Αλλά να ξαναγυρίσω στο θέμα της διαδήλωσης αυτής, που ήταν ένα χτύπημα, ένα μάθημα σε όλους. Οι απαγορευμένες διαδηλώσεις σε Μπορντό, Τουλούζ, όπου θέλεις, στις μεγάλες πόλεις, στη Νίκαια – και μου κάνει η Νίκαια εντύπωση εμένα γιατί η Νίκαια είναι δεξιά και ο Σιοτί, ο δήμαρχος, είναι ο αρχηγός της παραδοσιακής Δεξιάς, αλλά που βγήκε εκεί χάρη στις φασίστες της Λεπέν. Και επιπλέον, παρόλη την προετοιμασία τους όλη την εβδομάδα, κράτους, κεφαλαίου, φασιστών, αστυνομίας, στρατού, για το τι θα κάνουνε στις 24 του μηνός, χρησιμοποίησαν βέβαια και άλλα μεγάλα μέσα. Παραμονή της διαδήλωσης, στις 23, χτυπήσανε με όπλα οι φασίστες και δολοφόνησαν έναν άνθρωπο, και τραυματίσανε άλλους βαριά, ανάμεσά τους και ένα κοριτσάκι 12 χρονών. Και θα συνεχίσουν το βιολί. Ξανά πάλι έγινε και στην Τουλούζη σήμερα, στην Τουλούζη που στην διαδήλωση έβγαλαν το χέρι ενός παιδιού.
Δεν μπορείς να φανταστείς τη βία… Εγώ είχα πάρει μέρος και στις διαδηλώσεις των Κίτρινων Γιλέκων, τώρα δεν είναι το ίδιο, είναι χειρότερα από τότε. Γιατί με τα Κίτρινα Γιλέκα, όλες αυτές οι φρικαλεότητες που είχαν γίνει τότε πάλι επί Μακρόν, γίνανε σε διάστημα δύο χρόνων, το 2018-19. Μετά ήρθε ο Covid, και σταμάτησε έτσι. Τώρα σε ελάχιστες εβδομάδες, να βγάζουν μάτια των παιδιών, να βγάζουν χέρια των παιδιών, να σπάνε τα δόντια των παιδιών, να τα ξεβρακώνουν, να μην πω τι άλλο κάνουν… Δηλαδή μια χυδαιότητα, μια βαρβαρότητα. Γιατί είναι όντως παιδιά, είναι 14 με 17 χρονών οι περισσότεροι γύρω, με μια καταπληκτική φαντασία, και εδώ είναι η ομοιότητα με τον Μάη του ’68. Και είναι ανόητα ορισμένα δημοσιεύματα που διάβασα, που λένε «Α, αυτά είναι θεατρικά, παίζουν θέατρο οι Γάλλοι και το έχουν συνήθεια, είναι γραφικότητες». Δεν είναι γραφικότητες, αυτή είναι όλη η πολιτική τους Ιστορία, πάντα εκφράζονται με τέτοια μέσα!
Για λόγους ιστορικούς – είναι μια χώρα εξαιρετικά πολιτικοποιημένη, ακόμα κι όταν φαίνεται ότι κοιμάται… Δηλαδή, θυμίζω ότι την παραμονή πριν ξεσπάσει ο Μάης του 1968 η Monde έγραφε «H Γαλλία Βαριέται», ότι τίποτα δεν κινείται, είναι σε λήθαργο, και μετά… Και τώρα γίνεται πολύ περισσότερο, από μια άποψη. Για να δώσω ένα παράδειγμα από τα πλακάτ, παίρνουν χαρτόνια από δέματα και γράφουν μόνοι τους διάφορα συνθήματα φοβερά ευφάνταστα και πάντα επαναστατικά. Η λέξη επανάσταση που έχει εξοριστεί ακόμα και από το λεξιλόγιο της λεγόμενης άκρας αριστεράς στην Ευρώπη, μαζί και στη χώρα μας, λέμε «αντιστάσεις», «αντικαπιταλισμός», ό,τι διάολο θέλεις. Εδώ τρέχει διαρκώς!
«Αν συνεχιστεί το κίνημα στους δρόμους, και είναι πολύ πιθανό στον δεύτερο γύρο να είναι ο Μελανσόν, η Λεπέν δεν θα κάνει περίπατο όπως νόμιζε»
Βλέπω την άλλη την πιτσιρίκα, την έχω και φωτογραφία, να κρατάει πλακάτ με τη φράση του Σεν- Ζυστ, του αριστερού Γιακωβίνου της Γαλλικής Επανάστασης, που είναι η πρώτη διατύπωση της θεωρίας της διαρκούς επανάστασης, La Revolution Permanente: «Η Επανάσταση δεν πρέπει να σταματήσει παρά με την Τελείωση της Ευτυχίας», και να το κρατάει ένα κοριτσάκι. Ή να λένε, το είδα στους δρόμους, «Γράφουμε Συλλογικά την Ιστορία»… Ή να μιλάνε για την Κομμούνα του Παρισιού διαρκώς, με συνθήματα της Λουίζ Μισέλ, του Μάη, της αντιφασιστικής αντίστασης τον καιρό της κατοχής, των ΜΑΚΙ… Όλη η Ιστορία τους ζει! Για την επανάσταση του 1830, που ρίχνει τον Λουί Φιλίπ… Και από την άλλη μεριά η άρχουσα τάξη και οι κυβερνώντες δείχνουν μια γελοιότητα – μου θύμισε τον δικό μας τον Κούλη, που έλεγε ότι η νέα γενιά δεν θυμάται τους Λαμπράκηδες, τη δολοφονία του Λαμπράκη (γέλια). Λοιπόν, το ίδιο έγινε κι εδώ. Βγαίνει στην τηλεόραση ο υπουργός Στέγασης, που είναι και τεράστιο το στεγαστικό πρόβλημα σε όλη την Ευρώπη…
Γ – Ναι, βλέπουμε τι γίνεται και στην Ισπανία, τη Πορτογαλία…
Σ – Στην Ισπανία, την Πορτογαλία. Και βγαίνει και λέει ότι η Κομμούνα του Παρισιού έγινε το 1830, κάποιος πετιέται και του λέει λίγα χρόνια πιο πάνω, είναι αργότερα, αργότερα. Ναι λέει, το 1833! Ε, άι στο διάολο!
Γ- Ο άσχετος!
Σ- Καταλαβαίνει κανένας ποιος είναι με τη σωστή πλευρά της ιστορίας! Αυτά τα παιδάκια που τα θεωρούν αγράμματα ή οτιδήποτε… Και επ’ ευκαιρία, ένα άλλο χαρακτηριστικό της πολιτικής τους ωριμότητας: υπάρχει αυτό το γνωστό σύνθημα που κανένας δεν καταλάβαινε τι σήμαινε, το «Bismilah, c’est les ténèbres», που ήταν…
Γ- Ναι, τα διάβασα. Χαφιέδες της Ασφάλειας το διαδώσανε!
Σ- Χαφιεδίστικο, οι πιτσιρικάδες τους έχουν πάρει χαμπάρι…
Γ- Και τους κοροϊδεύουνε!
Σ- [Γέλια] Τους έχουν πάρει χαμπάρι… Και φυσικά, το αγαπημένο τους είναι του Καρτέσιου, το Cogito Ergo Sum, το «σκέφτομαι άρα υπάρχω». Το είδα σε ένα χαρτόνι χθες, το οποίο έγραφε «Je pense donc», σκέφτομαι άρα…ACAB!
Γ- ΑCAB, «All Cops Are Bastards»! Όλοι οι Μπάτσοι είναι Μπάσταρδοι.
Σ- Εντάξει, είναι το πιο διαδεδομένο σύνθημα μαζί με το άλλο, «Oλος ο Κόσμος Μισεί τους Mπάτσους»… Λοιπόν, και το σύνθημα “À bas l’état, les flics et les fachos !” – «Κάτω το Κράτος, οι Μπάτσοι και οι Φασίστες». Και αρχίζουν τώρα κάτι περίεργες ακαδημαϊκές, σχολαστικές συζητήσεις για το αν είναι φασισμός ή δεν είναι φασισμός, αν είναι πρώτο- φασισμός, αν είναι λαϊκισμός, αν είναι άκρα δεξιά… Ο κόσμος φασισταριά τους λέει, και φασισταριά είναι! Και καθόλου τυχαία, ο Μπαρντελά, δεν ξέρω αν γράφτηκε κάτω αυτό, ο υποψήφιος πρωθυπουργός της Λεπέν ξέθαψε την περιβόητη κόκκινη αφίσα, που είχε βγάλει η Γκεστάπο και το καθεστώς Βισύ, ενάντια στην κομμουνιστική ομάδα Μανουσιάν…
Γ- Ναι, το γράψαμε.
Σ- …Για τη «στρατιά του εγκλήματος». Λοιπόν, εκεί που την πατήσανε οι φασίστες, είναι που το Σαββατοκύριακο της Παλλαϊκής Κινητοποίησης ήταν στην Ορλεάνη το συνέδριο της Λεπέν, του κόμματος της Λεπέν. Για πρώτη φορά, γιατί όλα αυτά τα χρόνια δεν υπήρχε μια αντίδραση στους δρόμους, αντιμετώπισαν περίπου 30.000 διαδηλωτές ενάντια σε αυτό το φασιστικό συνέδριο. Μια τεράστια αντιφασιστική συγκέντρωση. Είχε και μπροστά, τον πιο συμπαθή σε όλο τον κόσμο, όχι μόνο σε μένα, τον δήμαρχο του Σεν-Ντενί, που προφύλαγε τα παιδιά και στις προηγούμενες κινητοποιήσεις. Προσπαθούνε βέβαια, και πρώτος πρώτος ο Μακρόν, λένε «έχουμε εκλογές σε έξι μήνες», ουσιαστικά λένε «καθίστε στον καναπέ σας», και βλέπεις να μιλάνε σε κάτι τελείως βαρετά, πιο βαρετά και από τα δικά μας πάνελ στην τηλεόραση, που πάνε τα διάφορα κόμματα. Αυτό δεν πρόκειται να το κάνει κανένας – ίσα ίσα. Γιατί υπάρχει μια άλλη θεωρία που λένε σε όλο τον κόσμο, πιθανόν και στην Ελλάδα τώρα, ότι με τις διαδηλώσεις αυτές και τα υποτιθέμενα βίαια επεισόδια…
Γ- Θα βγάλουν τη Λεπέν, αυτό είναι το νέο αφήγημα…
Σ – Αυτό ήθελα να σου πω. Αυτά είναι αηδίες! Ο μόνος τρόπος για να μην βγει η Λεπέν, να τσακιστεί, είναι αυτό που γίνεται! Όπως και στις εκλογές στη Βραζιλία, που πέρασε το σύνθημα που λέει «να τσακίσουμε τον φασισμό, τον φασίστα Μπολσονάρου και στους δρόμους και στις κάλπες». Που λέει «Καλυτέρα να ψηφιστεί ο Λούλα»…
Γ- Σάββα, ας μείνουμε λίγο σε αυτό το θέμα, γιατί και εμένα με εκνευρίζει πάρα πολύ το πως προσπαθούν διάφοροι ψευτοαριστεροί, «κεντροαριστεροί» κυρίως, σε όλη την Ευρώπη να ρίξουν την ευθύνη για όλο αυτό στο Μελανσόν, αν είναι δυνατόν, ότι φταίει ο Μελανσόν…
Σ -Αυτό είναι ηλιθιότητα!
Γ- …Ότι φταίει το Die Linke, ότι φταίει γενικά η Αριστερά…
Σ- Το λέω με την έννοια ότι είναι ένα συνειδητό ψέμα. Εντάξει, ο Μελανσόν έχει κρατήσει μια καλή στάση, ας πούμε.
Γ- Ναι, είναι ο μόνος που στηρίζει ανοιχτά τα παιδιά, η Ανυπότακτη Γαλλία…
Σ- Και με την ευκαιρία, κακώς γράφουν ορισμένοι ότι ο Μελανσόν είναι ο Τσίπρας της Γαλλίας, δεν είναι.
Γ – Όχι, σε καμία περίπτωση.
Σ – Τον είχε υποστηρίξει τον Τσίπρα, και ήταν ο πρώτος που τον…
Γ – …έκραξε, και τον είπε και «προδότη του λαού» το ’15!
Σ – …του έκανε και φοβερή κριτική, και έκανε και αυτοκριτική στον εαυτό του το ’15. Και αν θες και σαν πρόγραμμα και σε άλλα πράγματα διαφέρουν, είναι ένας αριστερός σοσιαλδημοκράτης, αλλά τον στηρίζει ένα κοινωνικό στρώμα που είναι πραγματικά της γης οι κολασμένοι, τουλάχιστον σε ορισμένες περιοχές…
Γ – Εσύ Σάββα πιστεύεις ότι θα βγει κερδισμένος ο Μελανσόν;
Σ – …αλλά δεν είναι αυτός που κατευθύνει, καθόλου. Έχει μια επιρροή σε έναν ορισμένο κόσμο. Αυτό είναι όλο. Δεν έχει… δεν είναι καν όπως το είχαμε γνωρίσει εμείς στο τέλος, ας πούμε, στην περίοδο 12-15. Είναι κάτι άλλο εδώ πέρα. Και υποτιμούν πολύ, πραγματικά, την Ιστορία. Νομίζουμε ότι η Ιστορία είναι κάτι που γράφουν μερικά βιβλία, ενώ την κουβαλάμε στην πλάτη μας. Όπως στην Ελλάδα, ρε παιδί μου, μιλάμε για το ΕΑΜ-ΕΛΑΣ, και για τους φασίστες και για τους συνεργάτες των Γερμανών που μας κυβερνάνε μέχρι αυτή τη στιγμή, τα παιδιά τους και τα εγγόνια τους, και το ξέρουμε όλοι για ποιους μιλάμε τώρα. Λοιπόν, τα παιδιά αυτά εδώ ξέρουνε… Και το πολύ σημαντικό που γίνεται εδώ πέρα είναι αυτή η συνένωση. Τον Μάιο του 1968 ακόμα ο παγκόσμιος Βορράς δεν κουνιέται, ήταν ο λεγόμενος Τρίτος Κόσμος, το Βιετνάμ ήταν το σημείο αναφοράς όλων μας τότε. Λοιπόν, τώρα είναι η Παλαιστίνη.
Γ – Τώρα είναι η Γάζα, ναι.
Σ – Λοιπόν, τα παιδιά αυτά είναι 14 χρονών τώρα, είμαι παππούς μπροστά τους, μου δίνουν και κανένα κάθισμα, κάνα παγκάκι να κάτσω (γέλια). Εγώ τους λέω είμαι παππούς, αλλά είμαι πιο μικρός από εσάς! Αλλά αυτά τα παιδιά, ας πούμε, ήξεραν ότι στις 17 του Οκτώβρη του 1961 πνίξανε τους Αλγερίνους στο Σηκουάνα, η Γαλλική αστυνομία, και στις 17 του Οκτώβρη του 2026 φωνάζανε στους μπάτσους «είμαστε τα παιδιά αυτών που πνίξατε, αλλά εμάς δεν θα μας πνίξετε»! Ή περνάγαμε εχθές, μπροστά από εργατικές πολυκατοικίες στο Ιβρί, γιατί είναι εργατική περιοχή, και βγαίνανε στα παράθυρα οι Παλαιστινιακές σημαίες. Το κυριο σύνθημα που χρησιμοποιείται παντού από τους πιτσιρικάδες είναι «Είμαστε τα παιδιά της κρίσης», ενώ τα παιδιά του 1968 δεν έβγαιναν από κρίση, είχαμε άνθηση ακόμα. Μετά άρχισε η κρίση, το 1971 που καταρρέει το σύστημα του Μπρέτον Γουντς και τα λοιπά. Τώρα δεν είναι το ίδιο. Λένε, «είμαστε τα παιδιά της κρίσης, γινόμαστε η γενιά της επανάστασης». Και όταν λένε «είμαστε η γενιά της Γάζας», έχει τεράστια σημασία. Γιατί η Γάζα γίνεται αυτή τη στιγμή ένας πυροδότης αφύπνισης όχι μονάχα στον παγκόσμιο Νότο, αλλά και στην καρδιά της Ευρώπης.
Εκεί είναι το πολύ σημαντικό για μένα, και νομίζω δεν είναι απλώς wishful thinking. Πολλοί, και μάλιστα πολλοί φίλοι και σύντροφοι δικοί μου και στην αριστερά, νομίζανε ότι η βασική αντίθεση πιά είναι μόνο Ιμπεριαλισμός- Αντιϊμπεριαλισμός, και όχι Κεφάλαιο- Εργασία, ενώ ο ιμπεριαλισμός έρχεται μέσα από την παρακμή στη σχέση κεφαλαίου και εργασίας… Τέλος πάντων, ας μην μπω στα πολύ θεωρητικά. Αυτή τη στιγμή όπως το 1968 υπάρχει ξανά μια προσέγγιση, μια σύγκλιση επαναστατικών αναταραχών στον παγκόσμιο Νότο και πάλης κατά του ιμπεριαλισμού, σε Παλαιστίνη, Ιράν, Σαχέλ, Νότια Αμερική, όπου θέλεις, από τη μία μεριά, με αυτό που γίνεται στην Ευρώπη αλλά και στην Αμερική. Θα έχουμε εκπλήξεις κι εκεί.
(AP PHOTO)
Η ιστορία της Γαλλίας είναι ότι τα προβλήματα λύνονται στους δρόμους. Όλοι κατεβαίνουν στα οδοφράγματα, αυτό το ξέρουν… Από εκεί και πέρα βέβαια έχουν άλλου είδους πολιτικά, ιδεολογικά προβλήματα τα οποία δεν τα αγνοώ, δεν τα υποτιμώ, ούτε και λέω ότι ντε και καλά εμείς θα νικήσουμε. Αλλά όπως λένε και τα παιδιά των Προσφυγικών, εμείς θα νικήσουμε γιατί αν νικήσουν αυτοί, θα εξαφανιστεί κάθε ζωή στον πλανήτη. Αυτή τη στιγμή τα παιδιά αυτά που τα λένε ξυπόλυτα, που δεν έχουν βρακί πάνω τους, δεν μπορείς να φανταστείς τι χάλια ρούχα φοράνε. Μερικοί κάτω – τα καθίκια! – λένε όχι, δεν είναι φοιτητές Δεν είναι έτσι! Είναι τα παιδιά των πιο φτωχών.
Γ- Οι Αβράκωτοι είναι, οι σημερινοί sans-culottes!
Σ- Ακριβώς! Και κατεβαίνουν και δίνουν μαθήματα σε όλους μας. Και ενώνουν. Ναι, είναι τα παιδιά της Γάζας που ξυπνάνε μέσα στις Μητροπόλεις που κάνουν τις γενοκτονίες. Παντού η Παλαιστινιακή σημαία έχει γίνει μια σημαία διεθνούς σημασίας, όπως κατεβάζαμε το Μάη του ’68 τη σημαία των Βιετκόνγκ, όταν βγαίναμε με τη φωτογραφία του Τσέ Γκεβάρα μαζί με του Τρότσκι ή του Μάο Τσε Τουνγκ, αυτό για μας σήμαινε κάτι άλλο, στη δικιά μου τη γενιά. Ευτυχώς είχα την χαρά να το ζήσω ξανά, για δεύτερη φορά, στην πιο κρίσιμη στιγμή της ζωής μου, για άλλους λόγους προσωπικούς, και σε άλλη κλίμακα, με άλλους πρωταγωνιστές. Αυτή τη στιγμή πραγματικά τα παιδιά της εργατικής τάξης είναι μπροστά, μετά είναι μικροαστοί κλπ. Ένας μάλιστα από τα Κίτρινα Γιλέκα είχε χτες ένα πανό πολύ χαρακτηριστικό: έλεγε «Ξεκινήσαμε σαν Κίτρινα Γιλέκα, τώρα ενωνόμαστε με τα κόκκινα γιλέκα και τα μαύρα γιλέκα». Λοιπόν, αυτό είναι! Ακόμη και το κίνημα ΛΟΑΤΚΙ εδώ πέρα κατεβαίνει με το γνωστό ουράνιο τόξο και ένα σφυροδρέπανο στη μέση!
Γ – Πολύ ωραία εικόνα!
Σ – Εκεί μπροστά μου ήταν τα παιδιά, με το σφυροδρέπανο και προχωρούσαν. Δεν είναι οι πολιτικές ταυτότητας, που βάζουν αλλού, που τσιμπάνε και λίγο φεμινισμό, και λίγο «me too»…
Γ – Όχι, είναι πολύ σπουδαίο αυτό. Είναι πολύ σπουδαίο γιατί και ο δικαιωματισμός έχει χάσει… Έχει έρθει σε σύγκρουση με την ταξική πάλη τα τελευταία χρόνια. Και έχει δημιουργήσει πρόβλημα στην Αριστερά αυτό. Το πόσο εμμονικά δηλαδή πολλοί άνθρωποι έχουν μείνει στην αναζήτηση του δικαιωματισμού, ξεχνώντας την ταξική πάλη. Και εδώ βλέπεις πώς ενώνονται αυτά τα αιτήματα ξανά μέσα στο χωνευτήρι του δρόμου, γιατί ο δρόμος είναι που τα ενώνει ξανά.
Σ – Να σου πω γι’ αυτό, μια και το θίγεις και είναι πολύ σοβαρό ζήτημα, το εξής, επειδή τα θυμάμαι. Ήμουν 21 χρόνων το Μάη του 68, και επί δύο μήνες, μήπως και για δύο-τρία χρόνια ακόμα, συζητάγαμε – όπως γράφει κάποιος, η Γαλλία σκεφτόταν και συζητούσε για τα πάντα, πώς θα αναδιοργανώσουμε σε άλλη απελευθερωμένη, αταξική βάση, σοσιαλιστική βάση, κομμουνιστική βάση τον κόσμο και την κοινωνία. Και συζητάγαμε όλα τα επιμέρους ζητήματα. Δηλαδή αυτά που αργότερα ονομάστηκαν ψυχιατρική μεταρρύθμιση, κοινωνικό ζήτημα, άλλου κύματος και όλα αυτά. Ήταν επιμέρους ψηφίδες στο μεγάλο ψηφιδωτό μιας επαναστατικής αλλαγής της κοινωνίας. Όταν υποχώρησε το κίνημα, ιδιαίτερα από τη δεκαετία του 1980 και πέρα και με την επίθεση του νεοφιλελευθερισμού και όλα αυτά, για διάφορους λόγους που δεν είναι της ώρας να τα συζητήσουμε, τότε αρχίζει και σπάει αυτό. Και αρχίζουν, και άντε να βρει ο καθένας το επιμέρους δικαιωματικό ζήτημα ή το πρόβλημα της τάδε ταυτότητας ή της τάδε κοινότητας.
Αυτή είναι η μεγάλη σημασία της Γαλλίας του ’26 αυτή τη στιγμή, του Γαλλικού Οκτώβρη, ότι συγκλίνουν όλα αυτά ξανά. Δηλαδή, ναι, είναι οι γυναίκες που είναι ενάντια στην πατριαρχία ή σου είπα αυτό το χαρακτηριστικό από το ΛΟΑΤΚΙ κίνημα που έχει το ουράνιο τόξο με σφυροδρέπανο μέσα. Και ξεχνάνε ορισμένοι μαρξίζοντες τη φράση του Καρλ Μαρξ του 1844 ότι η εργατική τάξη είναι καθολική τάξη, γιατί δεν μπορεί η ίδια να απελευθερωθεί αν δεν απελευθερώσει και όλους τους άλλους καταπιεσμένους από τις άλλες μορφές καταπίεσης, εκμετάλλευσης και ταπείνωσης ανθρώπου από άνθρωπο. Και αυτό αρχίζει να γίνεται – δεν λέω, θα κάνουν τα πάντα να μας σπάσουν πάλι. Και φοβάμαι τις γραφειοκρατίες τους. Αλλά για την ώρα είναι ένα μπρα-ντε-φερ, το οποίο…
Για να δώσω ένα παράδειγμα, γιατί λόγω της προσωπικής αρρώστιας είμαι διαρκώς εδώ. Ή έρχομαι κατά διαστήματα, πολλές φορές στον χρόνο. Λοιπόν, το ’24, όταν ήταν η διαδήλωση, η κινητοποίηση για τις συντάξεις, που θέλανε να ανεβάσουν από τα 62 χρόνια, να το κάνουν, ξέρω εγώ, όσο θέλαν, αλά Ελλάδα. Εγώ ήμουνα στο νοσοκομείο, αλλά πήγα βέβαια στη διαδήλωση, δεν κουνιόταν τίποτα, περπάτησα μια ώρα να την βρω, και ήταν ένα εκατομμύριο στους δρόμους και τότε. Ναι, δεν πέρασε το δικό μας, αλλά δεν πέρασε και το δικό τους. Ακόμα είναι ανοιχτό το ζήτημα, έτσι.
Αυτό που έγινε με τον Μακρόν, το ’17, ήταν ουσιαστικά ότι το παραδοσιακό διπολικό, δικομματικό σύστημα που ήταν κυρίαρχο και στη Γαλλία, όπως και στις άλλες χώρες, δηλαδή από τη μια η γκωλική Δεξιά, από την άλλη Σοσιαλιστές και τα ρέστα, πήγε περίπατο. Κι έτσι μας βγήκε σαν βοναπαρτίσκος στη μέση, ο Μακρόν, να λύσει τα προβλήματα. Ενώ ο νεοφιλελευθερισμός σαν οικονομική στρατηγική επιβίωσης του καπιταλισμού σε κρίση, ήδη με το κραχ του 2008 και την κρίση που ακολουθεί δείχνει ότι έχει σταματήσει, δηλαδή έχει εξαντληθεί, δεν μπορεί και χρησιμοποιεί μόνο τακτική, ο Μακρόν εκείνο που έκανε είναι ότι ριζοσπαστικοποίησε και πήγε στα άκρα την χρεοκοπημένη πολιτική του νεοφιλελευθερισμού και συγκέντρωσε ανέμους. Δηλαδή όπως λέει και το σύνθημα εδώ πέρα, «Όποιος σπέρνει τη μιζέρια θα θερίσει την οργή, επανάσταση κοινωνική και ελευθεριακή». Που και στα ελληνικά κανει ομοιοκαταληξία.
Γ – Σάββα, θέλω να κλείσουμε με μία πολιτική πρόβλεψη από σένα. Επειδή, εντάξει, όλοι μας ενθουσιαζόμαστε με αυτό που συμβαίνει και όχι μόνο στη Γαλλία. Η Γαλλία είναι ο θερμοστάτης, είναι ο πυροκροτητής, αλλά από την άλλη μεριά βλέπουμε ότι η Λεπέν είναι πολύ μπροστά στις δημοσκοπήσεις, οι κυρ-Παντελήδες σε όλη την Ευρώπη επαναλαμβάνουν τα ίδια για την Αριστερά, για το Ισλάμ, κάποιοι προσπαθούν να το παρουσιάσουν ακόμη και ως Ισλαμική εξέγερση και στην Ελλάδα, το οποίο είναι τρελό. Όποιος βλέπει τα βίντεο καταλαβαίνει ότι δεν υπάρχει καμία σχέση. Και ακόμα και ο ίδιος ο Μακρόν αναγκάστηκε να διαψεύσει τον Τραμπ και τους άλλους που τα λένε αυτά, να πει ότι αυτά δεν ισχύουν σε καμία περίπτωση – άλλωστε πρόκειται για Γάλλους πολίτες. Αλλά ταυτόχρονα βλέπουμε όλη αυτή την ενίσχυση της Ακροδεξιάς. Πιστεύεις ότι αυτό μπορεί να ανατραπεί; Ή απλά θα έχουμε όλο και μεγαλύτερο διχασμό και πόλωση;
Σ – Πιστεύω… Κοίταξε, υπάρχει μια διάσπαση διεθνώς και σε κάθε χώρα με τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά της κάθε χώρας, και στην Γαλλία και στην Ελλάδα και σε άλλες χώρες υπάρχει μια διάσπαση που εγώ στα κείμενά μου γράφω πως ειναι εγκάρσια. Είναι διασπασμένη η άρχουσα τάξη, είναι διασπασμένα τα μικροαστικά στρώματα, είναι διασπασμένη η εργατική τάξη. Είναι μια εγκάρσια διάσπαση και γι’ αυτό αν θέλεις κι από αυτήν την άποψη έχει μια σημασία η απαρχή μιας σύγκλισης των οργισμένων και μια σύγκλιση των ελπίδων, όπως είναι και τα συνθήματα εδώ στην Γαλλία. Γιατί η διάσπαση αυτούς μόνο θα… Αλλά υπάρχει ένας ρίζοσπαστισμός, αν θες με ένα στρεβλό τρόπο εκφράζεται και με την εκλογή Μαμντάνι, του δήμαρχου τώρα στην Νέα Υόρκη, που πρέπει να είσαι τυφλός και σεχταριστής για να μην καταλάβεις ότι έχει κι άλλες σημασίες. Πέρα από την κριτική που μπορεί να κάνει κανένας στο Μαμντάνι ή στον Λούλα κτλ. Εγώ κατηγορηματικά το είπα και σε μια εκδήλωση που κάναμε στο μπλόκο κάτω της Κοκκινιάς, το έχω γράψει και το λέμε και σαν ΕΕΚ, εμείς σήμερα θα ψηφίζαμε Λούλα! Αυτό δεν σημαίνει ότι είμαστε στην ουρά του Λούλα, αλλά δεν είναι μαύρο- άσπρο, που αρχίζουν και θυμούνται κάποιοι στο Ιραν τους μουλάδες και τη Χαμάς στην Παλαιστίνη, και άλλες τέτοιες αηδίες…
Εδώ πέρα πρέπει να ξέρεις τι συμβαίνει, κρατώντας την πολιτική σου ανεξαρτησία και την κριτική σου ικανότητα, κάθε φορά, γιατί γίνονται μανούβρες, αλλάζουν οι άνθρωποι, αλλάζουν οι πολιτικές, αλλάζουν οι οργανώσεις. Θα πρέπει να δούμε, παρόλα αυτά, ότι έχουμε μπει σε μία νέα περίοδο – η Γαλλία αν θέλεις δείχνει το παρόν και το μέλλον πολλών χωρών, σε άλλο ρυθμό. Φυσικά, σε κάθε χώρα μ’ έναν ανισόμετρο τρόπο, αλλά συνδυασμένο. Και το συνδυασμένο, δηλαδή η αλληλοσύνδεση που έχει φέρει ο ίδιος ο καπιταλισμός με την παγκοσμιοποίησή του. Και δεν μπορούμε να γυρίσουμε πίσω, δεν είμαστε στο 19ο αιώνα. Την ίδια στιγμή βέβαια υπάρχουν οι εθνικές ιδιαιτερότητες, οι εθνοτικές ιδιαιτερότητες, η ιστορία κάθε χώρας είναι διαφορετική, διαφορετικοί κοινωνικοί σχηματισμοί κλπ. Αλλά η μοίρα μας είναι τόσο δεμένη παντού, και αν θέλεις, σε αυτό που ο Σαμίρ Αμίν έλεγε η Τριάδα του Βορρά, Αμερική – Ευρώπη – Ιαπωνία -, η Ευρώπη είναι ο αδύνατος κρίκος.
Αν δεις και στην κρίση του ’08, στην Ευρωζώνη ξέσπασε πιο άγρια και μέσα στην Ευρωζώνη ο πιο αδύνατος κρίκος ήμασταν εμείς και έγινε η χρεοκοπία της Ελλάδας που είχε διεθνή σημασία. Και εκείνοι που ήταν τότε λέγανε… για να σώσουμε την Deutsche Bank, τις γερμανικές τράπεζες, την BNP, τις γαλλικές τράπεζες και το διεθνές τραπεζικό σύστημα έπρεπε εμάς να μας ψοφήσουν στην πείνα. Και δεν έχει σταματήσει για μένα το μνημόνιο από πολλές πλευρές. Έχει πάρει άλλες μορφές. Αυτή τη στιγμή είναι κάτι άλλο. Αν τότε λέγανε για τις τράπεζες ότι είναι «too big to fail», πολύ μεγάλες για να χρεοκοπήσουν, άρα σφαχτείτε εσείς για να μην πέσουν οι τράπεζες, τώρα για τη Γαλλία ειδικά, λένε είναι too big to save. Δηλαδή βγαίνει η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, το διεθνές χρηματιστηριακό Κεφάλαιο, και λένε «δεν έχω τις δυνατότητες να αντιμετωπίσω» τα προβλήματα και τις αντιφάσεις, όπως έχουν συσσωρευτεί στην γαλλική οικονομία. Και ας μην ξεχνάμε ότι ο άξονας της οικοδόμησης της ΕΕ είναι η Γαλλία και η Γερμανία. Ούτε η Γερμανία θα μπορούσε με μια χρεοκοπημένη ή καταρρέουσα Γαλλία, δεν σου λέω μια κομμουνιστική Γαλλία όπως εύχομαι εγώ, αλλά εν πάση περιπτώση, αν συνεχιστεί το χάος, αν έχεις μόνο χάος και με διάφορα επεισόδια πάνω- κάτω, υποχωρήσεις, εξάρσεις κτλ., όπως τα γνωρίζουμε και 15 χρόνια τώρα σε διάφορες χώρες… Αν είναι έτσι, η Γερμανία δεν μπορεί να σωθεί απλώς με τη στρατιωτικοποίηση. Είναι χαρακτηριστικό ότι τα συνθήματα εδώ, αλλά πιστεύω και σε άλλες χώρες της Ευρώπης, είναι ενάντια στο Re-Arm Europe. Ενάντια σε αυτό. Δεν μπορεί η Γερμανία να το προχωρήσει έτσι, θα γίνει της Γαλλίας κι εκεί! Και αν ο άξονας, αν θέλεις, το δίπολο, ιδιαίτερα μετά από το Brexit, που βασίζεται υποτίθεται η ευρωπαϊκή συγκρότηση, είναι ο γαλλογερμανικός άξονας, τότε με μια Γαλλία στα μαύρα της τα χάλια που είναι τώρα, όχι μόνο δεν μπορεί να την σώσει η Γερμανία, αλλά ούτε θέλει κιόλας να τη σώσει! Δεν μπορεί, είναι τεράστια τα ποσά, είναι τεράστιες οι αντιφάσεις.
Γ – Και δεν τα βρίσκουν τώρα, δεν τα βρίσκουν στο μπάτζετ, στον προϋπολογισμό.
Σ – Ναι, το βλέπεις στην κρίση του χρέους. Δηλαδή υπάρχουν καμπύλες οικονομικές, που μπορεί να το δει κανείς, στο θέμα της ανεργίας, στο θέμα της πιστωτικής κρίσης του χρέους, του δημόσιου χρέους, της αποβιομηχάνισης, η κρίση στην γεωργία. Είναι απίθανο…Τα προβλήματα που είχε μια περιφερειακή χώρα όπως η Ελλάδα το 2015 είναι τίποτα μπροστά στα σημερινά προβλήματα μιας Γαλλίας. Δεν είναι καθόλου «τι Λωζάνη, τι Κοζάνη» εδώ πέρα! Δεν έχουνε καν τα μέσα να κάνουν παραχωρήσεις, όπως έχουν κάνει κινήσεις στο παρελθόν, ή να παγώσουν μια κατάσταση όπως έγινε με το συνταξιοδοτικό για λίγα χρόνια. Κυβερνάνε, μην ξεχνάς, με μια κυβέρνηση μειοψηφίας.
Γ – Με διατάγματα!
Σ – …Που τη στηρίζουν τα υπολείμματα της δεξιάς σοσιαλδημοκρατίας και οι φασίστες. Προς τα εκεί πάμε, και εκεί θέλουν να μας πάνε κι εμάς. Οι φασίστες, όχι μόνοι τους βέβαια…
Γ – Αλλά οι φασίστες μαζί με τη Δεξιά…
Σ – Ακριβώς, και το ακραίο κέντρο. Αλλά αρχίζουν να υπάρχουν τάσεις εμφυλιοπολεμικές, όταν καλέσανε εδώ πέρα να εξοπλιστούν οι άνθρωποι, οι ιδιώτες, οι νοικοκυραίοι. Δηλαδή είναι άλλο πράγμα. Στις πόλεις που είχαν απαγορεύσει τις διαδηλωσεις, επιτρέψαν στους φασίστες να κάνουν διαδήλωση. Η Λεπέν βέβαια προσπαθεί να αποδαιμονοποιήσει τον εαυτό της, αλλά είναι φασίστες βέβαια, έτσι, είναι φασίστες… Αυτά τα πράγματα που λέγονται περί πρώτο-φασισμού, λαϊκισμού και ακροδεξιάς και αηδίες, τους ξεπλένουμε! Είναι φασισταριά, έχουν δίκιο τα παιδιά που το φωνάζουν! Λένε στα γαλλικά, Je suis fâchée, pas facho, είμαι οργισμένη, γιατί ήταν κορίτσι αυτή που το φώναζε διπλα μας, κι όχι φασισταριό. Έτσι είναι. Λοιπόν, μπαίνουμε σε μια περίοδο όπως αυτή που είχαμε γνωρίσει τότε που μας λέγανε PIIGS, όπου η αναταραχή στην ευρωζώνη αφορούσε κυρίως την νότια Ευρώπη, την περιφερειακή Ευρώπη, με πιο μεγάλη χώρα βέβαια την Ιταλία, και μετά Ισπανία, Πορτογαλία και εμάς, τώρα έχει μπει στην καρδιά της Ευρώπης. Στον πυρήνα. Αυτή είναι μια τεράστια διαφορά και θα έχει μεγάλες συνέπειες και συγκλονίζει την Ευρώπη όλη, μαζί κι εμάς.
Κοίταξε την Αλβανία, έχει σηκωθεί από το Μάιο. Άρχισε να παίρνει φόρα τώρα και φωτίζεται και στον διεθνή τύπο. Όλοι θυμήθηκαν την Αλβανία, ακόμα και οι Financial Times, που δεν γράφουν ποτέ για αυτήν. Είναι χάρη στην Γαλλία από μια άποψη. Και το Βέλγιο, η Ισπανία, η Πορτογαλία, η Ιταλία. Η άλλη [σ.σ. Μελόνι] κατέβασε 500 αλεξιπτωτιστές στο Μιλάνο! Λοιπόν, τι θα κάνετε; Αν το τραβήξουνε, οι Γάλλοι ξέρουν από αυτά, περισσότερο από αυτούς. Και περισσότερο κι από εμάς. Αλλά κι εμείς τα μάθαμε – εδώ οι χωριατοπούλες οι δικές μας στην Κατοχή τα μάθανε, που είχαν και την καταπίεση την πατριαρχική κλπ. Και στο τέλος σε αντίθεση με άλλους πήραν τα όπλα κι αυτές. Λοιπόν, ζούμε ιστορικές στιγμές. Το πρόβλημα είναι… Πάντα είναι αυτό το πρόβλημα, να προσπαθείς να εξηγήσεις μια τελείως αλλαγμένη κατάσταση με τα παλιά σχήματα. Η συνείδηση των ανθρώπων είναι συντηρητική. Αλλά ακριβώς επειδή είναι συντηρητική δέχεται ένα τρομακτικό σοκ, έλεγε ο Τρότσκι, απέναντι σε αυτές τις τρομερές αλλαγές.
Εγώ σου λέω, ήμουν αρχές Σεπτέμβρη εδώ, και ήταν μια άλλη Γαλλία. Διέκοψα και έφυγα, πήγα σε δύο, τρία πολύ σημαντικά συνέδρια ενάντια στον πόλεμο στην Ρώμη, και μετά ξαναγύρισα στο νοσοκομείο, γιατί δεν θα άφηνα το γάμο να πάω για πουρνάρια! Και στο νοσοκομείο βρήκα το χάος που υπάρχει σε όλη την κοινωνία, αλλά βρήκα και τη χαρά στους δρόμους – και να ξέρεις ότι την πιο κρίσιμη στιγμή, που απειλείσαι ο ίδιος, το να ζεις δεν σημαίνει να επιβιώνεις… Έχει νόημα η ζωή πια. Και την έχεις στους δρόμους. Αν συνεχιστεί το κίνημα στους δρόμους, και είναι πολύ πιθανό στο δεύτερο γύρο να είναι ο Μελανσόν, η Λεπέν δεν θα κάνει περίπατο όπως νόμιζε…
Αυτό ισχύει και σε εμάς. Αν το κίνημα στην Ελλάδα δεν δραστηριοποιηθεί, και καθόμαστε στους καναπέδες να ακούμε τον κάθε Πορτοσάλτε να λέει τις αηδίες του, και αρχίσει το κάθε θραύσμα του πάλαι ποτέ ΣΥΡΙΖΑ να λέει τα δικά του, οι Πασοκοι τα δικά τους, καήκαμε, καήκαμε και εμείς. Αυτό είναι το σχέδιο της άρχουσας τάξης, γιατί κινδυνεύουν πολύ και το ξέρουνε. Εδώ οι δισεκατομμυριούχοι δίνουνε πολλά… Στην Γερμανία το 1933, τα δώσανε τον τελευταίο μήνα, έγινε η τούμπα και στηρίξανε τον Χίτλερ. Εδώ έχουν αρχίσει από χρόνια και το κάνουν. Και ένα μεγάλο πανό που είχαν οι πιτσιρικάδες και ήταν πολύ σημαντικό, λέει «Θέλετε να γίνουμε Γερμανία του 1933, γινόμαστε η Γαλλία του 1789». Έτσι! Λοιπόν, θα πω ότι είμαι ενθουσιασμένος, αλλά δεν είμαι απλά ενθουσιασμένος.
Γ – – Σάββα σε ευχαριστώ πάρα πολύ για όλα αυτά που μας είπες. Δώσε ένα φιλί και στην Κατερίνα. Σας αγαπάμε, σας ευχαριστούμε! Κάτι τελευταίο. Έγραψες πριν λίγες μέρες ότι οι επαναστάσεις δεν γίνονται με ραντεβού. Αλλά εσύ, βρε μπαγάσα, στα ογδόντα σου έχεις ραντεβού! Είναι φοβερό αυτό το πράγμα!
Σ – [Γελια] – Εντάξει. Αυτό συμβαίνει και στα ερωτικά. Πρέπει να το ψάχνεις. Πρέπει να το ψάχνεις!
Διαβάστε περισσότερα
Efsyn.gr